Free practice MCQs with answers and explanations for అశోక్ మెహతా, జి.వి.కె. రావు, ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ కమిటీలు (Committees on Panchayati Raj) in పంచాయతీరాజ్ – 73వ సవరణ (Panchayati Raj). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
అశోక్ మెహతా కమిటీని ఏ ప్రభుత్వం నియమించింది?
A. జనతా ప్రభుత్వం (1977)
B. రాజీవ్ గాంధీ ప్రభుత్వం
C. పి.వి. నరసింహారావు ప్రభుత్వం
D. ఇందిరా గాంధీ ప్రభుత్వం
Answer & explanation
Correct: A — జనతా ప్రభుత్వం (1977)
అశోక్ మెహతా కమిటీని జనతా ప్రభుత్వం డిసెంబర్ 1977లో నియమించింది; నివేదిక 1978లో వచ్చింది. రాజీవ్ గాంధీ ప్రభుత్వం నియమించింది ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ కమిటీని (1986).
పంచాయతీరాజ్ సంస్థలకు రాజ్యాంగ గుర్తింపు ఇవ్వాలని గట్టిగా సూచించిన కమిటీ ఏది?
A. దంత్‌వాలా కమిటీ
B. ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ కమిటీ
C. గాడ్గిల్ కమిటీ
D. హనుమంతరావు కమిటీ
Answer & explanation
Correct: B — ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ కమిటీ
ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ కమిటీ (1986) పంచాయతీరాజ్ సంస్థలకు రాజ్యాంగ గుర్తింపు ఇవ్వాలని గట్టిగా సూచించింది; గ్రామ సభకు ప్రాధాన్యం, న్యాయ పంచాయతీలు, ఎక్కువ నిధులు కూడా సూచించింది. అదే 73వ సవరణకు మార్గం వేసింది.
పంచాయతీరాజ్‌ను 'వేర్లు లేని గడ్డి (Grass without roots)' అని వర్ణించిన కమిటీ ఏది?
A. అశోక్ మెహతా కమిటీ
B. బల్వంత్‌రాయ్ మెహతా కమిటీ
C. జి.వి.కె. రావు కమిటీ
D. తుంగన్ కమిటీ
Answer & explanation
Correct: C — జి.వి.కె. రావు కమిటీ
1985లో ప్రణాళికా సంఘం నియమించిన జి.వి.కె. రావు కమిటీ అధికారుల ఆధిపత్యం (బ్యూరోక్రటైజేషన్) పెరిగిందని చెబుతూ పంచాయతీరాజ్‌ను వేర్లు లేని గడ్డిగా వర్ణించింది. ఇది జిల్లా పరిషత్‌ను ప్రధాన స్థాయిగా చేయాలని సూచించింది.
అశోక్ మెహతా కమిటీ సూచించిన రెండంచెల వ్యవస్థలో ఉన్న సంస్థలు ఏవి?
A. గ్రామ పంచాయతీ, పంచాయతీ సమితి
B. గ్రామ సభ, గ్రామ పంచాయతీ
C. మండల పంచాయతీ, జిల్లా పరిషత్
D. పంచాయతీ సమితి, జిల్లా పరిషత్
Answer & explanation
Correct: C — మండల పంచాయతీ, జిల్లా పరిషత్
అశోక్ మెహతా కమిటీ మండల పంచాయతీ, జిల్లా పరిషత్ అనే రెండంచెల వ్యవస్థను సూచించింది; జిల్లాను వికేంద్రీకరణకు మొదటి కేంద్రంగా చూడాలంది. గ్రామ పంచాయతీ, పంచాయతీ సమితి, జిల్లా పరిషత్ మూడంచెల వ్యవస్థ బల్వంత్‌రాయ్ మెహతా సూచన.
పంచాయతీ ఎన్నికల్లో రాజకీయ పార్టీలు అధికారికంగా పాల్గొనవచ్చని సూచించిన కమిటీ ఏది?
A. బల్వంత్‌రాయ్ మెహతా కమిటీ
B. జి.వి.కె. రావు కమిటీ
C. ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ కమిటీ
D. అశోక్ మెహతా కమిటీ
Answer & explanation
Correct: D — అశోక్ మెహతా కమిటీ
అశోక్ మెహతా కమిటీ పంచాయతీ ఎన్నికల్లో రాజకీయ పార్టీల అధికారిక భాగస్వామ్యాన్ని, పంచాయతీలకు పన్నులు విధించే అధికారాన్ని, రాజ్యాంగ గుర్తింపును, వేరుగా న్యాయ పంచాయతీలను సూచించింది.
