పార్టీ ఫిరాయింపుల నిరోధక చట్టం – 10వ షెడ్యూల్ (Anti-Defection Law) · Practice MCQs

Correct: C — ట్రిబ్యునల్ (పాక్షిక న్యాయ అధికారి)

అనర్హత కేసును విచారించేటప్పుడు స్పీకర్ ట్రిబ్యునల్‌గా (Quasi-judicial authority) వ్యవహరిస్తారు, కాబట్టి ఆయన నిర్ణయం న్యాయ సమీక్షకు లోబడి ఉంటుంది.

Correct: D — అది కోర్టుల అధికారాలను ప్రభావితం చేస్తుంది; ఆర్టికల్ 368(2) ప్రకారం సగం రాష్ట్రాల ఆమోదం కావాలి, అది జరగలేదు

పేరా 7 హైకోర్టు, సుప్రీంకోర్టుల అధికారాలను ప్రభావితం చేస్తుంది కాబట్టి ఆర్టికల్ 368(2) ప్రకారం సగం రాష్ట్రాల ఆమోదం అవసరం; ఆ ఆమోదం జరగకపోవడంతో అది చెల్లదు. మిగతా షెడ్యూల్ విడదీయదగినది (Severability) కాబట్టి చెల్లుతుంది.

Correct: A — దురుద్దేశం, సహజ న్యాయ ఉల్లంఘన, రాజ్యాంగ ఉల్లంఘన

స్పీకర్ నిర్ణయాన్ని దురుద్దేశం (Mala fides), సహజ న్యాయ సూత్రాల ఉల్లంఘన, రాజ్యాంగ ఉల్లంఘన వంటి కారణాలపై కోర్టులు సమీక్షించవచ్చు. కానీ స్పీకర్ నిర్ణయం తీసుకోకముందే కోర్టులు జోక్యం చేసుకోకూడదు.

Correct: B — ఆర్టికల్ 75(1B), 164(1B)

ఆర్టికల్ 75(1B) (కేంద్రం), 164(1B) (రాష్ట్రం) ప్రకారం ఫిరాయింపుతో అనర్హుడైన సభ్యుడు పదవీకాలం ముగిసే వరకు లేదా మళ్లీ ఎన్నికయ్యే వరకు మంత్రి కాలేడు. 75(1A), 164(1A) మంత్రిమండలి 15% పరిమితికి సంబంధించినవి.

Correct: C — ఆర్టికల్ 361B

ఆర్టికల్ 361B ప్రకారం ఫిరాయింపు కారణంగా అనర్హులైనవారు ఏ లాభదాయక రాజకీయ పదవి (ఉదా: ప్రభుత్వ సంస్థల ఛైర్మన్) కూడా అదే కాలంలో చేపట్టకూడదు.

Correct: D — 12

ఆర్టికల్ 164(1A) ప్రకారం రాష్ట్రంలో మంత్రుల సంఖ్య శాసనసభ సభ్యుల్లో 15% మించకూడదు, కానీ ముఖ్యమంత్రితో సహా కనీసం 12 మంది ఉండాలి.

Correct: A — అరుణాచల్ ప్రదేశ్; తొలగింపు తీర్మానం పెండింగ్‌లో ఉన్న స్పీకర్ అనర్హత పిటిషన్లపై నిర్ణయించకూడదు

నబమ్ రెబియా (2016, అరుణాచల్ ప్రదేశ్)లో తన తొలగింపు తీర్మానం పెండింగ్‌లో ఉన్న స్పీకర్ అనర్హత పిటిషన్లపై నిర్ణయం తీసుకోకూడదని చెప్పింది. మణిపూర్ కేసు 2020 కైశాం మేఘచంద్ర; మహారాష్ట్ర కేసు 2023 సుభాష్ దేశాయ్; నాగాలాండ్ కేసు కిహోటో.

Correct: B — బహిష్కరించిన సభ్యుడు సభలో ఆ పార్టీ సభ్యుడిగానే పరిగణించబడతాడు; మరో పార్టీలో చేరితే అనర్హుడు

జి. విశ్వనాథన్ కేసు (1996) ప్రకారం పార్టీ బహిష్కరించిన సభ్యుడు సభలో ఆ పార్టీ సభ్యుడిగానే పరిగణించబడతాడు; అతడు మరో పార్టీలో చేరితే అనర్హుడవుతాడు.

Correct: C — అనర్హతను స్వచ్ఛందంగా పార్టీ వదులుకోవడం, విశ్వాస/అవిశ్వాస తీర్మానాల్లో విప్‌కు వ్యతిరేకంగా ఓటు వేయడం వరకు పరిమితం చేయాలి

దినేష్ గోస్వామి కమిటీ అనర్హతను పార్టీ స్వచ్ఛందంగా వదలడం, విశ్వాస/అవిశ్వాస తీర్మానాల్లో విప్ ఉల్లంఘనకు మాత్రమే పరిమితం చేయాలని, నిర్ణయం ఎన్నికల సంఘం సలహాతో రాష్ట్రపతి/గవర్నర్ తీసుకోవాలని సూచించింది.

Correct: D — ఎన్నికలకు ముందు ఏర్పడిన కూటములను ఒకే పార్టీగా పరిగణించాలి; చీలిక, విలీనం మినహాయింపులు తొలగించాలి

లా కమిషన్ 170వ నివేదిక ఎన్నికలకు ముందు ఏర్పడిన కూటములను ఒకే పార్టీగా పరిగణించాలని, చీలిక, విలీన మినహాయింపులు తొలగించాలని సూచించింది.