భారత నైసర్గిక స్వరూపం (Physiography of India) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భారత నైసర్గిక స్వరూపం (Physiography of India) (భారతదేశ భౌతిక భూగోళశాస్త్రం (Physical Geography of India)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
NCERT విభజన ప్రకారం భారతదేశాన్ని ఎన్ని భౌతిక విభాగాలుగా (Physiographic Divisions) విభజిస్తారు?
A. 6
B. 4
C. 5
D. 8
Answer & explanation
Correct: A — 6
భూ ఆకృతుల ఆధారంగా భారతదేశాన్ని 6 భౌతిక విభాగాలుగా విభజిస్తారు: హిమాలయ పర్వతాలు, ఉత్తర మైదానాలు, ద్వీపకల్ప పీఠభూమి, భారత ఎడారి, తీర మైదానాలు, దీవులు. 8 అనే సంఖ్య భారత నేలల (ICAR) వర్గీకరణకు చెందినది, భౌతిక విభాగాలకు కాదు.
ద్వీపకల్ప పీఠభూమి గోండ్వానా భూభాగంలో భాగమైన గట్టి, పురాతన స్ఫటిక శిలలతో ఏర్పడిన స్థిరమైన భూభాగం. హిమాలయాలు యువ ముడుత పర్వతాలు కాగా, ఉత్తర మైదానాలు ఇటీవలి ఒండ్రు నిక్షేపాలతో ఏర్పడిన అత్యంత కొత్త భూభాగం. కాబట్టి వయస్సులో పీఠభూమే అన్నింటి కంటే పెద్దది.
సింధు, గంగా, బ్రహ్మపుత్ర నదులు తెచ్చిన ఒండ్రుమట్టితో ఏర్పడిన భౌతిక విభాగం ఏది?
A. ద్వీపకల్ప పీఠభూమి
B. భారత ఎడారి
C. ఉత్తర మైదానాలు
D. అండమాన్ దీవులు
Answer & explanation
Correct: C — ఉత్తర మైదానాలు
ఉత్తర మైదానాలు హిమాలయ నదులు తెచ్చిన ఒండ్రుమట్టి (Alluvium) పేరుకుపోవడం వల్ల ఏర్పడిన సమతల ప్రాంతం. ద్వీపకల్ప పీఠభూమి పురాతన స్ఫటిక శిలలతో, ఎడారి ఇసుక దిబ్బలతో, దీవులు సముద్రంలో మునిగిన పర్వత శిఖరాలు లేదా పగడాలతో ఏర్పడ్డాయి.
ఈ క్రింది వాటిలో "యువ ముడుత పర్వతాలు (Young Fold Mountains)" ఏవి?
A. ఆరావళి కొండలు
B. ద్వీపకల్ప పీఠభూమి
C. లక్షద్వీప్ దీవులు
D. హిమాలయాలు
Answer & explanation
Correct: D — హిమాలయాలు
హిమాలయాలు భారత, యురేషియన్ ఫలకాల ఢీకొనడంతో టెథిస్ సముద్ర అవక్షేపాలు ముడుతలు పడి ఏర్పడిన ప్రపంచంలోనే ఎత్తైన యువ ముడుత పర్వతాలు. ఆరావళి అత్యంత పురాతన ముడుత పర్వతాలు, అవి క్రమక్షయంతో బాగా అరిగిపోయాయి. అందుకే రెండింటి వయస్సు తేడాను గుర్తుంచుకోవాలి.
గోండ్వానాభూమి (Gondwanaland) అనేది పాంజియా విడిపోయిన తర్వాత ఏర్పడిన ఏ భాగం?
A. దక్షిణ భాగం
B. ఉత్తర భాగం
C. తూర్పు భాగం
D. మధ్య భాగం
Answer & explanation
Correct: A — దక్షిణ భాగం
పాంజియా రెండుగా విడిపోయినప్పుడు ఉత్తర భాగం అంగారాభూమి (లారేషియా) గాను, దక్షిణ భాగం గోండ్వానాభూమి గాను ఏర్పడ్డాయి. గోండ్వానాలో భారత్, ఆస్ట్రేలియా, దక్షిణాఫ్రికా, దక్షిణ అమెరికా, అంటార్కిటికా ఉండేవి. కాబట్టి ఇది దక్షిణ భాగమే, ఉత్తరం కాదు.
