దేశ విభజన & స్వాతంత్ర్యం 1947 (Partition & Independence) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for దేశ విభజన & స్వాతంత్ర్యం 1947 (Partition & Independence) (ఆధునిక భారతదేశం). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
1940 లాహోర్ తీర్మానాన్ని ముస్లిం లీగ్ సమావేశంలో ప్రతిపాదించినవారు ఎవరు?
A. ఎం.ఎ. జిన్నా
B. చౌధరి రహమత్ అలీ
C. లియాఖత్ అలీ ఖాన్
D. ఏ.కె. ఫజ్లుల్ హక్
Answer & explanation
Correct: D — ఏ.కె. ఫజ్లుల్ హక్
లాహోర్ తీర్మానాన్ని ప్రతిపాదించినవాడు ఏ.కె. ఫజ్లుల్ హక్. పాకిస్తాన్ పేరును ప్రతిపాదించింది చౌధరి రహమత్ అలీ (1933); జిన్నా లీగ్ అధ్యక్షుడు, లియాఖత్ అలీ తాత్కాలిక ప్రభుత్వంలో ఆర్థిక మంత్రి.
1942 క్రిప్స్ మిషన్ ప్రతిపాదనల్లో కాంగ్రెస్కు నచ్చని అంశం ఏది?
A. యుద్ధానంతరం డొమినియన్ హోదా
B. రాజ్యాంగ సభ ఏర్పాటు
C. ఏ ప్రావిన్స్ అయినా చేరకుండా ఉండే హక్కు
D. రక్షణ శాఖ భారతీయులకు ఇవ్వడం
Answer & explanation
Correct: C — ఏ ప్రావిన్స్ అయినా చేరకుండా ఉండే హక్కు
క్రిప్స్ ప్రతిపాదనల్లో యుద్ధానంతరం డొమినియన్ హోదా, రాజ్యాంగ సభ ఉన్నాయి; కానీ ఏ ప్రావిన్స్ అయినా యూనియన్లో చేరకుండా ఉండే హక్కు విభజనకు దారితీస్తుందని కాంగ్రెస్ భావించి తిరస్కరించింది.
1944 రాజాజీ సూత్రం (C. రాజగోపాలాచారి) ఏమి ప్రతిపాదించింది?
A. వెంటనే పాకిస్తాన్ ఏర్పాటు
B. ప్రావిన్సులకు స్వతంత్రం
C. సంస్థానాల విలీనం
D. యుద్ధం తర్వాత ముస్లిం మెజారిటీ ప్రాంతాల్లో ప్రజాభిప్రాయం
Answer & explanation
Correct: D — యుద్ధం తర్వాత ముస్లిం మెజారిటీ ప్రాంతాల్లో ప్రజాభిప్రాయం
రాజాజీ సూత్రం యుద్ధం తర్వాత ముస్లిం మెజారిటీ ప్రాంతాల్లో ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ జరపాలని ప్రతిపాదించింది. దీనిపై గాంధీ–జిన్నా చర్చలు (సెప్టెంబర్ 1944) విఫలమయ్యాయి. ప్రావిన్సులకు స్వతంత్రం అనేది తర్వాతి 'ప్లాన్ బాల్కన్'.
ప్రణాళిక ప్రకటన 16 మే 1946న; 16 ఆగస్టు 1946 లీగ్ ప్రత్యక్ష చర్య దినం; 9 డిసెంబర్ 1946 రాజ్యాంగ సభ తొలి సమావేశం; 3 జూన్ 1947 మౌంట్బాటన్ ప్లాన్. ఈ నాలుగు తేదీలను కలిపి అడుగుతారు.
క్యాబినెట్ మిషన్ ప్రణాళికలో ప్రావిన్సుల 'గ్రూప్ B' ఏది?
A. హిందూ మెజారిటీ ప్రావిన్సులు
B. తూర్పు ముస్లిం మెజారిటీ ప్రావిన్సులు
C. సంస్థానాలు
D. వాయవ్య ముస్లిం మెజారిటీ ప్రావిన్సులు
Answer & explanation
Correct: D — వాయవ్య ముస్లిం మెజారిటీ ప్రావిన్సులు
గ్రూప్ A హిందూ మెజారిటీ ప్రావిన్సులు, గ్రూప్ B వాయవ్య ముస్లిం మెజారిటీ, గ్రూప్ C తూర్పు ముస్లిం మెజారిటీ ప్రావిన్సులు. ఈ ప్రణాళిక పాకిస్తాన్ డిమాండ్ను తిరస్కరించి సమాఖ్యను సూచించింది. గ్రూపింగ్పై నెహ్రూ వ్యాఖ్యతో వివాదం వచ్చింది.
