మారకపు రేటు, FDI & FPI (Exchange Rate & FDI) · Practice MCQs

Correct: A — నిర్వహిత చలన రేటు (Managed Float)

భారత్ 1993 నుండి నిర్వహిత చలన రేటు (Managed Float / Dirty Float) పాటిస్తోంది. రేటును ప్రధానంగా మార్కెట్ నిర్ణయిస్తుంది, కానీ మరీ ఎక్కువ ఒడిదుడుకులు ఉంటే RBI డాలర్లు కొని/అమ్మి జోక్యం చేసుకుంటుంది. పూర్తిగా స్థిర రేటు బ్రెట్టన్ వుడ్స్ కాలంలో ఉండేది.

Correct: B — అవమూల్యనం (Devaluation)

స్థిర రేటు వ్యవస్థలో ప్రభుత్వం ఉద్దేశపూర్వకంగా కరెన్సీ విలువ తగ్గించడం అవమూల్యనం (Devaluation). మార్కెట్ శక్తుల వల్ల విలువ తగ్గితే దాన్ని Depreciation అంటారు. విలువ పెంచడం Revaluation. భారత్‌లో 1993 తర్వాత అధికారిక అవమూల్యనం లేదు.

Correct: C — విలువ క్షీణత (Depreciation)

మార్కెట్ శక్తుల వల్ల కరెన్సీ విలువ తగ్గడం Depreciation; ప్రభుత్వ నిర్ణయంతో తగ్గించడం Devaluation. ఉదాహరణకు డాలర్ ₹80 నుండి ₹85కి పెరిగితే రూపాయి విలువ క్షీణించింది. దీనివల్ల దిగుమతులు ఖరీదవుతాయి, ఎగుమతిదారులకు ప్రతి డాలర్‌కు ఎక్కువ రూపాయలు వస్తాయి.

Correct: D — స్థిర మారకపు రేటు వ్యవస్థ

బ్రెట్టన్ వుడ్స్ వ్యవస్థలో కరెన్సీలు డాలర్‌తో, డాలర్ బంగారంతో ($35 = 1 ఔన్స్) అనుసంధానమై ఉండేవి. అంటే ఇది స్థిర మారకపు రేటు వ్యవస్థ. మార్కెట్ డిమాండ్ ఆధారంగా మారే వ్యవస్థను చలన రేటు అంటారు.

Correct: A — ఇందిరా గాంధీ

6 జూన్ 1966న రూపాయి అవమూల్యనం ప్రధానమంత్రి ఇందిరా గాంధీ హయాంలో జరిగింది. 1991 అవమూల్యనం సమయంలో ప్రధాని పి.వి. నరసింహారావు, ఆర్థిక మంత్రి మన్మోహన్ సింగ్. 1949 అవమూల్యనం స్వాతంత్ర్యం తర్వాత మొదటిది.

Correct: B — ₹4.76 నుండి ₹7.50కి

1966 అవమూల్యనంలో 1 డాలర్ = ₹4.76 నుండి ₹7.50కి మారింది; అంటే సుమారు 57.5% విలువ తగ్గింపు. కారణాలు: 1962 చైనా యుద్ధం, 1965 పాకిస్తాన్ యుద్ధం, 1965-66 తీవ్ర కరువు, విదేశీ సహాయం నిలిచిపోవడం.

Correct: C — జూలై 1991

1991 అవమూల్యనం జూలై 1991లో రెండు దశల్లో (1 జూలై, 3 జూలై) జరిగింది; మొత్తం సుమారు 18-19% తగ్గింపు. కారణం 1991 BoP సంక్షోభం. 1966 అవమూల్యనం జూన్ 1966లో; మార్చి 1993లో ఏకీకృత రేటు వచ్చింది.

Correct: D — బ్రిటిష్ పౌండ్ స్టెర్లింగ్ విలువ తగ్గించినప్పుడు, దానితో అనుసంధానమైన రూపాయిని కూడా తగ్గించారు

1949లో బ్రిటిష్ పౌండ్ స్టెర్లింగ్ విలువ తగ్గినప్పుడు, అప్పుడు పౌండ్‌తో అనుసంధానమైన రూపాయిని కూడా తగ్గించారు; డాలర్‌తో పోలిస్తే సుమారు 30.5% తగ్గింపు. చైనా యుద్ధం, కరువు 1966 అవమూల్యనం కారణాలు.

Correct: A — 1992

LERMS (Liberalised Exchange Rate Management System) 1992-93 బడ్జెట్‌లో ప్రకటించి 1 మార్చి 1992 నుండి అమలైంది. ఇది ద్వంద్వ మారకపు రేటు వ్యవస్థ; మార్చి 1993లో ఏకీకృత రేటు వచ్చింది.

Correct: B — 40%

LERMS కింద ఎగుమతిదారులు సంపాదించిన విదేశీ మారకంలో 40% అధికారిక రేటుకు RBIకి అమ్మాలి, మిగతా 60% మార్కెట్ రేటుకు అమ్ముకోవచ్చు. మార్చి 1993 తర్వాత ద్వంద్వ రేటు ఎత్తివేయడంతో మొత్తం మార్కెట్ రేటుకే అమ్ముకోవచ్చు.