73వ రాజ్యాంగ సవరణ చట్టం 1992 – ముఖ్యాంశాలు (73rd Constitutional Amendment Act)
Free practice MCQs with answers and explanations for 73వ రాజ్యాంగ సవరణ చట్టం 1992 – ముఖ్యాంశాలు (73rd Constitutional Amendment Act) in పంచాయతీరాజ్ – 73వ సవరణ (Panchayati Raj). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
73వ రాజ్యాంగ సవరణ చట్టం రాజ్యాంగంలో చేర్చిన భాగం ఏది?
A. భాగం IXA
B. భాగం XI
C. భాగం VI
D. భాగం IX
Answer & explanation
Correct: D — భాగం IX
73వ సవరణ పంచాయతీల కోసం భాగం IX (ఆర్టికల్స్ 243 – 243O) ను చేర్చింది. భాగం IXA మునిసిపాలిటీల కోసం 74వ సవరణతో వచ్చింది. ఈ రెండు భాగాల సంఖ్యలు (IX – పంచాయతీలు, IXA – పట్టణాలు) పరీక్షల్లో తరచూ అడుగుతారు.
73వ సవరణ ద్వారా చేర్చిన 11వ షెడ్యూల్లో ఎన్ని అంశాలు ఉన్నాయి?
A. 29
B. 18
C. 16
D. 20
Answer & explanation
Correct: A — 29
11వ షెడ్యూల్లో పంచాయతీలు చూసుకోవాల్సిన 29 అంశాలు ఉన్నాయి. 18 అంశాలు 12వ షెడ్యూల్ (మునిసిపాలిటీలు) లోనివి. 73వ సవరణ = 11వ షెడ్యూల్ (29 అంశాలు), 74వ సవరణ = 12వ షెడ్యూల్ (18 అంశాలు) అని కలిపి గుర్తుంచుకోండి.
గ్రామ సభ (Gram Sabha) గురించి తెలిపే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 243B
B. ఆర్టికల్ 243A
C. ఆర్టికల్ 243K
D. ఆర్టికల్ 243G
Answer & explanation
Correct: B — ఆర్టికల్ 243A
ఆర్టికల్ 243A గ్రామ సభ గురించి చెబుతుంది. 243B మూడంచెల పంచాయతీల ఏర్పాటు, 243K రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం, 243G అధికారాలు-బాధ్యతలు (11వ షెడ్యూల్) గురించి. ఆర్టికల్ నంబర్ల వరుస (243A – 243O) గుర్తుంచుకోవడం ముఖ్యం.
పంచాయతీలకు సంబంధించి కేంద్ర పంచాయతీరాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ ఏ సంవత్సరంలో ప్రత్యేకంగా ఏర్పాటైంది?
A. 1993
B. 1959
C. 2004
D. 1985
Answer & explanation
Correct: C — 2004
కేంద్ర పంచాయతీరాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ 2004లో ప్రత్యేకంగా ఏర్పాటైంది. 1993లో 73వ సవరణ అమలైంది, 1959లో పంచాయతీరాజ్ మొదలైంది. ఈ మంత్రిత్వ శాఖ పంచాయతీరాజ్ సంస్థల బలోపేతానికి కేంద్ర స్థాయిలో బాధ్యత వహిస్తుంది.
73వ సవరణ ప్రకారం పంచాయతీ ఎన్నికలలో పోటీ చేయడానికి కనీస వయసు ఎంత?
A. 18 సంవత్సరాలు
B. 25 సంవత్సరాలు
C. 21 సంవత్సరాలు
D. 30 సంవత్సరాలు
Answer & explanation
Correct: C — 21 సంవత్సరాలు
పంచాయతీ ఎన్నికలలో పోటీకి కనీస వయసు 21 సంవత్సరాలు. ఓటు హక్కుకు 18 సంవత్సరాలు అవసరం, కానీ పోటీకి 21 సంవత్సరాలు. ఈ వయసు పరిమితి మునిసిపాలిటీ ఎన్నికల్లో కూడా 21 సంవత్సరాలే; ఇది 73వ, 74వ సవరణలకు సమానం.
20 లక్షల లోపు జనాభా ఉన్న రాష్ట్రాలకు 73వ సవరణలో ఇచ్చిన మినహాయింపు ఏమిటి?
A. గ్రామ సభ అవసరం లేదు
B. ఎన్నికలు జరపనవసరం లేదు
C. రిజర్వేషన్లు అవసరం లేదు
D. మధ్య అంచె (మండల/బ్లాక్ స్థాయి) లేకుండా ఉండవచ్చు
Answer & explanation
Correct: D — మధ్య అంచె (మండల/బ్లాక్ స్థాయి) లేకుండా ఉండవచ్చు
20 లక్షల లోపు జనాభా ఉన్న రాష్ట్రాలు మధ్య అంచె (మండల/బ్లాక్ స్థాయి) లేకుండా రెండంచెల వ్యవస్థను కొనసాగించవచ్చు. మిగతా తప్పనిసరి నిబంధనలకు మినహాయింపు లేదు.
ఆర్టికల్ 243E పంచాయతీల పదవీకాలం 5 సంవత్సరాలు అని తెలుపుతుంది. రిజర్వేషన్లు 243D, అనర్హతలు 243F, ఆడిట్ 243J లో ఉన్నాయి. 243E పదవీకాలం, రద్దయితే 6 నెలల్లోపు ఎన్నికలు అనే నియమం కూడా దీనికే సంబంధించినవి.
ఆర్టికల్ 243J పంచాయతీ ఖాతాల ఆడిట్ను గురించి చెబుతుంది. 243I రాష్ట్ర ఆర్థిక సంఘం, 243H పన్నులు-నిధులు, 243L కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు వర్తింపు. భాగం IX లో మొత్తం 16 ఆర్టికల్స్ ఉన్నాయి.
243K రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం. రాష్ట్ర ఆర్థిక సంఘం 243I, ఆడిట్ 243J, పన్నులు-నిధులు 243H, ఎన్నికల విషయాల్లో కోర్టుల జోక్యం నిషేధం 243O. ఈ ఆర్టికల్ నంబర్లను జతలుగా నేర్చుకోవాలి.
243B మూడంచెల పంచాయతీల ఏర్పాటు, 243D సీట్ల రిజర్వేషన్ కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. 243F అనర్హతల గురించి; పదవీకాలం గురించి చెప్పేది 243E, కాబట్టి 3వ జత తప్పు. 243E పదవీకాలం (5 సంవత్సరాలు), 243O కోర్టుల జోక్యం నిషేధం అని కూడా గుర్తుంచుకోండి.