లోటు రకాలు & ప్రభుత్వ రుణం (Deficits & Public Debt) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for లోటు రకాలు & ప్రభుత్వ రుణం (Deficits & Public Debt) (ప్రభుత్వ విత్తం (Public Finance)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
బడ్జెట్ 2025-26 గురించి క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ద్రవ్య లోటు అంచనా GDPలో 4.4%.
2. 2026-27 నుండి రుణ-GDP నిష్పత్తిని ప్రధాన లక్ష్యంగా (Debt Anchor) తీసుకుంటామని ప్రకటించారు.
3. ద్రవ్య లోటు అంచనా GDPలో 3%.
సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: A — 1 మరియు 2 మాత్రమే
బడ్జెట్ 2025-26 ద్రవ్య లోటు అంచనా 4.4%, 2026-27 నుండి రుణ-GDP నిష్పత్తి ప్రధాన లక్ష్యం అని ప్రకటించారు. 3% అనేది FRBM చట్ట లక్ష్యం, ఆ బడ్జెట్ అంచనా కాదు; కాబట్టి 3వ ప్రకటన తప్పు.
ద్రవ్యీకృత లోటు (Monetised Deficit) గురించి క్రింది ప్రకటనలలో సరైనవి ఏవి?
1. ఇది RBI ప్రభుత్వానికి ఇచ్చిన నికర రుణానికి సంబంధించినది.
2. దీనివల్ల డబ్బు సరఫరా నేరుగా పెరుగుతుంది.
3. FRBM చట్టం ప్రకారం ప్రభుత్వం సాధారణంగా ప్రాథమిక మార్కెట్‌లో RBI నుండి నేరుగా రుణం తీసుకోకూడదు.
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 1, 2 మరియు 3
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 మరియు 3
మూడు ప్రకటనలూ సరైనవే: ద్రవ్యీకృత లోటు RBI నుండి ప్రభుత్వానికి వెళ్లిన నికర రుణం, అది డబ్బు సరఫరాను నేరుగా పెంచి ద్రవ్యోల్బణానికి దారి తీస్తుంది, FRBM ఈ నేరుగా రుణాన్ని సాధారణంగా నిషేధిస్తుంది (escape clause సందర్భాల్లో మినహాయింపులు).
క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. రెవెన్యూ లోటు పెరిగితే వడ్డీ భారం పెరిగి విష వలయం ఏర్పడవచ్చు.
2. రెవెన్యూ వ్యయంలో మూలధన ఆస్తుల నిర్మాణ వ్యయం మాత్రమే ఉంటుంది.
3. రెవెన్యూ రాబడులలో పన్ను, పన్నేతర రాబడులు ఉంటాయి.
సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: C — 1 మరియు 3 మాత్రమే
1 సరైనది: రెవెన్యూ లోటు వడ్డీ భారాన్ని పెంచి అది మళ్లీ రెవెన్యూ వ్యయాన్ని పెంచుతుంది. 3 కూడా సరైనది. కానీ రెవెన్యూ వ్యయంలో వడ్డీ, జీతాలు, పెన్షన్లు, సబ్సిడీలు, రాష్ట్రాలకు గ్రాంట్లు ఉంటాయి – ఆస్తి నిర్మాణ వ్యయం కాదు; అందుకే 2 తప్పు.
అడ్‌హాక్ ట్రెజరీ బిల్లులు, వేస్ అండ్ మీన్స్ అడ్వాన్సులకు సంబంధించి సరైన ప్రకటన ఏది?
