Free practice MCQs with answers and explanations for అత్యవసర పరిస్థితి నిబంధనలు (Emergency Provisions) (కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు (Centre-State Relations)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Correct: A — జర్మనీ వైమార్ రాజ్యాంగం
అత్యవసర పరిస్థితిలో ప్రాథమిక హక్కుల నిలుపుదల ఆలోచన జర్మనీ వైమార్ రాజ్యాంగం నుండి తీసుకున్నారు; భారత ప్రభుత్వ చట్టం 1935 ప్రభావం కూడా ఉంది. రాజ్యాంగ సభలో హెచ్.వి. కామత్ వంటి సభ్యులు ఈ నిబంధనలను వ్యతిరేకించారు.
Revise related study notesCorrect: B — ఆర్టికల్ 354 – ఆదాయ పంపిణీ మార్పు; ఆర్టికల్ 357 – రాష్ట్రపతి పాలనలో శాసన అధికారాలు
ఆర్టికల్ 353 జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి ప్రభావాలు; 354 ఆదాయ పంపిణీ మార్పు; 357 రాష్ట్రపతి పాలనలో శాసన అధికారాలు; 358 ఆర్టికల్ 19 నిలుపుదల; 359 ప్రాథమిక హక్కుల అమలు నిలుపుదల.
Revise related study notesCorrect: C — 1 నెల
44వ సవరణ తర్వాత ప్రకటన జారీ అయిన 1 నెలలోపు పార్లమెంటు రెండు సభలు ఆమోదించాలి (గతంలో 2 నెలలు). ప్రత్యేక మెజారిటీ అవసరం: సభ మొత్తం సభ్యుల్లో మెజారిటీ + హాజరై ఓటు వేసినవారిలో 2/3.
Revise related study notesCorrect: D — 6 నెలలు; ప్రతి 6 నెలలకు పార్లమెంటు ఆమోదంతో ఎన్నిసార్లైనా పొడిగించవచ్చు
ఆమోదం తర్వాత జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి 6 నెలలు ఉంటుంది; ప్రతి 6 నెలలకు పార్లమెంటు ఆమోదంతో ఎన్నిసార్లైనా పొడిగించవచ్చు. రాష్ట్రపతి పాలనకు గరిష్ఠంగా 3 సంవత్సరాలు; ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితికి నిరవధికంగా.
Revise related study notesCorrect: A — లోక్‌సభ సాధారణ మెజారిటీతో అసమ్మతి తీర్మానం ఆమోదిస్తే రాష్ట్రపతి తప్పనిసరిగా రద్దు చేయాలి
లోక్‌సభ సాధారణ మెజారిటీతో అసమ్మతి తీర్మానం (Resolution of Disapproval) ఆమోదిస్తే రాష్ట్రపతి తప్పనిసరిగా రద్దు చేయాలి. రాష్ట్రపతి ఎప్పుడైనా రద్దు చేయవచ్చు; లోక్‌సభ సభ్యుల్లో 1/10 మంది నోటీసు ఇస్తే 14 రోజుల్లో ప్రత్యేక సమావేశం జరపాలి.
Revise related study notesCorrect: B — పార్లమెంటు చట్టం ద్వారా ఒకసారికి 1 సంవత్సరం చొప్పున; అత్యవసర పరిస్థితి ముగిసిన 6 నెలలకు మించకూడదు
పార్లమెంటు చట్టం ద్వారా లోక్‌సభ పదవీకాలాన్ని ఒకసారికి 1 సంవత్సరం చొప్పున పొడిగించవచ్చు; అత్యవసర పరిస్థితి ముగిసిన తర్వాత 6 నెలలకు మించి పొడిగింపు ఉండకూడదు. ఉదా: 1976లో 5వ లోక్‌సభ పదవీకాలం పొడిగించారు.
Revise related study notesCorrect: C — ప్రాథమిక హక్కుల అమలు కోసం కోర్టుకు వెళ్లే హక్కు
ఆర్టికల్ 359 కింద రాష్ట్రపతి ఉత్తర్వు ద్వారా ప్రాథమిక హక్కులను అమలు చేయమని కోర్టుకు వెళ్లే హక్కును నిలిపివేయవచ్చు. హక్కులు నిలిచిపోవు, వాటి అమలు (Enforcement) మాత్రమే నిలుస్తుంది.
Revise related study notesCorrect: D — అత్యవసర పరిస్థితిలో ఆర్టికల్ 21 అమలు కూడా నిలిపివేయవచ్చు; హెబియస్ కార్పస్ పిటిషన్ వేయలేరు
ADM జబల్‌పూర్ కేసు (1976)లో సుప్రీంకోర్టు మెజారిటీ అత్యవసర పరిస్థితిలో ఆర్టికల్ 21 అమలు కూడా నిలిపివేయవచ్చని, హెబియస్ కార్పస్ పిటిషన్ వేయలేరని తీర్పు ఇచ్చింది. జస్టిస్ హెచ్.ఆర్. ఖన్నా ఒక్కరే వ్యతిరేకించారు.
Revise related study notesCorrect: A — వి.వి. గిరి
3 డిసెంబర్ 1971న పాకిస్థాన్‌తో యుద్ధం సమయంలో ప్రకటించిన అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో రాష్ట్రపతి వి.వి. గిరి, ప్రధాని ఇందిరా గాంధీ. 1962లో రాష్ట్రపతి రాధాకృష్ణన్; 1975లో ఫక్రుద్దీన్ అలీ అహ్మద్.
Revise related study notesCorrect: B — అత్యవసర పరిస్థితి కాలంలో జరిగిన అతిక్రమణలపై విచారణ
జస్టిస్ జె.సి. షా నేతృత్వంలో 1977లో జనతా ప్రభుత్వం షా కమిషన్‌ను ఏర్పాటు చేసింది; ఉద్దేశం అత్యవసర పరిస్థితి (1975–77) కాలంలో జరిగిన అతిక్రమణలపై విచారణ.
Revise related study notes