AP బడ్జెట్ & సామాజిక-ఆర్థిక సర్వే (AP Budget & Survey) · Practice MCQs

Correct: B — బడ్జెట్ ప్రసంగం → సాధారణ చర్చ → గ్రాంట్ల డిమాండ్లు (ఆర్టికల్ 203) → విభజన బిల్లు (ఆర్టికల్ 204)

ముందుగా ఆర్థిక మంత్రి శాసనసభలో బడ్జెట్ ప్రసంగం చేస్తారు, తర్వాత సాధారణ చర్చ, శాఖల వారీగా గ్రాంట్ల డిమాండ్లపై చర్చ-ఓటింగ్ (ఆర్టికల్ 203) జరుగుతాయి. చివరగా ఖర్చులకు చట్టబద్ధత ఇచ్చే విభజన బిల్లు (ఆర్టికల్ 204) ఆమోదిస్తారు. విభజన బిల్లు ఎప్పుడూ చివరి దశ.

Correct: C — వ్యవసాయ బడ్జెట్

AP లో సాధారణ బడ్జెట్‌తో పాటు వ్యవసాయ రంగానికి ప్రత్యేకంగా వ్యవసాయ బడ్జెట్ కూడా ప్రవేశపెడతారు. రక్షణ, రైల్వే కేంద్ర అంశాలు; రాష్ట్రానికి రక్షణ బడ్జెట్ ఉండదు. విద్యకు ప్రత్యేక బడ్జెట్ ఆనవాయితీ లేదు.

Correct: D — పెట్రోల్ మరియు మద్యంపై అమ్మకపు పన్ను/VAT

పెట్రోల్, డీజిల్, మద్యంపై రాష్ట్రాల అమ్మకపు పన్ను/VAT, ఎక్సైజ్ సుంకం GST బయట ఉన్నాయి కాబట్టి ఇవి రాష్ట్రాల ముఖ్య సొంత ఆదాయ వనరులు. సిమెంట్, సబ్బులు, ప్యాకేజ్డ్ ఆహారం GST పరిధిలో ఉంటాయి.

Correct: A — 5 సంవత్సరాలు (జూన్ 2022 వరకు)

GST 1 జూలై 2017న అమల్లోకి వచ్చింది; రాష్ట్రాల ఆదాయ నష్టాన్ని 5 ఏళ్లు, అంటే జూన్ 2022 వరకు, కేంద్రం GST పరిహారంగా భర్తీ చేసింది. దీని తర్వాత రాష్ట్రాలు తమ సొంత ఆదాయ వృద్ధిపై ఆధారపడాల్సి వచ్చింది.

Correct: B — మద్యంపై రాష్ట్ర ఎక్సైజ్ సుంకం

రాష్ట్ర ఎక్సైజ్ సుంకం పన్ను రాబడి, అంటే రెవెన్యూ రాబడి. మార్కెట్ రుణాలు (SDL), గతంలో ఇచ్చిన రుణాల వసూళ్లు, విదేశీ సాయం రుణాలు మూలధన రాబడులు, ఎందుకంటే ఇవి ప్రభుత్వ అప్పులు లేదా ఆస్తుల తగ్గింపుతో ముడిపడి ఉంటాయి.

Correct: C — సొంత పన్నేతర ఆదాయం (Non-Tax Revenue)

గనులు, ఖనిజాలపై వచ్చే రాయల్టీ, అటవీ ఆదాయం, వడ్డీలు, డివిడెండ్లు, ఫీజులు రాష్ట్ర సొంత పన్నేతర ఆదాయంలోకి వస్తాయి. రాయల్టీ అనేది పన్ను కాదు, వనరుల వినియోగానికి చెల్లింపు; కాబట్టి ఇది పన్నేతర రాబడి.

Correct: D — 3% లోపు

నోట్స్ ప్రకారం రాష్ట్రాల FRBM లక్ష్యం ద్రవ్య లోటును సాధారణంగా GSDP లో 3% లోపు ఉంచడం. రెవెన్యూ లోటును పూర్తిగా తొలగించడం (రోజువారీ ఖర్చులకు అప్పు చేయకపోవడం) మరో లక్ష్యం. 0.5% అనేది విద్యుత్ సంస్కరణలకు ఇచ్చిన అదనపు రుణ పరిమితి, ప్రాథమిక లక్ష్యం కాదు.

Correct: A — GSDP లో 0.5%

విద్యుత్ రంగ సంస్కరణలు చేసే రాష్ట్రాలకు GSDP లో అదనంగా 0.5% రుణ పరిమితిని 15వ ఆర్థిక సంఘం (2021-25 కాలానికి) అనుమతించింది. ఇది సాధారణ 3% పరిమితికి అదనంగా వర్తించే సడలింపు.

Correct: B — కేంద్ర ప్రభుత్వ అనుమతి; ఆర్టికల్ 293

ఆర్టికల్ 293 ప్రకారం కేంద్రానికి రుణ బకాయి ఉన్న రాష్ట్రాలు కొత్తగా అప్పు తీసుకోవాలంటే కేంద్ర ప్రభుత్వ అనుమతి అవసరం. ఇదే రాష్ట్రాల అప్పులపై కేంద్ర నియంత్రణకు రాజ్యాంగ ఆధారం. ఆర్థిక సంఘం అప్పులకు అనుమతి ఇవ్వదు, కేవలం సిఫారసులు చేస్తుంది.

Correct: C — ప్రభుత్వ సంస్థలు/కార్పొరేషన్ల ద్వారా తీసుకునే అప్పులు

బడ్జెట్ పత్రాల్లో చూపకుండా ప్రభుత్వ సంస్థలు/కార్పొరేషన్ల ద్వారా తీసుకునే అప్పులను బడ్జెట్ వెలుపలి అప్పులు అంటారు. కేంద్రం వీటిని కూడా రాష్ట్ర రుణ పరిమితిలో లెక్కించడం మొదలుపెట్టింది, తద్వారా అప్పుల పరిమితిని తప్పించుకోవడం నివారించవచ్చు.