అత్యవసర పరిస్థితి నిబంధనలు (Emergency Provisions) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for అత్యవసర పరిస్థితి నిబంధనలు (Emergency Provisions) (కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు (Centre-State Relations)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
అత్యవసర పరిస్థితి నిబంధనలు రాజ్యాంగంలోని ఏ ఆర్టికల్స్ మధ్య ఉన్నాయి?
A. ఆర్టికల్స్ 352 నుండి 360
B. ఆర్టికల్స్ 245 నుండి 255
C. ఆర్టికల్స్ 256 నుండి 263
D. ఆర్టికల్స్ 315 నుండి 323
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్స్ 352 నుండి 360
అత్యవసర పరిస్థితి నిబంధనలు భాగం XVIIIలో ఆర్టికల్స్ 352–360లో ఉన్నాయి. 245–255 శాసన సంబంధాలు, 256–263 పరిపాలన సంబంధాలు, 315–323 పబ్లిక్ సర్వీస్ కమిషన్లకు సంబంధించినవి.
ఆర్టికల్ 356 కింద రాష్ట్రపతి పాలనను ఏ పేరుతో కూడా పిలుస్తారు?
A. జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి
B. రాజ్యాంగ అత్యవసర పరిస్థితి
C. ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి
D. బాహ్య అత్యవసర పరిస్థితి
Answer & explanation
Correct: B — రాజ్యాంగ అత్యవసర పరిస్థితి
ఆర్టికల్ 356 కింద రాష్ట్ర అత్యవసర పరిస్థితిని రాష్ట్రపతి పాలన లేదా రాజ్యాంగ అత్యవసర పరిస్థితి (Constitutional Emergency) అంటారు. ఆర్టికల్ 352 జాతీయ, 360 ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితులు.
జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితికి సంబంధించిన ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 356
B. ఆర్టికల్ 360
C. ఆర్టికల్ 352
D. ఆర్టికల్ 355
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 352
జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి ఆర్టికల్ 352 కింద ప్రకటిస్తారు. ఆర్టికల్ 356 రాష్ట్రపతి పాలన, 360 ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి, 355 రాష్ట్రాలను రక్షించే కేంద్ర బాధ్యత.
Correct: D — యుద్ధం, విదేశీ దాడి, సాయుధ తిరుగుబాటు
ఆర్టికల్ 352 ప్రకారం యుద్ధం, విదేశీ దాడి, సాయుధ తిరుగుబాటు కారణాలుగా జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటించవచ్చు. ఆర్థిక సంక్షోభం ఆర్టికల్ 360కి, రాజ్యాంగ యంత్రాంగం విఫలం 356కి సంబంధించినవి.
ఏ సందర్భంలో ఆర్టికల్ 19 (ఆరు స్వేచ్ఛలు) ఆటోమేటిక్గా నిలిచిపోతుంది (ఆర్టికల్ 358)?
A. సాయుధ తిరుగుబాటు కారణంతో
B. యుద్ధం లేదా విదేశీ దాడి కారణంతో అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటించినప్పుడు
C. రాష్ట్రపతి పాలన విధించినప్పుడు
D. ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితిలో
Answer & explanation
Correct: B — యుద్ధం లేదా విదేశీ దాడి కారణంతో అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటించినప్పుడు
ఆర్టికల్ 358 ప్రకారం యుద్ధం లేదా విదేశీ దాడి కారణంతో ప్రకటించినప్పుడు మాత్రమే ఆర్టికల్ 19 ఆటోమేటిక్గా నిలిచిపోతుంది; సాయుధ తిరుగుబాటు కారణంతో ప్రకటిస్తే నిలిచిపోదు (44వ సవరణ).
అత్యవసర పరిస్థితిలో కూడా ఎప్పుడూ నిలిపివేయలేని ప్రాథమిక హక్కుల ఆర్టికల్స్ ఏవి?
A. ఆర్టికల్స్ 14, 15
B. ఆర్టికల్స్ 19, 22
C. ఆర్టికల్స్ 20, 21
D. ఆర్టికల్స్ 25, 26
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్స్ 20, 21
44వ సవరణ (1978) ప్రకారం ఆర్టికల్ 20 (నేరాల శిక్షలో రక్షణ), ఆర్టికల్ 21 (జీవించే హక్కు, వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛ) అమలును అత్యవసర పరిస్థితిలో కూడా ఎప్పుడూ నిలిపివేయలేరు.
భారతదేశంలో ఇప్పటివరకు జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి ఎన్నిసార్లు ప్రకటించారు?
A. ఒక్కసారి
B. రెండుసార్లు
C. నాలుగుసార్లు
D. మూడుసార్లు (1962, 1971, 1975)
Answer & explanation
Correct: D — మూడుసార్లు (1962, 1971, 1975)
జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి మూడుసార్లు ప్రకటించారు: 1962 (చైనా దాడి), 1971 (పాకిస్థాన్ యుద్ధం), 1975 (అంతర్గత అశాంతి). ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి ఇప్పటివరకు ఒక్కసారీ ప్రకటించలేదు.
26 అక్టోబర్ 1962న భారత్-చైనా యుద్ధం కారణంగా మొదటి అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటించారు; రాష్ట్రపతి డా. ఎస్. రాధాకృష్ణన్, ప్రధాని జవహర్లాల్ నెహ్రూ. ఇది జనవరి 1968 వరకు కొనసాగింది.