అధికార భాషా కమిషన్ & అధికార భాషా చట్టం 1963 (Official Language Commission and Act)
Free practice MCQs with answers and explanations for అధికార భాషా కమిషన్ & అధికార భాషా చట్టం 1963 (Official Language Commission and Act) in అధికార భాష & ప్రత్యేక నిబంధనలు (Official Language). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
అధికార భాషా కమిషన్ ఏర్పాటు గురించి చెప్పే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 344
B. ఆర్టికల్ 343
C. ఆర్టికల్ 351
D. ఆర్టికల్ 348
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 344
ఆర్టికల్ 344 ప్రకారం రాజ్యాంగం అమలైన 5 ఏళ్లకు, 10 ఏళ్లకు రాష్ట్రపతి అధికార భాషా కమిషన్ను నియమించాలి. ఇది హిందీ వాడకం పెంపు, ఇంగ్లీష్ వాడకం తగ్గింపుపై సిఫారసులు చేస్తుంది.
1955లో ఏర్పాటైన తొలి అధికార భాషా కమిషన్ అధ్యక్షుడు ఎవరు?
A. గోవింద్ వల్లభ్ పంత్
B. బి.జి. ఖేర్
C. కె.ఎం. మున్షీ
D. ఫజల్ అలీ
Answer & explanation
Correct: B — బి.జి. ఖేర్
బి.జి. ఖేర్ అధ్యక్షతన 1955లో అధికార భాషా కమిషన్ ఏర్పాటైంది (నివేదిక 1956). దాని నివేదికను పరిశీలించిన పార్లమెంటరీ కమిటీకి అధ్యక్షుడు గోవింద్ వల్లభ్ పంత్; ఫజల్ అలీ రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ కమిషన్ అధ్యక్షుడు.
అధికార భాషా చట్టం, 1963 ప్రకారం 1965 తర్వాత కూడా హిందీతో పాటు ఇంగ్లీష్ను కేంద్ర అధికారిక పనులకు, పార్లమెంటు కార్యకలాపాలకు కొనసాగించవచ్చు. 1967 సవరణ ద్వారా హిందీయేతర రాష్ట్రాలన్నీ అంగీకరించే వరకు ఇంగ్లీష్ కొనసాగుతుందని హామీ ఇచ్చారు.
బి.జి. ఖేర్ కమిషన్ నివేదికను పరిశీలించిన 30 మంది సభ్యుల పార్లమెంటరీ కమిటీ అధ్యక్షుడు ఎవరు?
A. బి.జి. ఖేర్
B. జవహర్లాల్ నెహ్రూ
C. గోవింద్ వల్లభ్ పంత్
D. కె.ఎం. మున్షీ
Answer & explanation
Correct: C — గోవింద్ వల్లభ్ పంత్
ఖేర్ కమిషన్ నివేదికను (1956) పరిశీలించడానికి 30 మంది సభ్యులతో (20 లోక్సభ + 10 రాజ్యసభ) పార్లమెంటరీ కమిటీ ఏర్పడింది; అధ్యక్షుడు గోవింద్ వల్లభ్ పంత్ (జి.బి. పంత్). ఈ కమిటీ 1959లో నివేదిక ఇచ్చింది.
అధికార భాషా చట్టం 1963 కు 1967లో చేసిన సవరణ ద్వారా ఇచ్చిన హామీ ఏమిటి?
A. ఇంగ్లీష్ 1970 నాటికి రద్దవుతుంది
B. హిందీ మాత్రమే అధికార భాష అవుతుంది
C. ప్రతి రాష్ట్ర భాష కేంద్ర అధికార భాష అవుతుంది
D. హిందీయేతర రాష్ట్రాలన్నీ అంగీకరించే వరకు ఇంగ్లీష్ నిరవధికంగా కొనసాగుతుంది
Answer & explanation
Correct: D — హిందీయేతర రాష్ట్రాలన్నీ అంగీకరించే వరకు ఇంగ్లీష్ నిరవధికంగా కొనసాగుతుంది
1965 హిందీ వ్యతిరేక ఆందోళనల (ముఖ్యంగా తమిళనాడులో) తర్వాత 1967 సవరణ హిందీయేతర రాష్ట్రాలన్నీ అంగీకరించే వరకు ఇంగ్లీష్ వాడకం నిరవధికంగా కొనసాగుతుందని హామీ ఇచ్చింది; దీన్ని ద్విభాషా విధానం (Bilingualism) అంటారు.
కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) బి.జి. ఖేర్ కమిషన్ 1955లో ఏర్పాటైంది. 2) అధికార భాషా చట్టం 1963 1965 తర్వాత కూడా ఇంగ్లీష్ కొనసాగింపుకు వీలు కల్పించింది. 3) అధికార భాషా చట్టం 1963 హిందీని మాత్రమే అధికార భాషగా చేసింది. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే
ప్రవచనాలు 1, 2 సరైనవి. 1963 చట్టం హిందీతో పాటు ఇంగ్లీష్ను కూడా కొనసాగించింది; హిందీని మాత్రమే అధికార భాషగా చేయలేదు. కాబట్టి ప్రవచనం 3 తప్పు.
కింది సంఘటనలను కాలక్రమంలో (పాత నుండి కొత్తదికి) అమర్చండి.
A. అధికార భాషా చట్టం (1963) → ఖేర్ కమిషన్ ఏర్పాటు (1955) → పంత్ కమిటీ నివేదిక (1959) → హిందీ వ్యతిరేక ఆందోళనలు (1965)
B. పంత్ కమిటీ నివేదిక (1959) → ఖేర్ కమిషన్ ఏర్పాటు (1955) → హిందీ వ్యతిరేక ఆందోళనలు (1965) → అధికార భాషా చట్టం (1963)
C. ఖేర్ కమిషన్ ఏర్పాటు (1955) → పంత్ కమిటీ నివేదిక (1959) → అధికార భాషా చట్టం (1963) → హిందీ వ్యతిరేక ఆందోళనలు (1965)
D. ఖేర్ కమిషన్ ఏర్పాటు (1955) → అధికార భాషా చట్టం (1963) → పంత్ కమిటీ నివేదిక (1959) → హిందీ వ్యతిరేక ఆందోళనలు (1965)
Answer & explanation
Correct: C — ఖేర్ కమిషన్ ఏర్పాటు (1955) → పంత్ కమిటీ నివేదిక (1959) → అధికార భాషా చట్టం (1963) → హిందీ వ్యతిరేక ఆందోళనలు (1965)
సరైన క్రమం: బి.జి. ఖేర్ కమిషన్ ఏర్పాటు (1955, నివేదిక 1956) → జి.బి. పంత్ పార్లమెంటరీ కమిటీ నివేదిక (1959) → అధికార భాషా చట్టం (1963) → తమిళనాడులో హిందీ వ్యతిరేక ఆందోళనలు (1965).