మితవాదుల లక్ష్యాలు, డిమాండ్లు, పద్ధతులు (Aims & Methods of Moderates)

Correct: C — ప్రార్థన, పిటిషన్, నిరసన

మితవాదులు బ్రిటిష్ న్యాయబుద్ధిపై నమ్మకంతో ప్రార్థన (Prayer), పిటిషన్ (Petition), నిరసన (Protest) అనే రాజ్యాంగబద్ధ పద్ధతులు అనుసరించారు. అతివాదులు దీన్ని రాజకీయ భిక్షాటన అని విమర్శించారు. బహిష్కరణ, సత్యాగ్రహం, పన్ను నిరాకరణ తర్వాతి ఉద్యమాల పద్ధతులు.

Correct: D — దాదాభాయ్ నౌరోజీ

దాదాభాయ్ నౌరోజీ 1892లో లిబరల్ పార్టీ తరఫున బ్రిటిష్ పార్లమెంటుకు ఎన్నికై ఆ సభలో తొలి భారతీయ సభ్యుడయ్యాడు. అక్కడ ఆయన భారత సమస్యలను వినిపించాడు. బెనర్జీ, గోఖలే, దత్ ఈ ఘనత సాధించలేదు; వారు భారతదేశంలోనే మితవాద కార్యకలాపాలు నిర్వహించారు.

Correct: C — బ్రిటన్‌లో భారత డిమాండ్ల కోసం ప్రచారం చేయడం

మితవాదులు బ్రిటిష్ ప్రజాభిప్రాయాన్ని ప్రభావితం చేయడానికి ఇంగ్లాండ్‌లో ప్రచారం చేపట్టారు; అందులో భాగంగా బ్రిటిష్ కమిటీ ఆఫ్ కాంగ్రెస్ (1889), 'ఇండియా' పత్రిక ఏర్పడ్డాయి. సమావేశాల నిర్వహణ, పరీక్షల నిర్వహణ దాని పనులు కాదు.

Correct: B — భారత ఖర్చులపై రాయల్ కమిషన్ (నౌరోజీ సభ్యుడు)

వెల్బీ కమిషన్ (1895) భారతదేశం మీద పడుతున్న ఖర్చుల (భారత పరిపాలనా వ్యయం)పై ఏర్పడిన రాయల్ కమిషన్; దాదాభాయ్ నౌరోజీ అందులో సభ్యుడు. విద్యపై హంటర్ కమిషన్ (1882), విశ్వవిద్యాలయాలపై రాలీ కమిషన్ (1902), పోలీసుపై 1902 కమిషన్ వేరువేరు.

Correct: D — పూర్ణ స్వరాజ్యం (సంపూర్ణ స్వాతంత్ర్యం)

మితవాదులు బ్రిటిష్ పాలనలోనే సంస్కరణలు కోరారు: శాసనసభల విస్తరణ, ఐసీఎస్ భారతీయీకరణ, న్యాయ–కార్యనిర్వాహక విభజన, ఉప్పు పన్ను రద్దు, సైనిక ఖర్చు తగ్గింపు. పూర్ణ స్వరాజ్ లక్ష్యం 1929 లాహోర్ కాంగ్రెస్‌లో వచ్చింది; మితవాద దశలో ఈ డిమాండ్ లేదు.

Correct: D — 1 మరియు 2 మాత్రమే

1, 2 సరైనవి. 3 తప్పు: వెల్బీ కమిషన్‌లో నౌరోజీ అధ్యక్షుడు కాదు, సభ్యుడు మాత్రమే (అధ్యక్షుడు లార్డ్ వెల్బీ). కాబట్టి సరైన సమాధానం '1 మరియు 2 మాత్రమే'. ఇలాంటి ప్రశ్నల్లో సభ్యుడు/అధ్యక్షుడు అనే తేడా తరచూ ఉచ్చుగా వస్తుంది.

Correct: C — రాజకీయ భిక్షాటన (Political Mendicancy)

ప్రార్థన, పిటిషన్, నిరసన అనే మితవాదుల విధానాన్ని అతివాదులు (తిలక్, లజపత్ రాయ్, బిపిన్ చంద్ర పాల్ వంటివారు) 'రాజకీయ భిక్షాటన' అని విమర్శించారు. ప్రభుత్వం డిమాండ్లు పట్టించుకోకపోవడంతో ఈ విమర్శ బలపడి, కాంగ్రెస్‌లో అతివాద వర్గం పెరిగింది.