రాజ్యాంగ ముఖ్య లక్షణాలు (Salient Features) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for రాజ్యాంగ ముఖ్య లక్షణాలు (Salient Features) (రాజ్యాంగ నిర్మాణం (Making of the Constitution)). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
భారత, బ్రిటిష్ పార్లమెంటరీ విధానాల్లో ప్రధాన తేడా ఏది?
A. బ్రిటన్లో పార్లమెంటు సార్వభౌమం; భారత పార్లమెంటు అధికారాలు రాజ్యాంగానికి లోబడి ఉంటాయి
B. భారత్లో రాజు/రాణి వంశపారంపర్యంగా ఉంటారు
C. బ్రిటన్లో ఎన్నికైన అధ్యక్షుడు ఉంటారు
D. భారత్లో మంత్రులు పార్లమెంటు సభ్యులు కానవసరం లేదు
Answer & explanation
Correct: A — బ్రిటన్లో పార్లమెంటు సార్వభౌమం; భారత పార్లమెంటు అధికారాలు రాజ్యాంగానికి లోబడి ఉంటాయి
బ్రిటన్లో పార్లమెంటు సార్వభౌమం, వంశపారంపర్య రాజు/రాణి ఉంటారు; భారత్లో రాజ్యాంగం సర్వోన్నతం, ఎన్నికైన రాష్ట్రపతి (గణతంత్రం) ఉంటారు. రెండింటిలోనూ మంత్రులు పార్లమెంటు సభ్యులై ఉండాలి.
A. కేంద్ర, రాష్ట్ర చట్టాలకు వేర్వేరు కోర్టులు ఉంటాయి
B. న్యాయవ్యవస్థ కార్యనిర్వాహకవర్గం కింద పనిచేస్తుంది
C. ఒకే న్యాయ పిరమిడ్ కేంద్ర, రాష్ట్ర చట్టాలను రెండింటినీ అమలు చేస్తుంది
D. సుప్రీంకోర్టు మాత్రమే ఉంటుంది
Answer & explanation
Correct: C — ఒకే న్యాయ పిరమిడ్ కేంద్ర, రాష్ట్ర చట్టాలను రెండింటినీ అమలు చేస్తుంది
భారత్లో సుప్రీంకోర్టు – హైకోర్టులు – దిగువ కోర్టులు అనే ఒకే వ్యవస్థ కేంద్ర, రాష్ట్ర చట్టాలను రెండింటినీ అమలు చేస్తుంది; అమెరికాలో సమాఖ్య, రాష్ట్ర కోర్టులు వేర్వేరు.
కార్యనిర్వాహక వ్యవస్థ నుండి న్యాయవ్యవస్థను వేరు చేయడం గురించి చెప్పే ఆదేశిక సూత్రం ఏ ఆర్టికల్?
A. ఆర్టికల్ 32
B. ఆర్టికల్ 44
C. ఆర్టికల్ 50
D. ఆర్టికల్ 51
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 50
ఆర్టికల్ 50 (ఆదేశిక సూత్రం) కార్యనిర్వాహక వ్యవస్థ నుండి న్యాయవ్యవస్థను వేరు చేయాలని చెబుతుంది. ఆర్టికల్ 32 ప్రాథమిక హక్కుల పరిరక్షణ, ఆర్టికల్ 44 ఉమ్మడి పౌర స్మృతి.
ఆస్తి హక్కును ప్రాథమిక హక్కుల జాబితా నుండి తొలగించిన సవరణ ఏది?
A. 44వ సవరణ (1978)
B. 42వ సవరణ (1976)
C. 61వ సవరణ (1988)
D. 86వ సవరణ (2002)
Answer & explanation
Correct: A — 44వ సవరణ (1978)
44వ సవరణ (1978) ఆస్తి హక్కును ప్రాథమిక హక్కుల నుండి తొలగించి, ఆర్టికల్ 300A కింద చట్టపరమైన హక్కుగా మార్చింది. అందువల్ల ప్రాథమిక హక్కులు 7 నుండి 6కు తగ్గాయి.
ఆరు ప్రాథమిక హక్కుల్లో ఆర్టికల్స్ 23–24 ఏ హక్కుకు సంబంధించినవి?
