స్పీకర్ & సభాధ్యక్షులు (Speaker & Presiding Officers) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for స్పీకర్ & సభాధ్యక్షులు (Speaker & Presiding Officers) (పార్లమెంటు (Parliament)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
లోక్సభ రద్దైనప్పుడు స్పీకర్ పదవి పరిస్థితి ఏమిటి?
A. ఖాళీ కాదు; కొత్త సభ మొదటి సమావేశానికి ముందు వరకు కొనసాగుతారు
B. వెంటనే ఖాళీ అవుతుంది
C. ప్రొటెం స్పీకర్కు అప్పగించాలి
D. రాష్ట్రపతి తొలగిస్తారు
Answer & explanation
Correct: A — ఖాళీ కాదు; కొత్త సభ మొదటి సమావేశానికి ముందు వరకు కొనసాగుతారు
లోక్సభ రద్దైనా స్పీకర్ పదవి ఖాళీ కాదు; కొత్త లోక్సభ మొదటి సమావేశానికి ముందు వరకు ఆయన స్పీకర్గా కొనసాగుతారు. ఇది స్పీకర్ పదవి ప్రత్యేకత. సరైన ఎంపిక: «ఖాళీ కాదు; కొత్త సభ మొదటి సమావేశానికి ముందు వరకు కొనసాగుతారు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
ప్రకరణ 94 ప్రకారం స్పీకర్ పదవి కోల్పోయే సందర్భం కానిది ఏది?
A. లోక్సభ సభ్యత్వం కోల్పోవడం
B. డిప్యూటీ స్పీకర్కు రాజీనామా ఇవ్వడం
C. రాష్ట్రపతి ఆదేశం
D. లోక్సభ తీర్మానంతో తొలగింపు
Answer & explanation
Correct: C — రాష్ట్రపతి ఆదేశం
ప్రకరణ 94 ప్రకారం సభ్యత్వం కోల్పోతే, రాజీనామా ఇస్తే, లేదా లోక్సభ తీర్మానంతో తొలగిస్తే పదవి పోతుంది. రాష్ట్రపతి ఆదేశంతో తొలగించే అధికారం లేదు. సరైన ఎంపిక: «రాష్ట్రపతి ఆదేశం». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
స్పీకర్ తొలగింపు చర్చలో (ప్రకరణ 96) స్పీకర్ స్థానం ఏమిటి?
A. అధ్యక్షత వహిస్తారు
B. అధ్యక్షత వహించరు; మాట్లాడవచ్చు, పాల్గొనవచ్చు
C. మాట్లాడకూడదు
D. ఓటు వేయకూడదు
Answer & explanation
Correct: B — అధ్యక్షత వహించరు; మాట్లాడవచ్చు, పాల్గొనవచ్చు
స్పీకర్ తొలగింపు చర్చలో స్పీకర్ అధ్యక్షత వహించరు, కానీ సభలో మాట్లాడవచ్చు, పాల్గొనవచ్చు; మొదటి సందర్భంలోనే ఓటు వేయవచ్చు, కానీ నిర్ణాయక ఓటు వేయలేరు. సరైన ఎంపిక: «అధ్యక్షత వహించరు; మాట్లాడవచ్చు, పాల్గొనవచ్చు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
Correct: D — కార్యకలాపాల సలహా కమిటీ మరియు నియమాల కమిటీ
కార్యకలాపాల సలహా కమిటీ, నియమాల కమిటీ, సాధారణ ప్రయోజనాల కమిటీలకు స్పీకరే ఛైర్మన్. PAC, అంచనాల సంఘం, COPU లకు స్పీకర్ ఛైర్మన్ను నియమిస్తారు, ఆయనే ఛైర్మన్ కాదు.
ఫిరాయింపు అనర్హత నిర్ణయం న్యాయ సమీక్షకు లోబడి ఉంటుందని ఏ కేసులో చెప్పారు?
