హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల నియామకం, అర్హతలు, తొలగింపు (Appointment of HC Judges)
Free practice MCQs with answers and explanations for హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల నియామకం, అర్హతలు, తొలగింపు (Appointment of HC Judges) in హైకోర్టులు (High Courts). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
హైకోర్టు న్యాయమూర్తులను ఎవరు నియమిస్తారు?
A. గవర్నర్
B. రాష్ట్రపతి
C. ముఖ్యమంత్రి
D. సుప్రీంకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి
Answer & explanation
Correct: B — రాష్ట్రపతి
ఆర్టికల్ 217 ప్రకారం హైకోర్టు న్యాయమూర్తులను రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు, గవర్నర్ కాదు. ఇది పరీక్షల్లో తరచూ పెట్టే తప్పుడు ఆప్షన్. ప్రమాణం మాత్రం గవర్నర్ చేయిస్తారు.
హైకోర్టు న్యాయమూర్తులకు పదవీ ప్రమాణం చేయించేది ఎవరు (ఆర్టికల్ 219)?
A. రాష్ట్రపతి
B. భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి
C. ముఖ్యమంత్రి
D. గవర్నర్ లేదా ఆయన నియమించిన వ్యక్తి
Answer & explanation
Correct: D — గవర్నర్ లేదా ఆయన నియమించిన వ్యక్తి
ఆర్టికల్ 219 ప్రకారం హైకోర్టు న్యాయమూర్తులతో గవర్నర్ లేదా ఆయన నియమించిన వ్యక్తి ప్రమాణం చేయిస్తారు. నియామకం రాష్ట్రపతి చేస్తారు, ప్రమాణం గవర్నర్ చేయిస్తారు.
హైకోర్టు న్యాయమూర్తి కావడానికి కనీస అర్హత కింది వాటిలో ఏది?
A. భారత పౌరుడై, 10 ఏళ్లు న్యాయ పదవిలో లేదా 10 ఏళ్లు హైకోర్టు న్యాయవాదిగా ఉండటం
B. భారత పౌరుడై, 5 ఏళ్లు హైకోర్టు న్యాయవాదిగా ఉండటం
C. భారత పౌరుడై, 15 ఏళ్లు న్యాయ పదవిలో ఉండటం
D. ప్రముఖ న్యాయ నిపుణుడై ఉండటం మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — భారత పౌరుడై, 10 ఏళ్లు న్యాయ పదవిలో లేదా 10 ఏళ్లు హైకోర్టు న్యాయవాదిగా ఉండటం
హైకోర్టు న్యాయమూర్తి కావాలంటే భారత పౌరుడై, భారతదేశంలో 10 సంవత్సరాలు న్యాయ పదవిలో పనిచేసి ఉండాలి, లేదా 10 సంవత్సరాలు హైకోర్టు న్యాయవాదిగా ఉండాలి. "ప్రముఖ న్యాయ నిపుణుడు" అనే అర్హత సుప్రీంకోర్టుకు మాత్రమే ఉంది.
హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిని నియమించేటప్పుడు రాష్ట్రపతి ఎవరిని సంప్రదిస్తారు?
A. భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి (CJI) మరియు సంబంధిత రాష్ట్ర గవర్నర్
B. ప్రధానమంత్రి మరియు ముఖ్యమంత్రి
C. లోక్‌సభ స్పీకర్ మరియు రాజ్యసభ ఛైర్మన్
D. అటార్నీ జనరల్ మరియు అడ్వకేట్ జనరల్
Answer & explanation
Correct: A — భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి (CJI) మరియు సంబంధిత రాష్ట్ర గవర్నర్
హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి నియామకంలో రాష్ట్రపతి CJI ని, ఆ రాష్ట్ర గవర్నర్‌ను సంప్రదిస్తారు. ఇతర న్యాయమూర్తుల నియామకంలో వీరిద్దరితో పాటు ఆ హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిని కూడా సంప్రదిస్తారు.
ఆర్టికల్ 220 ప్రకారం శాశ్వత హైకోర్టు న్యాయమూర్తిగా పనిచేసిన వ్యక్తి విరమణ తర్వాత ఎక్కడ ప్రాక్టీస్ చేయరాదు?
A. సుప్రీంకోర్టులో
B. తాను పనిచేసిన అదే హైకోర్టులో
C. ఇతర హైకోర్టుల్లో
D. ఏ కోర్టులోనూ చేయవచ్చు
Answer & explanation
Correct: B — తాను పనిచేసిన అదే హైకోర్టులో
శాశ్వత న్యాయమూర్తిగా పనిచేసిన వ్యక్తి అదే హైకోర్టులో ప్రాక్టీస్ చేయరాదు; సుప్రీంకోర్టు, ఇతర హైకోర్టుల్లో చేయవచ్చు. (సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తి మాత్రం విరమణ తర్వాత ఏ కోర్టులోనూ ప్రాక్టీస్ చేయరాదు.)
ఆర్టికల్ 224 ప్రకారం అదనపు (Additional) న్యాయమూర్తులను గరిష్ఠంగా ఎంత కాలానికి నియమిస్తారు?
A. 5 సంవత్సరాలు
B. 1 సంవత్సరం
C. 2 సంవత్సరాలు
D. 3 సంవత్సరాలు
Answer & explanation
Correct: C — 2 సంవత్సరాలు
ఆర్టికల్ 224 ప్రకారం హైకోర్టులో పనిభారం పెరిగినప్పుడు అదనపు న్యాయమూర్తులను 2 సంవత్సరాలకు మించకుండా నియమిస్తారు. ఆర్టికల్ 224A రిటైర్డ్ న్యాయమూర్తులను తిరిగి కూర్చోమని కోరడం గురించి.
హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల గురించి ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) వారిని రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు. 2) వారికి ప్రమాణం గవర్నర్ చేయిస్తారు. 3) "ప్రముఖ న్యాయ నిపుణుడు" అనే అర్హత హైకోర్టు న్యాయమూర్తులకు కూడా ఉంది. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: A — 1 మరియు 2 మాత్రమే
ప్రవచనాలు 1, 2 సరైనవి. "ప్రముఖ న్యాయ నిపుణుడు" అర్హత సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తులకు మాత్రమే ఉంది, హైకోర్టుకు లేదు; కాబట్టి ప్రవచనం 3 తప్పు.
A. వారి జీతాలు రాష్ట్ర సంఘటిత నిధి నుండి చెల్లిస్తారు
B. వారి జీతాలను రాష్ట్ర శాసనసభ నిర్ణయిస్తుంది
C. వారి పెన్షన్ భారత సంఘటిత నిధి నుండి చెల్లిస్తారు
D. వారి తొలగింపు విధానం సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తుల తొలగింపు విధానమే (ఆర్టికల్ 218)
Answer & explanation
Correct: B — వారి జీతాలను రాష్ట్ర శాసనసభ నిర్ణయిస్తుంది
హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల జీతాలను పార్లమెంటు నిర్ణయిస్తుంది (ఆర్టికల్ 221), రాష్ట్ర శాసనసభ కాదు. జీతాలు రాష్ట్ర సంఘటిత నిధి నుండి, పెన్షన్ భారత సంఘటిత నిధి నుండి చెల్లిస్తారు.