వ్యవసాయ రంగం & హరిత విప్లవం (Green Revolution): హరిత విప్లవం నేపథ్యం & ప్రారంభం 1966-67 (Green Revolution in India)
Free practice MCQs with answers and explanations for హరిత విప్లవం నేపథ్యం & ప్రారంభం 1966-67 (Green Revolution in India) in వ్యవసాయ రంగం & హరిత విప్లవం (Green Revolution). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
భారతదేశంలో హరిత విప్లవం (HYV కార్యక్రమం) ఏ సంవత్సరం ఖరీఫ్ నుండి మొదలైంది?
A. 1951-52
B. 1980-81
C. 1966-67
D. 1991-92
Answer & explanation
Correct: C — 1966-67
అధిక దిగుబడి వంగడాల కార్యక్రమం (HYVP) 1966-67 ఖరీఫ్ నుండి ప్రారంభమైంది. అంతకుముందు 1965-66, 1966-67 కరువుల వల్ల ఆహార కొరత తీవ్రమై ఈ కొత్త వ్యూహానికి దారితీసింది. 1951-52 మొదటి పంచవర్ష ప్రణాళిక ప్రారంభం, 1991 ఆర్థిక సంస్కరణల సంవత్సరం.
"ప్రపంచ హరిత విప్లవ పితామహుడు" అని ఎవరిని పిలుస్తారు?
A. ఎం.ఎస్. స్వామినాథన్
B. వర్గీస్ కురియన్
C. సి. సుబ్రమణ్యం
D. నార్మన్ బోర్లాగ్
Answer & explanation
Correct: D — నార్మన్ బోర్లాగ్
మెక్సికోలో మరుగుజ్జు గోధుమ రకాలను తయారుచేసిన నార్మన్ బోర్లాగ్ను ప్రపంచ హరిత విప్లవ పితామహుడు అంటారు; ఆయనకు 1970లో నోబెల్ శాంతి బహుమతి వచ్చింది. స్వామినాథన్ భారత హరిత విప్లవ పితామహుడు, కురియన్ శ్వేత విప్లవ పితామహుడు. సి. సుబ్రమణ్యం అప్పటి వ్యవసాయ మంత్రి.
ఎం.ఎస్. స్వామినాథన్ బోర్లాగ్తో కలిసి మరుగుజ్జు గోధుమ రకాలను భారత పరిస్థితులకు అనుగుణంగా అభివృద్ధి చేశారు, అందుకే భారత హరిత విప్లవ పితామహుడు అయ్యారు. కురియన్ పాల రంగానికి, సామ్ పిట్రోడా నూనెగింజల మిషన్కు సంబంధించినవారు. కుమారప్ప భూసంస్కరణల కమిటీ అధ్యక్షుడు.
భారత్లో హరిత విప్లవానికి దారితీసిన నేపథ్యంలో 1960లలో గోధుమల దిగుమతికి ఉపయోగించిన అమెరికా పథకం ఏది?
A. PL-480
B. USAID మిషన్
C. మార్షల్ ప్లాన్
D. లెండ్-లీజ్
Answer & explanation
Correct: A — PL-480
1965-66, 1966-67 కరువుల సమయంలో భారత్ అమెరికా PL-480 పథకం కింద గోధుమలు దిగుమతి చేసుకుంది; ఓడలో వచ్చిన ధాన్యాన్ని నేరుగా ప్రజలకు పంచే స్థితిని "Ship to Mouth" అన్నారు. మార్షల్ ప్లాన్ యూరప్ పునర్నిర్మాణానికి, లెండ్-లీజ్ రెండో ప్రపంచ యుద్ధ సహాయానికి సంబంధించినవి.
"Green Revolution" అనే పదాన్ని 1968లో మొదట ఉపయోగించినవారు ఎవరు?
A. నార్మన్ బోర్లాగ్
B. విలియం గౌడ్ (USAID అధికారి)
C. ఎం.ఎస్. స్వామినాథన్
D. సి. సుబ్రమణ్యం
Answer & explanation
Correct: B — విలియం గౌడ్ (USAID అధికారి)
"Green Revolution" పదాన్ని 1968లో అమెరికా USAID అధికారి విలియం గౌడ్ మొదట వాడారు. బోర్లాగ్, స్వామినాథన్ శాస్త్రవేత్తలుగా ఈ విప్లవానికి పునాది వేసినా, పేరు పెట్టింది వారు కాదు. సి. సుబ్రమణ్యం భారత వ్యవసాయ మంత్రిగా విధానానికి నాయకత్వం వహించారు.