ప్రత్యక్ష చర్య దినానికి పిలుపునిచ్చిన ముస్లిం లీగ్ నాయకుడు ఎవరు?
A. ఎం.ఎ. జిన్నా
B. లియాఖత్ అలీ ఖాన్
C. ఏ.కె. ఫజ్లుల్ హక్
D. చౌధరి రహమత్ అలీ
Answer & explanation
Correct: A — ఎం.ఎ. జిన్నా
ప్రత్యక్ష చర్య దినానికి లీగ్ పిలుపు ఇచ్చిన నాయకుడు ఎం.ఎ. జిన్నా. లియాఖత్ అలీ అక్టోబర్ 1946లో తాత్కాలిక ప్రభుత్వంలో ఆర్థిక మంత్రి అయ్యాడు; ఫజ్లుల్ హక్ లాహోర్ తీర్మానం ప్రతిపాదకుడు.
మత కలహాల సమయంలో మహాత్మా గాంధీ శాంతి కోసం పాదయాత్ర చేసిన ప్రాంతం ఏది?
A. నోఖాలీ (తూర్పు బెంగాల్)
B. లాహోర్
C. మీరట్
D. అమృత్సర్
Answer & explanation
Correct: A — నోఖాలీ (తూర్పు బెంగాల్)
కలకత్తా కలహాల తర్వాత నోఖాలీ, బిహార్కు కలహాలు వ్యాపించగా గాంధీజీ నోఖాలీలో శాంతి కోసం పాదయాత్ర చేశాడు. లాహోర్, అమృత్సర్ పంజాబ్లో ఉన్నాయి; మీరట్ 1857 తిరుగుబాటుతో సంబంధం ఉన్న నగరం.
అక్టోబర్ 1946లో తాత్కాలిక ప్రభుత్వంలో ముస్లిం లీగ్ తరఫున ఆర్థిక మంత్రి అయినవారు ఎవరు?
A. ఎం.ఎ. జిన్నా
B. లియాఖత్ అలీ ఖాన్
C. సర్దార్ పటేల్
D. చౌధరి రహమత్ అలీ
Answer & explanation
Correct: B — లియాఖత్ అలీ ఖాన్
లీగ్ అక్టోబర్ 1946లో తాత్కాలిక ప్రభుత్వంలో చేరింది; లియాఖత్ అలీ ఖాన్ ఆర్థిక మంత్రి అయ్యాడు. అయితే లీగ్ అడ్డంకులు సృష్టించి ప్రభుత్వం సజావుగా నడవకుండా చేసింది; రాజ్యాంగ సభను బహిష్కరించింది.
మౌంట్బాటన్ మొదట రూపొందించిన 'ప్లాన్ బాల్కన్' ఏమి ప్రతిపాదించింది?
A. భారత్–పాకిస్తాన్ రెండు డొమినియన్లు
B. సంస్థానాల సమాఖ్య
C. ప్రావిన్సులకు స్వతంత్రం
D. జూన్ 1948 వరకు బ్రిటిష్ పాలన
Answer & explanation
Correct: C — ప్రావిన్సులకు స్వతంత్రం
ప్లాన్ బాల్కన్ ప్రావిన్సులకు స్వతంత్రం ఇవ్వాలని ప్రతిపాదించింది; నెహ్రూ దీన్ని తిరస్కరించాడు. తర్వాత వి.పి. మేనన్ సలహాతో డొమినియన్ హోదా, విభజనతో కొత్త ప్రణాళిక (జూన్ 3) రూపొందింది.
అట్లీ ప్రకటనలో ఉన్న అధికార బదిలీ గడువును మౌంట్బాటన్ ఎలా మార్చాడు?
A. ఆగస్టు 1947 నుండి జూన్ 1948కి వాయిదా వేశాడు
B. జూన్ 1948 నుండి ఆగస్టు 1947కు ముందుకు తెచ్చాడు
C. 1950 వరకు పొడిగించాడు
D. ఎలాంటి మార్పు చేయలేదు
Answer & explanation
Correct: B — జూన్ 1948 నుండి ఆగస్టు 1947కు ముందుకు తెచ్చాడు
అట్లీ జూన్ 1948లోపు అధికారం అప్పగిస్తామని చెప్పగా, మౌంట్బాటన్ దాన్ని ఆగస్టు 1947కు కుదించాడు. దీనివల్ల విభజన త్వరగా అమలైంది, కానీ సరిహద్దు ఏర్పాట్లకు సమయం లేక హింస పెరిగిందని విమర్శ ఉంది.