జి.వి.కె. రావు కమిటీ ఏ సంవత్సరంలో ఏ సంస్థ ద్వారా నియమితమైంది?
A. 1985 – ప్రణాళికా సంఘం
B. 1977 – జనతా ప్రభుత్వం
C. 1986 – రాజీవ్ గాంధీ ప్రభుత్వం
D. 1957 – కేంద్ర ప్రభుత్వం
Answer & explanation
Correct: A — 1985 – ప్రణాళికా సంఘం
జి.వి.కె. రావు కమిటీని 1985లో ప్రణాళికా సంఘం నియమించింది. అశోక్ మెహతా కమిటీ 1977లో జనతా ప్రభుత్వం, ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ కమిటీ 1986లో రాజీవ్ గాంధీ ప్రభుత్వం నియమించాయి.
రాజీవ్ గాంధీ ప్రవేశపెట్టిన 64వ సవరణ బిల్లు (1989) ఏమైంది?
A. పార్లమెంటు రెండు సభల్లో ఆమోదం పొందింది
B. లోక్‌సభ ఆమోదించినా రాజ్యసభలో వీగిపోయింది
C. లోక్‌సభలోనే వీగిపోయింది
D. రాష్ట్రపతి తిరస్కరించారు
Answer & explanation
Correct: B — లోక్‌సభ ఆమోదించినా రాజ్యసభలో వీగిపోయింది
64వ సవరణ బిల్లు (1989) లోక్‌సభ ఆమోదించినా రాజ్యసభలో వీగిపోయింది. తర్వాత పి.వి. నరసింహారావు ప్రభుత్వ కాలంలో 1992లో 73వ సవరణ చట్టంగా ఆమోదం పొందింది. అంటే 64వ బిల్లు వీగిపోయి, తర్వాతి ప్రయత్నమే 73వ సవరణగా విజయం సాధించింది.
Correct: A — అశోక్ మెహతా – 1977 – రెండంచెల వ్యవస్థ
అశోక్ మెహతా కమిటీ 1977లో నియమితమై రెండంచెల వ్యవస్థను సూచించింది. జి.వి.కె. రావు కమిటీ 1985లో వేర్లు లేని గడ్డి అని వర్ణించింది; సింఘ్వీ కమిటీ 1986లో రాజ్యాంగ గుర్తింపు సూచించింది; బల్వంత్‌రాయ్ మెహతా కమిటీ 1957 నాటిది.
క్రింది కమిటీలను వాటి స్థాపన వరుస క్రమంలో అమర్చండి (పాతది నుండి కొత్తదానికి).
A. జి.వి.కె. రావు (1985) – అశోక్ మెహతా (1977) – తుంగన్ (1988) – ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ (1986)
B. అశోక్ మెహతా (1977) – జి.వి.కె. రావు (1985) – ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ (1986) – తుంగన్ (1988)
C. ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ (1986) – అశోక్ మెహతా (1977) – జి.వి.కె. రావు (1985) – తుంగన్ (1988)
D. అశోక్ మెహతా (1977) – ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ (1986) – జి.వి.కె. రావు (1985) – తుంగన్ (1988)
Answer & explanation
Correct: B — అశోక్ మెహతా (1977) – జి.వి.కె. రావు (1985) – ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ (1986) – తుంగన్ (1988)
సరైన వరుస: అశోక్ మెహతా 1977, జి.వి.కె. రావు 1985, ఎల్.ఎం. సింఘ్వీ 1986, తుంగన్ 1988. మిగతా ఎంపికలలో 1985, 1986 కమిటీల క్రమం లేదా 1977 కమిటీ స్థానం తారుమారయ్యాయి.
కింది జతలను పరిశీలించండి: 1) దంత్‌వాలా కమిటీ – 1978, బ్లాక్ స్థాయి ప్రణాళిక; 2) హనుమంతరావు కమిటీ – 1984, జిల్లా ప్రణాళిక; 3) గాడ్గిల్ కమిటీ – 1985. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
దంత్‌వాలా కమిటీ (1978) బ్లాక్ స్థాయి ప్రణాళికకు, హనుమంతరావు కమిటీ (1984) జిల్లా ప్రణాళికకు సంబంధించినవి కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. గాడ్గిల్ కమిటీ 1988 నాటిది, 1985 కాదు; కాబట్టి 3వ జత తప్పు.