మారకపు రేటు, FDI & FPI (Exchange Rate & FDI) · Practice MCQs

Correct: B — REER ద్రవ్యోల్బణ తేడాలను కూడా లెక్కలోకి తీసుకుంటుంది; NEER తీసుకోదు

NEER అనేక కరెన్సీల బుట్టతో పోలిక (నామమాత్ర), REER దీనికి అదనంగా ద్రవ్యోల్బణ తేడాలను కూడా సర్దుబాటు చేస్తుంది కాబట్టి వాస్తవ పోటీ సామర్థ్యాన్ని మెరుగ్గా చూపుతుంది.

Correct: C — రూపాయి విలువ క్షీణిస్తుంది; దిగుమతులు ఖరీదవుతాయి

డాలర్ ధర పెరిగితే ప్రతి డాలర్‌కు ఎక్కువ రూపాయలు చెల్లించాలి, అంటే రూపాయి విలువ క్షీణిస్తుంది (Depreciation). దీనివల్ల దిగుమతులు ఖరీదవుతాయి, కానీ ఎగుమతిదారులకు ప్రతి డాలర్‌కు ఎక్కువ రూపాయలు వస్తాయి.

Correct: D — ముఖ్య కరెన్సీల బుట్ట (Basket of Currencies)

1975 నుండి 1992 వరకు రూపాయి ముఖ్య కరెన్సీల బుట్టతో అనుసంధానమై ఉండేది; RBI రేటును నిర్ణయించేది. పౌండ్ స్టెర్లింగ్‌తో అనుసంధానం 1949 కాలానికి చెందినది. ఈ బుట్టతో అనుసంధాన కాలం 1991 సంక్షోభం, LERMS (1992) వరకు కొనసాగి, తర్వాత మార్కెట్ ఆధారిత రేటుకు దారితీసింది.

Correct: A — సుమారు 57.5%

1966లో 1 డాలర్ ₹4.76 నుండి ₹7.50కి మారింది; ఇది సుమారు 57.5% తగ్గింపు. 1949లో సుమారు 30.5%, 1991లో సుమారు 18-19% తగ్గింపు జరిగింది. మూడు అవమూల్యనాల్లో 1966 పెద్దది.

Correct: B — రెండు దశల్లో – 1 జూలై, 3 జూలై 1991

1991 అవమూల్యనం రెండు దశల్లో 1 జూలై, 3 జూలై 1991న జరిగింది; మొత్తం సుమారు 18-19% తగ్గింపు. ప్రధాని పి.వి. నరసింహారావు, ఆర్థిక మంత్రి మన్మోహన్ సింగ్ హయాంలో BoP సంక్షోభం వల్ల జరిగింది.

Correct: C — 1991 BoP సంక్షోభం

1966 అవమూల్యనం కారణాలు 1962 చైనా యుద్ధం, 1965 పాకిస్తాన్ యుద్ధం, 1965-66 కరువు, విదేశీ సహాయం నిలిచిపోవడం. 1991 BoP సంక్షోభం 1991 అవమూల్యనానికి కారణం; కాలక్రమంలో ఇది తర్వాత జరిగింది.

Correct: D — ఎగుమతులు చౌకగా మారి పెరుగుతాయి; దిగుమతులు ఖరీదవుతాయి

అవమూల్యనం వల్ల విదేశీయులకు మన వస్తువులు చౌకగా మారి ఎగుమతులు పెరుగుతాయి; దిగుమతులు (ముడి చమురు వంటివి) ఖరీదవుతాయి కాబట్టి ద్రవ్యోల్బణం పెరగవచ్చు. కాబట్టి అవమూల్యనం ఎగుమతులను ప్రోత్సహించే సాధనంగా ఉపయోగపడినా, దిగుమతి ఆధారిత ద్రవ్యోల్బణ ప్రమాదాన్ని కూడా తెస్తుంది; 1966, 1991 లలో ఇదే చర్చ జరిగింది.

Correct: A — సి. రంగరాజన్

BoP పై ఉన్నత స్థాయి కమిటీకి సి. రంగరాజన్ నేతృత్వం వహించి మార్కెట్ ఆధారిత ఏకీకృత మారకపు రేటును సూచించారు. తారాపూర్ CAC కమిటీ; మాయారామ్ FDI–FPI హద్దు కమిటీ (2013).

Correct: B — LERMS (1992) → ఏకీకృత మారకపు రేటు (1993) → కరెంట్ ఖాతా కన్వర్టిబిలిటీ (1994) → FEMA (1999)

క్రమం: మార్చి 1992 LERMS, మార్చి 1993 ఏకీకృత మార్కెట్ రేటు, ఆగస్టు 1994 కరెంట్ ఖాతా కన్వర్టిబిలిటీ, 1999 FEMA (అమలు 2000). విదేశీ మారక వ్యవస్థ సరళీకరణ దశల వారీగా జరిగింది.

Correct: C — వస్తు సేవల వాణిజ్యం, విదేశీ ప్రయాణం, చదువు, వైద్యం, రెమిటెన్సులు

కరెంట్ ఖాతా కన్వర్టిబిలిటీ వస్తు సేవల వాణిజ్యం, విదేశీ ప్రయాణం, చదువు, వైద్యం, రెమిటెన్సుల కోసం రూపాయిని స్వేచ్ఛగా మార్చుకోవడం. ఆస్తుల కొనుగోలు, పెట్టుబడులు, రుణాలు క్యాపిటల్ ఖాతా లావాదేవీలు.