A. WMA 2004లో అడ్‌హాక్ బిల్లుల కంటే ముందు ఉండేవి
B. అడ్‌హాక్ బిల్లులను ప్రపంచ బ్యాంకు జారీ చేసేది
C. WMA దీర్ఘకాలిక అభివృద్ధి రుణాలు
D. అడ్‌హాక్ బిల్లులు 1 ఏప్రిల్ 1997 నుండి రద్దయ్యాయి; వాటి స్థానంలో WMA వచ్చాయి
Answer & explanation
Correct: D — అడ్‌హాక్ బిల్లులు 1 ఏప్రిల్ 1997 నుండి రద్దయ్యాయి; వాటి స్థానంలో WMA వచ్చాయి
అడ్‌హాక్ ట్రెజరీ బిల్లుల ద్వారా RBI నుండి బడ్జెట్ లోటును పూడ్చే పద్ధతి 1 ఏప్రిల్ 1997 నుండి ఆగిపోయి వేస్ అండ్ మీన్స్ అడ్వాన్సులు వచ్చాయి. WMA స్వల్పకాలిక తాత్కాలిక రుణాలే తప్ప దీర్ఘకాలిక అభివృద్ధి రుణాలు కావు, వాటిని RBI ఇస్తుంది.
సావరిన్ గ్రీన్ బాండ్లను (Sovereign Green Bonds) భారత ప్రభుత్వం మొదటిసారి ఎప్పుడు జారీ చేసింది?
A. 2023 జనవరి
B. 2003 ఆగస్టు
C. 2017 జనవరి
D. 1997 ఏప్రిల్
Answer & explanation
Correct: A — 2023 జనవరి
పర్యావరణ ప్రాజెక్టుల కోసం సావరిన్ గ్రీన్ బాండ్లను మొదటిసారి 2023 జనవరిలో జారీ చేశారు. 2003 ఆగస్టు FRBM ఆమోదం, 2017 జనవరి ఎన్.కె. సింగ్ నివేదిక, 1997 ఏప్రిల్ అడ్‌హాక్ బిల్లుల రద్దు కాలాలు.
B. పాత అప్పుల వడ్డీ కట్టడానికే కొత్త అప్పులు చేయాల్సి రావడం
C. అప్పుతో ఆస్తులు సృష్టించి ఆదాయం పెంచుకోవడం
D. విదేశీ రుణాలు మాత్రమే తీసుకోవడం
Answer & explanation
Correct: B — పాత అప్పుల వడ్డీ కట్టడానికే కొత్త అప్పులు చేయాల్సి రావడం
రుణ ఉచ్చు అంటే పాత అప్పుల వడ్డీ చెల్లించడానికే కొత్త అప్పులు చేయాల్సిన పరిస్థితి. ప్రాథమిక మిగులు ఉంటే ప్రభుత్వం వడ్డీ కాకుండా మిగతా ఖర్చులను ఆదాయంతోనే నడిపిస్తోందని అర్థం, కాబట్టి అది ఉచ్చుకు వ్యతిరేకం; ఆస్తుల సృష్టి కూడా ఆదాయం పెంచి ఉచ్చును తగ్గిస్తుంది.
FRBM చట్టం ప్రకారం బడ్జెట్‌తో పాటు సమర్పించాల్సిన ప్రకటనల్లో సరైన జాబితా ఏది?
A. కేవలం ద్రవ్యోల్బణ లక్ష్య ప్రకటన
B. పంచవర్ష ప్రణాళిక ప్రకటన మరియు నీతి ఆయోగ్ ప్రకటన
C. మధ్యకాలిక ద్రవ్య విధాన ప్రకటన, ద్రవ్య విధాన వ్యూహ ప్రకటన, స్థూల ఆర్థిక చట్రం ప్రకటన
D. GST కౌన్సిల్ ప్రకటన మరియు RBI ద్రవ్య విధాన ప్రకటన
Answer & explanation
Correct: C — మధ్యకాలిక ద్రవ్య విధాన ప్రకటన, ద్రవ్య విధాన వ్యూహ ప్రకటన, స్థూల ఆర్థిక చట్రం ప్రకటన
FRBM చట్టం కింద బడ్జెట్‌తో పాటు మధ్యకాలిక ద్రవ్య విధాన ప్రకటన, ద్రవ్య విధాన వ్యూహ ప్రకటన, స్థూల ఆర్థిక చట్రం ప్రకటన సమర్పిస్తారు. ఇతర జాబితాలు ఈ చట్టం నిర్దేశించిన పత్రాలు కావు.
