Free practice MCQs with answers and explanations for భారత ఎడారి – థార్ ఎడారి (The Indian Desert – Thar) in భారత నైసర్గిక స్వరూపం (Physiography of India). Tap an option to check instantly.
Correct: C — మరుస్థలి (Marusthali)
ఆరావళికి పశ్చిమాన ఉన్న ఇసుక దిబ్బల ప్రాంతమైన థార్ ఎడారిని మరుస్థలి అని కూడా అంటారు. భాబర్, తెరాయ్ హిమాలయ పాదాల వద్ద ఉన్న గులకరాళ్లు, చిత్తడి పట్టీలు; ఎడారితో సంబంధం లేదు. దక్కన్ పీఠభూమి ద్వీపకల్ప భారతంలో ఉంది, ఎడారి కాదు.
Revise related study notesCorrect: D — లూని (Luni)
లూని నది ఆరావళిలో పుష్కర్ సమీపంలో పుట్టి థార్ ఎడారి గుండా ప్రవహించి కచ్ రణ్‌లో అంతమవుతుంది, సముద్రంలో కలవదు. గంగ ఉత్తరాఖండ్ నుండి, చంబల్ మాల్వా పీఠభూమి నుండి ప్రవహిస్తాయి; గోదావరి ద్వీపకల్పంలో తూర్పుకు వెళ్లే నది. ఇవేవీ థార్‌కు చెందిన నదులు కావు.
Revise related study notesCorrect: A — బార్కాన్లు (Barchans)
గాలి ఇసుకను కదిలించడం వల్ల ఏర్పడే అర్ధచంద్రాకార ఇసుక దిబ్బలే బార్కాన్లు; ఇవి గాలి దిశలో కదులుతూ ఉంటాయి. మెండర్లు మైదానాల్లో నది వంకర్లు, డెల్టాలు నది ముఖద్వారం వద్ద ఏర్పడే నిక్షేపాలు, మొరైన్లు హిమానీనద నిక్షేపాలు. కాబట్టి ఎడారి దిబ్బలకు బార్కాన్లు అనే పేరు సరైనది.
Revise related study notesCorrect: B — నైరుతి రుతుపవనాల అరేబియా శాఖ ఆరావళికి సమాంతరంగా వెళ్లడం, అడ్డుకునే ఎత్తైన కొండ లేకపోవడం
అరేబియా శాఖ ఆరావళి కొండలకు అడ్డంగా కాకుండా సమాంతరంగా వెళ్తుంది, మేఘాలను ఆపే ఎత్తైన అడ్డంకి లేకపోవడంతో వర్షం కురవదు. అందుకే పశ్చిమ థార్‌లో వార్షిక వర్షపాతం 150 మి.మీ కంటే తక్కువ. ఆరావళి అడ్డంగా ఉండి వర్షాన్ని ఆపుతుందనే మాట తప్పు.
Revise related study notesCorrect: C — కచ్ రణ్ (Rann of Kutch)
థార్ గుండా ప్రవహించే లూని నది సముద్రంలో కలవకుండా గుజరాత్‌లోని కచ్ రణ్ ఉప్పు చిత్తడి నేలల్లో అంతమవుతుంది; దిగువ భాగంలో దాని నీరు ఉప్పగా ఉంటుంది. సాంభార్ సరస్సు రాజస్థాన్‌లోని ఉప్పు సరస్సు, కానీ లూని అక్కడ అంతం కాదు.
Revise related study notesCorrect: D — హరికే బ్యారేజ్ (పంజాబ్)
ఇందిరా గాంధీ కాలువ పంజాబ్‌లోని హరికే బ్యారేజ్ (బియాస్, సట్లెజ్ సంగమం వద్ద) నుండి రాజస్థాన్‌కు నీరు తెస్తుంది, ఇది థార్ ఎడారి సాగుకు ముఖ్యమైనది. ఫరక్కా పశ్చిమ బెంగాల్‌లో, ప్రకాశం విజయవాడలో, మేడిగడ్డ తెలంగాణలో ఉన్నాయి.
Revise related study notesCorrect: D — 1 మరియు 3 మాత్రమే
పశ్చిమ థార్‌లో వర్షపాతం 150 మి.మీ కంటే తక్కువ, బార్కాన్ దిబ్బలు ఎక్కువ; కాబట్టి 1, 3 సరైనవి. లూని సముద్రంలో కలవదు, కచ్ రణ్‌లో అంతమవుతుంది, అందుకే ప్రకటన 2 తప్పు. థార్‌లో వాగులు వర్షాకాలంలో మాత్రమే ప్రవహించి ఇసుకలో మాయమవుతాయి.
Revise related study notesCorrect: A — 1 మరియు 2 మాత్రమే
కచ్ రణ్ గుజరాత్‌లోని గ్రేట్ రణ్, లిటిల్ రణ్ అనే ఉప్పు చిత్తడి ప్రాంతాలు; లిటిల్ రణ్ అడవి గాడిదలకు (Indian Wild Ass) ప్రసిద్ధి. సాంభార్ సరస్సు రాజస్థాన్‌లో విడిగా ఉన్న లోతట్టు ఉప్పునీటి సరస్సు, రణ్‌తో సంబంధం లేదు. కాబట్టి 1, 2 మాత్రమే సరైనవి.
Revise related study notesCorrect: B — థార్ ఎడారి (ఇందిరా గాంధీ కాలువ ద్వారా)
ఇందిరా గాంధీ కాలువ పంజాబ్‌లోని హరికే బ్యారేజ్ నుండి నీటిని రాజస్థాన్‌లోని థార్ ఎడారికి తెస్తుంది, తద్వారా పశ్చిమ రాజస్థాన్‌లో సాగు పెరిగింది. లిటిల్ రణ్ గుజరాత్‌లో, కుట్టనాడ్ కేరళలో, చిలికా ఒడిశాలో ఉన్నాయి.
Revise related study notes