ఆర్టికల్ 1–11: యూనియన్ & పౌరసత్వం (Union, Territory and Citizenship)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆర్టికల్ 1–11: యూనియన్ & పౌరసత్వం (Union, Territory and Citizenship) in రాజ్యాంగంలోని ముఖ్యమైన ఆర్టికల్స్ (Important Articles). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
భారత్ "రాష్ట్రాల యూనియన్ (Union of States)" అని ఏ ఆర్టికల్ చెబుతుంది?
A. ఆర్టికల్ 2
B. ఆర్టికల్ 3
C. ఆర్టికల్ 1
D. ఆర్టికల్ 11
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 1
ఆర్టికల్ 1: "ఇండియా, అంటే భారత్, రాష్ట్రాల యూనియన్". ఇందులో "సమాఖ్య (Federation)" అనే పదం వాడలేదు. ఆర్టికల్ 2 కొత్త ప్రాంతాల చేర్పు, ఆర్టికల్ 3 కొత్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు, ఆర్టికల్ 11 పౌరసత్వ చట్టాల అధికారం గురించి.
ఇప్పటికే ఉన్న రాష్ట్రాల నుండి కొత్త రాష్ట్రాలను ఏర్పాటు చేసే అధికారం ఏ ఆర్టికల్ ఇస్తుంది?
A. ఆర్టికల్ 2
B. ఆర్టికల్ 4
C. ఆర్టికల్ 5
D. ఆర్టికల్ 3
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 3
ఆర్టికల్ 3 కింద పార్లమెంటు ఉన్న రాష్ట్రాల నుండి కొత్త రాష్ట్రం ఏర్పాటు, సరిహద్దులు, పేర్లు మార్చవచ్చు; తెలంగాణ (2014) దీనికి ఉదాహరణ. ఆర్టికల్ 2 భారత్ బయటి కొత్త ప్రాంతాలను చేర్చుకోవడానికి (ఉదా: సిక్కిం), ఆర్టికల్ 5 పౌరసత్వానికి సంబంధించినది.
పౌరసత్వంపై చట్టం చేసే అధికారాన్ని పార్లమెంటుకు ఇచ్చే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 11
B. ఆర్టికల్ 5
C. ఆర్టికల్ 9
D. ఆర్టికల్ 10
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 11
ఆర్టికల్ 11 పౌరసత్వాన్ని పొందడం, కోల్పోవడం వంటి అంశాలపై చట్టం చేసే అధికారం పార్లమెంటుకు ఇస్తుంది; దీని ఆధారంగానే పౌరసత్వ చట్టం 1955 వచ్చింది. ఆర్టికల్ 5 రాజ్యాంగ ప్రారంభ సమయపు పౌరసత్వం, ఆర్టికల్ 9 విదేశీ పౌరసత్వం తీసుకుంటే పౌరసత్వం పోవడం గురించి.
రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 4 ప్రకారం, ఆర్టికల్ 2, 3 కింద పార్లమెంటు చేసే చట్టాల విషయంలో ఏది సరైనది?
A. ఇవి ప్రత్యేక మెజారిటీతోనే ఆమోదం పొందాలి
B. వీటికి సగం రాష్ట్రాల ఆమోదం తప్పనిసరి
C. వీటికి సుప్రీంకోర్టు అనుమతి అవసరం
D. ఇవి ఆర్టికల్ 368 కింద రాజ్యాంగ సవరణలుగా పరిగణించబడవు; సాధారణ మెజారిటీ చాలు
Answer & explanation
Correct: D — ఇవి ఆర్టికల్ 368 కింద రాజ్యాంగ సవరణలుగా పరిగణించబడవు; సాధారణ మెజారిటీ చాలు
ఆర్టికల్ 4 ప్రకారం కొత్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు (ఆర్టికల్ 2, 3) చట్టాలు ఆర్టికల్ 368 కింద సవరణలుగా పరిగణించరు; అందుకే సాధారణ మెజారిటీ సరిపోతుంది. తెలంగాణ ఏర్పాటుకు రాజ్యాంగ సవరణ అవసరం కాలేదు, AP పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం 2014 చాలింది.
పాకిస్తాన్ నుండి భారత్‌కు వలస వచ్చినవారి పౌరసత్వం గురించి చెప్పే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 6
B. ఆర్టికల్ 5
C. ఆర్టికల్ 7
D. ఆర్టికల్ 8
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 6
ఆర్టికల్ 6 పాకిస్తాన్ నుండి భారత్‌కు వచ్చినవారి పౌరసత్వం గురించి. ఆర్టికల్ 7 భారత్ నుండి పాకిస్తాన్‌కు వెళ్లినవారి గురించి; ఆర్టికల్ 5 రాజ్యాంగం ప్రారంభమయ్యే నాటికి ఉన్న పౌరసత్వం; ఆర్టికల్ 8 విదేశాల్లో నివసిస్తున్న భారత సంతతి వారి గురించి.
కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) ఆర్టికల్ 1 భారత్‌ను "రాష్ట్రాల యూనియన్" అంటుంది. 2) తెలంగాణ ఏర్పాటు ఆర్టికల్ 3 కింద జరిగింది. 3) ఆర్టికల్ 2, 3 కింద చేసే చట్టాలకు ఆర్టికల్ 368 ప్రకారం ప్రత్యేక మెజారిటీ అవసరం. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 3 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 2 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 2 మాత్రమే
ప్రవచనాలు 1, 2 సరైనవి. ప్రవచనం 3 తప్పు, ఎందుకంటే ఆర్టికల్ 4 ప్రకారం ఆర్టికల్ 2, 3 కింద చేసే చట్టాలు ఆర్టికల్ 368 కింద సవరణలుగా పరిగణించబడవు; సాధారణ మెజారిటీ చాలు. తెలంగాణ ఏర్పాటు ఇలా సాధారణ చట్టం (AP పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం 2014) ద్వారానే జరిగింది.
కింది వాటిలో పౌరసత్వ ఆర్టికల్ – అంశం జతలలో సరైనది కానిది ఏది?
A. ఆర్టికల్ 7 – భారత్ నుండి పాకిస్తాన్‌కు వెళ్లినవారి పౌరసత్వం
B. ఆర్టికల్ 9 – ఇష్టపూర్వకంగా విదేశీ పౌరసత్వం తీసుకుంటే భారత పౌరసత్వం పోవడం
C. ఆర్టికల్ 11 – పౌరసత్వంపై చట్టం చేసే అధికారం పార్లమెంటుకు
D. ఆర్టికల్ 5 – పాకిస్తాన్ నుండి భారత్‌కు వచ్చినవారి పౌరసత్వం
Answer & explanation
Correct: D — ఆర్టికల్ 5 – పాకిస్తాన్ నుండి భారత్‌కు వచ్చినవారి పౌరసత్వం
ఆర్టికల్ 5 రాజ్యాంగం ప్రారంభమయ్యే నాటికి ఉన్న పౌరసత్వం గురించి; పాకిస్తాన్ నుండి వచ్చినవారి పౌరసత్వం ఆర్టికల్ 6 లో ఉంది. మిగతా మూడు జతలు సరైనవే. ఆర్టికల్ 11 ఆధారంగానే పౌరసత్వ చట్టం 1955 వచ్చింది.