బ్రిటిష్ పాలన ఆర్థిక ప్రభావం · Practice MCQs

Correct: C — 1757–1813

వాణిజ్య దశ 1757–1813; ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ గుత్తాధిపత్యం ఉన్న కాలం. ఆ దశలో భారతీయ వస్త్రాలు, సుగంధ ద్రవ్యాలు చౌకగా కొని యూరప్‌లో అమ్మేవారు. 1813–58 స్వేచ్ఛా వాణిజ్య దశ, 1858 తర్వాత ఆర్థిక పెట్టుబడి దశ.

Correct: A — ముడి పదార్థాల వనరుగా, యంత్ర వస్త్రాల మార్కెట్‌గా

1813 చట్టంతో కంపెనీ గుత్తాధిపత్యం పోయి ఇంగ్లీష్ వ్యాపారులందరూ భారతదేశంలో వ్యాపారం చేయగలిగారు. ఇంగ్లాండ్‌లో పారిశ్రామిక విప్లవం వల్ల భారతదేశం పత్తి, నీలిమందు, జనపనార వంటి ముడిసరుకుల వనరుగా, బ్రిటిష్ యంత్ర వస్త్రాలకు మార్కెట్‌గా మారింది.

Correct: D — దాదాభాయ్ నౌరోజీ

సంపద తరలింపు సిద్ధాంతాన్ని దాదాభాయ్ నౌరోజీ ప్రతిపాదించాడు; 1867లో ఈస్ట్ ఇండియా అసోసియేషన్ సభలో మొదటిసారి చెప్పాడు. ఆర్.సి. దత్, రానడే, గోఖలే వంటి ఆర్థిక జాతీయవాదులు కూడా ఈ వాదనకు మద్దతు ఇచ్చారు.

Correct: B — Poverty and Un-British Rule in India (1901)

నౌరోజీ "Poverty and Un-British Rule in India" (1901) గ్రంథంలో సంపద తరలింపు సిద్ధాంతాన్ని వివరించాడు. "The Economic History of India" ఆర్.సి. దత్ రచన (1901–03). Discovery of India నెహ్రూ గ్రంథం, Hind Swaraj గాంధీజీ రచన.

Correct: C — ఆర్.సి. దత్

"The Economic History of India" (1901–03) ఆర్.సి. దత్ రచన. నౌరోజీ రచన "Poverty and Un-British Rule in India". రానడే, గోఖలే కూడా బ్రిటిష్ ఆర్థిక విధానాలను విమర్శించిన ఆర్థిక జాతీయవాదులు.

Correct: D — కారన్‌వాలిస్

శాశ్వత శిస్తు (జమీందారీ) పద్ధతిని 1793లో కారన్‌వాలిస్ ప్రవేశపెట్టాడు; జమీందారులు భూమి యజమానులుగా గుర్తింపు పొంది ఎప్పటికీ ఒకేలా నిర్ణీత శిస్తు చెల్లించేవారు. రైత్వారీతో మున్రో, రీడ్; మహల్వారీతో హోల్ట్ మెకంజీ ముడిపడి ఉన్నారు.

Correct: A — రైత్వారీ

రైత్వారీ పద్ధతిలో రైతుతో ప్రభుత్వం నేరుగా ఒప్పందం చేసుకుంటుంది; మున్రో 1820లో మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో విస్తరించాడు (రాయలసీమ దత్త మండలాలు కూడా). మొదట అలెగ్జాండర్ రీడ్ 1792లో బారామహల్‌లో ప్రయోగించాడు.

Correct: B — హోల్ట్ మెకంజీ

మహల్వారీ పద్ధతిని 1822లో హోల్ట్ మెకంజీ ప్రతిపాదించాడు (Regulation VII); ఇది ఉత్తర ప్రదేశ్, పంజాబ్, మధ్య భారతంలో అమలైంది. 1833లో బెంటింక్ కాలంలో రాబర్ట్ మెర్టిన్స్ బర్డ్ దీన్ని సరళీకరించాడు.

Correct: C — ఢాకా

ఢాకా ముస్లిన్ వస్త్రాలకు ప్రసిద్ధి; బ్రిటిష్ యంత్ర వస్త్రాల దిగుమతి, భారతీయ వస్త్రాలపై సుంకాల వల్ల ఢాకా, ముర్షిదాబాద్, సూరత్, మసూలీపట్నం కళ తప్పాయి. బొంబాయి, కలకత్తా కొత్త ఓడరేవు నగరాలుగా పెరిగాయి.

Correct: D — Ruralisation

ఉపాధి కోల్పోయిన చేతివృత్తుల వారు వ్యవసాయంపై ఆధారపడటాన్ని Ruralisation అంటారు; దీనివల్ల భూమిపై ఒత్తిడి, నిరుద్యోగం పెరిగాయి. Commercialisation అంటే వ్యవసాయం వాణిజ్య పంటల వైపు మళ్లడం.