A. కిహోటో హోలోహన్ కేసు (1992)
B. కేశవానంద భారతి కేసు (1973)
C. లిలీ థామస్ కేసు (2013)
D. ఆధార్ కేసు (2018)
Answer & explanation
Correct: A — కిహోటో హోలోహన్ కేసు (1992)
కిహోటో హోలోహన్ కేసు (1992) లో స్పీకర్ ఫిరాయింపు అనర్హత నిర్ణయం న్యాయ సమీక్షకు లోబడి ఉంటుందని సుప్రీంకోర్టు చెప్పింది. సరైన ఎంపిక: «కిహోటో హోలోహన్ కేసు (1992)». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
C. రాజ్యాంగం, సభా కార్యకలాపాల నియమాలు, పార్లమెంటరీ సంప్రదాయాలు
D. రాష్ట్రపతి ఉత్తర్వులు
Answer & explanation
Correct: C — రాజ్యాంగం, సభా కార్యకలాపాల నియమాలు, పార్లమెంటరీ సంప్రదాయాలు
స్పీకర్ అధికారాలు రాజ్యాంగం, లోక్సభ కార్యకలాపాల నియమాలు (Rules of Procedure), పార్లమెంటరీ సంప్రదాయాల నుండి వస్తాయి. సరైన ఎంపిక: «రాజ్యాంగం, సభా కార్యకలాపాల నియమాలు, పార్లమెంటరీ సంప్రదాయాలు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
ఆధార్ చట్టాన్ని ద్రవ్య బిల్లుగా ఆమోదించడంపై సుప్రీంకోర్టు ఏ కేసులో మెజారిటీతో సమర్థించింది?
A. రోజర్ మాథ్యూ కేసు (2019)
B. ఆధార్ కేసు (2018)
C. కేశవానంద భారతి (1973)
D. కిహోటో హోలోహన్ (1992)
Answer & explanation
Correct: B — ఆధార్ కేసు (2018)
ఆధార్ కేసు (2018) లో ఆధార్ చట్టాన్ని ద్రవ్య బిల్లుగా ఆమోదించడాన్ని సుప్రీంకోర్టు మెజారిటీ సమర్థించింది; తర్వాత రోజర్ మాథ్యూ కేసు (2019) లో ఈ అంశాన్ని పెద్ద ధర్మాసనానికి పంపింది.
ఒక బిల్లును ద్రవ్య బిల్లుగా ప్రకటిస్తే రాజ్యసభ పాత్ర ఏమిటి?
A. సవరించవచ్చు
B. తిరస్కరించవచ్చు
C. సంయుక్త సమావేశం డిమాండ్ చేయవచ్చు
D. తిరస్కరించలేదు, సవరించలేదు; 14 రోజుల్లో తిరిగి పంపాలి
Answer & explanation
Correct: D — తిరస్కరించలేదు, సవరించలేదు; 14 రోజుల్లో తిరిగి పంపాలి
ద్రవ్య బిల్లుగా ప్రకటిస్తే రాజ్యసభ దాన్ని తిరస్కరించలేదు, సవరించలేదు; 14 రోజుల్లో తిరిగి పంపాలి. అందుకే స్పీకర్ నిర్ధారణ ముఖ్యమైనది. సరైన ఎంపిక: «తిరస్కరించలేదు, సవరించలేదు; 14 రోజుల్లో తిరిగి పంపాలి». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
C. రాజ్యాంగంలో స్పష్టంగా లేదు; పార్లమెంటరీ సంప్రదాయం
D. ప్రకరణ 94 లో ఉంది
Answer & explanation
Correct: C — రాజ్యాంగంలో స్పష్టంగా లేదు; పార్లమెంటరీ సంప్రదాయం
ప్రొటెం స్పీకర్ పదవి రాజ్యాంగంలో స్పష్టంగా లేదు; ఇది పార్లమెంటరీ సంప్రదాయం (Convention). సరైన ఎంపిక: «రాజ్యాంగంలో స్పష్టంగా లేదు; పార్లమెంటరీ సంప్రదాయం». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.