ఫిలిప్పీన్స్లోని అంతర్జాతీయ వరి పరిశోధన సంస్థ (IRRI) తయారుచేసిన IR-8 వరి రకం హరిత విప్లవంలో ఉపయోగించారు. సోనోరా-64, లెర్మా రోజో మెక్సికన్ మరుగుజ్జు గోధుమ రకాలు, వరి రకాలు కావు. అందువల్ల పంట, రకం జత గుర్తుంచుకోవడం ముఖ్యం.
1961లో ప్రారంభమై "ప్యాకేజీ కార్యక్రమం" అని పిలిచిన కార్యక్రమం ఏది?
A. ఆపరేషన్ ఫ్లడ్
B. జాతీయ ఆహార భద్రతా మిషన్
C. సాయిల్ హెల్త్ కార్డ్ పథకం
D. సఘన వ్యవసాయ జిల్లా కార్యక్రమం (IADP)
Answer & explanation
Correct: D — సఘన వ్యవసాయ జిల్లా కార్యక్రమం (IADP)
1961లో ప్రారంభమైన సఘన వ్యవసాయ జిల్లా కార్యక్రమం (IADP)ను విత్తనం, ఎరువు, రుణం వంటి వాటిని కలిపి ఇచ్చినందున "ప్యాకేజీ కార్యక్రమం" అన్నారు; ఇది హరిత విప్లవానికి ముందడుగు. ఆపరేషన్ ఫ్లడ్ 1970 పాల పథకం; NFSM 2007, సాయిల్ హెల్త్ కార్డ్ 2015లో వచ్చాయి.
కింది సంఘటనలను కాలక్రమంలో అమర్చండి.
(A) సఘన వ్యవసాయ జిల్లా కార్యక్రమం (IADP)
(B) FCI, వ్యవసాయ ధరల కమిషన్ ఏర్పాటు
(C) HYV కార్యక్రమం ప్రారంభం
(D) "Green Revolution" పదం మొదటి వినియోగం
A. B, A, C, D
B. A, B, C, D
C. A, C, B, D
D. C, A, B, D
Answer & explanation
Correct: B — A, B, C, D
IADP 1961లో ప్రారంభమైంది; FCI, వ్యవసాయ ధరల కమిషన్ 1965లో ఏర్పడ్డాయి; HYV కార్యక్రమం 1966-67లో మొదలైంది; "Green Revolution" పదాన్ని విలియం గౌడ్ 1968లో ఉపయోగించారు. కాబట్టి సరైన క్రమం A, B, C, D. ఇతర క్రమాల్లో ఏదో ఒక సంఘటన తప్పు స్థానంలో ఉంది.
హరిత విప్లవ వ్యక్తులు, వారి పాత్రలను జతపరచండి.
1. నార్మన్ బోర్లాగ్
2. ఎం.ఎస్. స్వామినాథన్
3. సి. సుబ్రమణ్యం
4. విలియం గౌడ్
A. అప్పటి కేంద్ర వ్యవసాయ మంత్రి
B. "Green Revolution" పదం ప్రయోగించిన USAID అధికారి
C. ప్రపంచ హరిత విప్లవ పితామహుడు
D. భారత హరిత విప్లవ పితామహుడు
A. 1-D, 2-C, 3-B, 4-A
B. 1-A, 2-B, 3-C, 4-D
C. 1-C, 2-D, 3-A, 4-B
D. 1-C, 2-A, 3-D, 4-B
Answer & explanation
Correct: C — 1-C, 2-D, 3-A, 4-B
బోర్లాగ్ ప్రపంచ హరిత విప్లవ పితామహుడు (C); స్వామినాథన్ భారత హరిత విప్లవ పితామహుడు (D); సి. సుబ్రమణ్యం అప్పటి వ్యవసాయ మంత్రి (A); విలియం గౌడ్ పదాన్ని తొలిసారి ఉపయోగించిన USAID అధికారి (B). కాబట్టి 1-C, 2-D, 3-A, 4-B. ఇతర కలయికల్లో ఇద్దరు పితామహుల పాత్రలు మారాయి.