భారత పారిశ్రామిక విధానాలు (Industrial Policies) · Practice MCQs

Correct: A — 6 ఏప్రిల్ 1948

మొదటి పారిశ్రామిక విధాన తీర్మానం 6 ఏప్రిల్ 1948న వచ్చింది. 30 ఏప్రిల్ 1956 తేదీ రెండో, విస్తృతమైన తీర్మానానిది కాగా, 24 జూలై 1991 నూతన పారిశ్రామిక విధానానిది. 1948 తీర్మానంతోనే భారత్‌లో మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థకు పునాది పడింది.

Correct: B — శ్యామా ప్రసాద్ ముఖర్జీ

1948 తీర్మానం ప్రకటన సమయంలో పరిశ్రమల మంత్రి శ్యామా ప్రసాద్ ముఖర్జీ. జార్జ్ ఫెర్నాండెజ్ 1977 జనతా ప్రభుత్వ కాలంలో పరిశ్రమల మంత్రి, మన్మోహన్ సింగ్ 1991లో ఆర్థిక మంత్రి; కాబట్టి ఇవి వేరే విధానాలకు సంబంధించిన పేర్లు.

Correct: C — ఆయుధాలు-మందుగుండు, అణుశక్తి, రైల్వేలు

1948 తీర్మానంలో మొదటి వర్గమైన ప్రభుత్వ గుత్తాధిపత్యంలో ఆయుధాలు-మందుగుండు, అణుశక్తి, రైల్వేలు ఉన్నాయి. బొగ్గు, ఇనుము-ఉక్కు, నౌకా నిర్మాణం మిశ్రమ రంగంలోకి వస్తాయి; ఉప్పు, సిమెంట్, చక్కెర, వస్త్రాలు వంటివి ప్రభుత్వ నియంత్రణలోని ప్రైవేటు రంగ వర్గంలోకి వస్తాయి.

Correct: D — పరిశ్రమల (అభివృద్ధి & నియంత్రణ) చట్టం, 1951

1948 విధానాన్ని అమలు చేయడానికి పరిశ్రమల (అభివృద్ధి & నియంత్రణ) చట్టం 1951 (IDRA) వచ్చింది; దీనితోనే పారిశ్రామిక లైసెన్సింగ్ మొదలైంది. MRTP (1969), FERA (1973) తర్వాతి కాలంలో వచ్చాయి, పోటీ చట్టం 2002 సరళీకరణ యుగానిది.

Correct: A — 30 ఏప్రిల్ 1956

విస్తృతమైన పారిశ్రామిక విధాన తీర్మానం 30 ఏప్రిల్ 1956న వెలువడింది. 6 ఏప్రిల్ 1948 మొదటి తీర్మానం తేదీ, 1 మే 1978 జిల్లా పరిశ్రమల కేంద్రాలు మొదలైన తేదీ, 24 జూలై 1991 నూతన పారిశ్రామిక విధాన తేదీ.

Correct: B — 1956 తీర్మానం

1956 తీర్మానం దాదాపు 35 ఏళ్లు, అంటే 1991 వరకు భారత పారిశ్రామిక విధానానికి పునాదిగా నిలిచింది. అందుకే దీన్ని 'భారత ఆర్థిక రాజ్యాంగం' అంటారు. 1948 తీర్మానం మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థకు పునాది వేసింది, 1991 విధానం ఈ వ్యవస్థను సరళీకరించింది.

Correct: C — 17

షెడ్యూల్ A లో 17 పరిశ్రమలు ఉన్నాయి; ఇవి పూర్తిగా ప్రభుత్వ రంగ బాధ్యత. 12 అనేది షెడ్యూల్ B లోని పరిశ్రమల సంఖ్య. 18 అనేది 1948లో ప్రభుత్వ నియంత్రణలో ప్రైవేటు రంగంలో ఉంచిన ప్రాథమిక పరిశ్రమల సంఖ్య (అలాగే 1991లో లైసెన్సు కొనసాగిన పరిశ్రమల సంఖ్య కూడా 18), 8 అనేది 1991లో రిజర్వు పరిశ్రమల సంఖ్య.

Correct: D — 1969

MRTP చట్టం 1969లో రూపొందింది, 1970 నుండి అమలులోకి వచ్చింది. 1951 పరిశ్రమల (అభివృద్ధి & నియంత్రణ) చట్టం సంవత్సరం, 1973 FERA సంవత్సరం, 1999 FEMA సంవత్సరం. ఆర్థిక శక్తి కొద్దిమంది చేతుల్లో కేంద్రీకృతం కాకుండా నిరోధించడమే MRTP లక్ష్యం.

Correct: A — 1973

FERA 1973లో వచ్చింది; ఇది విదేశీ కంపెనీల వాటాపై కఠిన పరిమితులు విధించింది. 1969 MRTP సంవత్సరం, 1999 దానిని భర్తీ చేసిన FEMA సంవత్సరం, 1991 సరళీకరణ సంవత్సరం. FERA నియంత్రణపై దృష్టి పెడితే FEMA నిర్వహణపై దృష్టి పెడుతుంది.

Correct: B — పోటీ చట్టం, 2002 (Competition Act)

MRTP చట్టం స్థానంలో పోటీ చట్టం 2002 వచ్చింది; దీని కింద భారత పోటీ కమిషన్ (CCI) ఏర్పడింది. FEMA 1999 అనేది FERA స్థానంలో వచ్చిన చట్టం, కాబట్టి అది MRTP స్థానంలో రాలేదు. 1951 చట్టం లైసెన్సింగ్‌కు సంబంధించింది.