A. మత స్వేచ్ఛా హక్కు
B. సాంస్కృతిక & విద్యా హక్కులు
C. రాజ్యాంగ పరిహార హక్కు
D. పీడనను నిరోధించే హక్కు (Right against Exploitation)
Answer & explanation
Correct: D — పీడనను నిరోధించే హక్కు (Right against Exploitation)
ఆర్టికల్స్ 23–24 పీడనను నిరోధించే హక్కు; 14–18 సమానత్వం; 19–22 స్వేచ్ఛ; 25–28 మత స్వేచ్ఛ; 29–30 సాంస్కృతిక, విద్యా హక్కులు; 32 రాజ్యాంగ పరిహార హక్కు. ఇతర ఎంపికలు (మత స్వేచ్ఛా హక్కు; సాంస్కృతిక & విద్యా హక్కులు; రాజ్యాంగ పరిహార హక్కు) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
ప్రాథమిక విధులు మొదట 10 ఉండగా 86వ సవరణ (2002) ద్వారా 11వ విధి (6–14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యా అవకాశం కల్పించడం తల్లిదండ్రుల బాధ్యత) చేర్చారు. ఇతర ఎంపికలు (42వ సవరణ (1976); 44వ సవరణ (1978); 73వ సవరణ (1992)) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
61వ సవరణ (1988) ఓటు వయసును 21 నుండి 18 ఏళ్లకు తగ్గించింది (1989 నుండి అమలు). 1935 చట్టం కింద సుమారు 10% మందికే ఓటు హక్కు ఉండేది. ఇతర ఎంపికలు (42వ సవరణ (1976); 44వ సవరణ (1978); 73వ సవరణ (1992)) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
Correct: D — అన్ని మతాలకు సమాన గౌరవం ఇచ్చే సానుకూల భావన
భారత లౌకికత సానుకూల భావన: రాజ్యానికి అధికారిక మతం ఉండదు, అన్ని మతాలకు సమాన గౌరవం ఉంటుంది (ఆర్టికల్స్ 25–28, 29, 30). మతానికి పూర్తిగా దూరం అనేది పాశ్చాత్య భావన.
ఈ క్రింది వాటిలో స్వతంత్ర సంస్థ–ఆర్టికల్ జత సరైనది ఏది?
A. కంప్ట్రోలర్ & ఆడిటర్ జనరల్ – ఆర్టికల్ 148
B. ఎన్నికల సంఘం – ఆర్టికల్ 315
C. UPSC – ఆర్టికల్ 324
D. ఆర్థిక సంఘం – ఆర్టికల్ 148
Answer & explanation
Correct: A — కంప్ట్రోలర్ & ఆడిటర్ జనరల్ – ఆర్టికల్ 148
ఎన్నికల సంఘం ఆర్టికల్ 324, CAG ఆర్టికల్ 148, UPSC/రాష్ట్ర PSC ఆర్టికల్ 315. ఇతర జతలు తారుమారయ్యాయి. ఇతర ఎంపికలు (ఎన్నికల సంఘం – ఆర్టికల్ 315; UPSC – ఆర్టికల్ 324; ఆర్థిక సంఘం – ఆర్టికల్ 148) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.
ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి ఏ ఆర్టికల్ కింద ఉంటుంది, ఇప్పటివరకు విధించారా?
A. ఆర్టికల్ 352 – అనేకసార్లు విధించారు
B. ఆర్టికల్ 356 – ఒకసారి విధించారు
C. ఆర్టికల్ 360 – ఇప్పటివరకు ఎప్పుడూ విధించలేదు
D. ఆర్టికల్ 360 – 1975లో విధించారు
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 360 – ఇప్పటివరకు ఎప్పుడూ విధించలేదు
ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి ఆర్టికల్ 360లో ఉంది; ఇప్పటివరకు ఎప్పుడూ విధించలేదు. జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి ఆర్టికల్ 352, రాష్ట్రపతి పాలన ఆర్టికల్ 356. ఇతర ఎంపికలు (ఆర్టికల్ 352 – అనేకసార్లు విధించారు; ఆర్టికల్ 356 – ఒకసారి విధించారు; ఆర్టికల్ 360 – 1975లో విధించారు) ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానాలు కావు.