ప్రాథమిక మిగులు (Primary Surplus) గురించి సరైన ప్రకటన ఏది?
A. వడ్డీ చెల్లింపులు పూర్తిగా ఆగిపోయాయని అర్థం
B. ద్రవ్య లోటు సున్నా అని అర్థం
C. RBI నుండి అప్పు తీసుకున్నారని అర్థం
D. వడ్డీ కాకుండా మిగతా ఖర్చులన్నీ ఆదాయంతోనే నడుస్తున్నాయని అర్థం
Answer & explanation
Correct: D — వడ్డీ కాకుండా మిగతా ఖర్చులన్నీ ఆదాయంతోనే నడుస్తున్నాయని అర్థం
ప్రాథమిక మిగులు ఉంటే ప్రభుత్వ వడ్డీయేతర ఖర్చులన్నీ దాని ఆదాయంతో సరిపోతున్నాయని అర్థం; వడ్డీ చెల్లింపులు కొనసాగుతూనే ఉంటాయి, ద్రవ్య లోటు సున్నా కావాలని లేదు. RBI అప్పుకు, ప్రాథమిక మిగులుకు ప్రత్యక్ష సంబంధం లేదు.
క్రింది వాటిలో FRBM చట్టం 2003 మొదటి లక్ష్యాల్లో భాగం కానిది ఏది?
A. సాధారణ ప్రభుత్వ రుణం GDPలో 60% (కేంద్రం 40% + రాష్ట్రాలు 20%)
B. ద్రవ్య లోటు GDPలో 3% (2008-09 నాటికి)
C. రెవెన్యూ లోటు సున్నా (2008-09 నాటికి)
D. ప్రాథమిక మార్కెట్‌లో RBI నుండి నేరుగా రుణం తీసుకోకపోవడం
Answer & explanation
Correct: A — సాధారణ ప్రభుత్వ రుణం GDPలో 60% (కేంద్రం 40% + రాష్ట్రాలు 20%)
రుణం GDPలో 60% (కేంద్రం 40% + రాష్ట్రాలు 20%) అనే లక్ష్యం 2017లో ఎన్.కె. సింగ్ కమిటీ చేసిన సూచన. FRBM 2003 మొదటి లక్ష్యాలు: ద్రవ్య లోటు 3%, రెవెన్యూ లోటు సున్నా (2008-09 నాటికి), మరియు ప్రాథమిక మార్కెట్‌లో RBI నుండి నేరుగా రుణం తీసుకోకపోవడం.
క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ద్రవ్య లోటు ప్రభుత్వ మొత్తం రుణ అవసరానికి సమానం.
2. అప్పును మూలధన వ్యయానికి వాడితే అది వృద్ధికి తోడ్పడుతుంది.
3. ప్రభుత్వ అధిక రుణం ప్రైవేట్ రంగానికి వడ్డీ రేట్లను తగ్గిస్తుంది.
సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే
ద్రవ్య లోటు మొత్తం రుణ అవసరమే (1 సరైనది), మూలధన వ్యయానికి వాడిన అప్పు వృద్ధిని పెంచుతుంది (2 సరైనది). కానీ ప్రభుత్వ అధిక రుణం క్రౌడింగ్ అవుట్ వల్ల ప్రైవేట్ రంగానికి రుణాలు తగ్గించి వడ్డీ రేట్లను పెంచుతుంది, తగ్గించదు; కాబట్టి 3 తప్పు.
బడ్జెట్ 2025-26 గురించి క్రింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ద్రవ్య లోటు అంచనా GDPలో 4.4%.
2. 2026-27 నుండి రుణ-GDP నిష్పత్తిని ప్రధాన లక్ష్యంగా (Debt Anchor) తీసుకుంటామని ప్రకటించారు.
3. ద్రవ్య లోటు అంచనా GDPలో 3%.
సరైనవి ఏవి?