హిమాలయాలు ఏ ప్రాచీన సముద్రంలోని అవక్షేపాల నుండి ఏర్పడ్డాయి?
A. పాంథాలస్సా మహాసముద్రం
B. టెథిస్ సముద్రం
C. అరేబియా సముద్రం
D. బంగాళాఖాతం
Answer & explanation
Correct: B — టెథిస్ సముద్రం
అంగారాభూమి, గోండ్వానాభూమి మధ్య ఉన్న పొడవైన, లోతు తక్కువ టెథిస్ సముద్రంలో అవక్షేపాలు పేరుకున్నాయి. భారత ఫలకం యురేషియన్ ఫలకాన్ని ఢీకొట్టినప్పుడు అవి ముడుతలు పడి హిమాలయాలుగా పైకి లేచాయి. పాంథాలస్సా పాంజియా చుట్టూ ఉన్న మహాసముద్రం, అది హిమాలయ నిర్మాణానికి సంబంధించినది కాదు.
ఒకప్పుడు భూమిపై ఖండాలన్నీ కలిసి ఒకే మహాఖండంగా ఉండేవి, దానినే పాంజియా అంటారు. తర్వాత అది ఉత్తరాన అంగారాభూమి, దక్షిణాన గోండ్వానాభూమిగా చీలింది. టెథిస్ ఆ రెండింటి మధ్య ఉన్న సముద్రం మాత్రమే, ఖండం కాదు.
కడప వ్యవస్థ (Cuddapah System) పేరు ఏ ప్రదేశం పేరు మీద వచ్చింది?
A. కర్ణాటకలోని ధార్వార్ జిల్లా
B. మధ్యప్రదేశ్లోని పన్నా
C. తెలంగాణలోని కరీంనగర్
D. ఆంధ్రప్రదేశ్లోని కడప జిల్లా
Answer & explanation
Correct: D — ఆంధ్రప్రదేశ్లోని కడప జిల్లా
కడప శిలా వ్యవస్థకు ఆంధ్రప్రదేశ్లోని కడప (Cuddapah) జిల్లా పేరు పెట్టారు. ఇందులో సున్నపురాయి, షేల్, క్వార్ట్జైట్ ఎక్కువ; కడప నాపరాళ్లను నిర్మాణాలకు వాడతారు. ధార్వార్ వ్యవస్థ పేరు కర్ణాటకలోని ధార్వార్ నుండి వచ్చింది, అందుకే రెండింటినీ కలపవద్దు.
భారతదేశ బొగ్గులో దాదాపు 97–98% ఏ శిలా వ్యవస్థలో ఉంది?
A. గోండ్వానా వ్యవస్థ
B. ధార్వార్ వ్యవస్థ
C. వింధ్య వ్యవస్థ
D. కడప వ్యవస్థ
Answer & explanation
Correct: A — గోండ్వానా వ్యవస్థ
గోండ్వానా వ్యవస్థ శిలలు దామోదర్, మహానది, గోదావరి లోయల్లో విస్తరించి ఉండి దేశంలోని దాదాపు మొత్తం బొగ్గును కలిగి ఉన్నాయి. ధార్వార్ వ్యవస్థ ఇనుము, మాంగనీస్, బంగారం వంటి లోహ ఖనిజాలకు ప్రసిద్ధి. వింధ్య ఇసుకరాయికి, కడప సున్నపురాయికి పేరుపొందాయి.
దక్కన్ ట్రాప్ (Deccan Trap) ప్రాంతంలో ఎక్కువగా కనిపించే శిల ఏది?
A. గ్రానైట్
B. బసాల్ట్
C. ఇసుకరాయి
D. సున్నపురాయి
Answer & explanation
Correct: B — బసాల్ట్
దక్కన్ ట్రాప్ అంటే భారీ అగ్నిపర్వత లావా ప్రవాహాలు చల్లారి ఏర్పడిన బసాల్ట్ శిలల ప్రాంతం, ఇది మహారాష్ట్రలో ఎక్కువ. ఈ బసాల్ట్ శిథిలమై నల్లరేగడి నేల (Black Soil) ఏర్పడింది. గ్రానైట్, నీస్ ఆర్కియన్ శిలలు; ఇసుకరాయి, సున్నపురాయి వింధ్య, కడప వ్యవస్థలకు చెందినవి.