లింగ సంబంధిత సూచీలు – GDI, GII, IHDI (Gender and Inequality Indices)
Free practice MCQs with answers and explanations for లింగ సంబంధిత సూచీలు – GDI, GII, IHDI (Gender and Inequality Indices) in ఆర్థిక వృద్ధి, అభివృద్ధి & మానవ అభివృద్ధి సూచీ (Growth, Development & HDI). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
లింగ అసమానత సూచీ (GII) ఏ సంవత్సరం HDRలో ప్రవేశపెట్టారు?
A. 1995
B. 2000
C. 2010
D. 2020
Answer & explanation
Correct: C — 2010
GIIని 2010 HDRలో ప్రవేశపెట్టారు; ఇది లింగ సాధికారత కొలమానం (GEM, 1995) స్థానంలో వచ్చింది. 1995 GDI ప్రవేశ సంవత్సరం, 2020 PHDI ప్రవేశ సంవత్సరం. GDI 1995లో వచ్చిందని, GEM స్థానంలో GII వచ్చిందని గుర్తుంచుకోండి; 2000లో MDGలు, 2020లో PHDI వచ్చాయి.
ప్రపంచ లింగ అంతర నివేదిక (Global Gender Gap Report) ను ప్రచురించే సంస్థ ఏది?
A. UNDP
B. ప్రపంచ ఆర్థిక వేదిక (WEF)
C. ప్రపంచ బ్యాంకు
D. IMF
Answer & explanation
Correct: B — ప్రపంచ ఆర్థిక వేదిక (WEF)
Global Gender Gap Report ను WEF ప్రచురిస్తుంది, UNDP కాదు. UNDP GDI, GII వంటి సూచీలను మానవాభివృద్ధి నివేదికలో ప్రచురిస్తుంది. WEF ప్రతి సంవత్సరం ఈ నివేదికలో ఆర్థిక భాగస్వామ్యం, విద్య, ఆరోగ్యం, రాజకీయ సాధికారత ఆధారంగా లింగ అంతరాన్ని కొలుస్తుంది.
GDI అంటే మహిళల HDI, పురుషుల HDI నిష్పత్తి; 1కి దగ్గరగా ఉంటే లింగ సమానత్వం ఎక్కువ. పార్లమెంటు సీట్లు, మాతృ మరణాలు GII సూచికలు. ఉదాహరణకు మహిళల HDI 0.62, పురుషుల 0.70 అయితే GDI సుమారు 0.886 అవుతుంది; విలువ 1 అయితే పూర్తి సమానత్వం.
లింగ అసమానత సూచీ (GII)లో విలువ 0 అంటే అర్థం ఏమిటి?
A. పూర్తి అసమానత
B. పూర్తి లింగ సమానత్వం
C. సగం సమానత్వం
D. సూచీ లెక్కించలేదు
Answer & explanation
Correct: B — పూర్తి లింగ సమానత్వం
GIIలో 0 అంటే పూర్తి సమానత్వం, 1 అంటే పూర్తి అసమానత; HDIకి వ్యతిరేకంగా తక్కువ విలువే మంచిది. కాబట్టి 0 ఉత్తమ స్థితి. అందువల్ల GIIలో విలువ తగ్గితే లింగ సమానత్వం మెరుగుపడుతున్నట్లు; HDI, GDIల్లో ఎక్కువ విలువ మంచిది.
గ్రహ ఒత్తిడి-సర్దుబాటు HDI (PHDI) ని ఏ HDRలో ప్రవేశపెట్టారు?
A. 2020
B. 1995
C. 2010
D. 2015
Answer & explanation
Correct: A — 2020
PHDIని 2020 HDRలో ప్రవేశపెట్టారు; ఇది కార్బన్ ఉద్గారాలు, వనరుల వినియోగాన్ని పరిగణిస్తుంది. 1995 GDI, 2010 IHDI & GII సంవత్సరాలు. IHDI (అసమానతల నష్టం) 2010లో వచ్చింది; PHDI దానికి పదేళ్ల తర్వాత 2020లో ప్రవేశపెట్టారు.
UNDP సూచీలు, వాటి ప్రవేశ సంవత్సరాల జతల్లో సరైనది ఏది?
A. GDI – 2010
B. IHDI – 1995
C. GII – 2010 (GEM స్థానంలో)
D. PHDI – 2010
Answer & explanation
Correct: C — GII – 2010 (GEM స్థానంలో)
GII 2010లో GEM (1995) స్థానంలో వచ్చింది. GDI 1995లో, IHDI 2010లో, PHDI 2020లో ప్రవేశపెట్టారు; కాబట్టి మిగతా జతలు తప్పు. సంవత్సరాలు గుర్తుంచుకోవడం పరీక్షల్లో కీలకం.
GII లో చేర్చిన "శ్రామిక మార్కెట్" కొలమాన సూచిక ఏది?
A. శ్రామిక శక్తి భాగస్వామ్య రేటు
B. మాతృ మరణాల రేటు
C. పార్లమెంటులో మహిళల సీట్ల వాటా
D. కౌమార జననాల రేటు
Answer & explanation
Correct: A — శ్రామిక శక్తి భాగస్వామ్య రేటు
GII మూడు కొలమానాలు: పునరుత్పత్తి ఆరోగ్యం (MMR, కౌమార జననాల రేటు), సాధికారత (పార్లమెంటు సీట్ల వాటా, మాధ్యమిక విద్య), శ్రామిక మార్కెట్ (శ్రామిక శక్తి భాగస్వామ్య రేటు).
D. ప్రపంచ లింగ అంతర నివేదిక (Global Gender Gap Report)
Answer & explanation
Correct: D — ప్రపంచ లింగ అంతర నివేదిక (Global Gender Gap Report)
Global Gender Gap Report ను WEF ప్రచురిస్తుంది. GII, IHDI, GDI అన్నీ UNDP మానవాభివృద్ధి నివేదికలో వచ్చే సూచీలు. GDI, GII, IHDI, PHDI అన్నీ UNDP సూచీలే; WEF నివేదికలు వేరుగా ఉంటాయి.