భారత శీతోష్ణస్థితి & రుతుపవనాలు (Climate & Monsoon) · Practice MCQs

Correct: A — ఉష్ణమండల రుతుపవన శీతోష్ణస్థితి

భారతదేశ శీతోష్ణస్థితి ఉష్ణమండల రుతుపవన (Tropical Monsoon) రకం; వార్షిక వర్షంలో సుమారు 75% నైరుతి రుతుపవనాల నుండే వస్తుంది. భూమధ్యరేఖా, ఎడారి, మధ్యధరా రకాలు భారత్‌కు వర్తించవు.

Correct: B — 8

కర్కటరేఖ (23½° ఉత్తరం) గుజరాత్, రాజస్థాన్, మధ్యప్రదేశ్, ఛత్తీస్‌గఢ్, జార్ఖండ్, పశ్చిమ బెంగాల్, త్రిపుర, మిజోరం అనే 8 రాష్ట్రాల గుండా వెళ్తుంది. ఒడిశా, తెలంగాణ, AP ఈ రేఖకు దక్షిణాన ఉన్నాయి.

Correct: C — లూ (Loo)

లూ అనేది ఉత్తర భారతంలో వేసవిలో వీచే వేడి, పొడి గాలి. కాల్ బైశాఖి ఉరుములతో కూడిన తుపాను, మామిడి జల్లులు దక్షిణ తీర వర్షాలు, మహావట్ శీతాకాల వర్షం. ఈ గాలులు ఏప్రిల్–జూన్ వేసవిలో వీస్తాయి; వాయువ్య భారతంలో ఏర్పడే అల్పపీడనం వల్ల ఈ వేడి గాలులు వస్తాయి.

Correct: D — కేరళ, కర్ణాటక తీరం

మామిడి జల్లులు కేరళ, కర్ణాటక తీరంలో వేసవి చివర కురిసి మామిడి పండ్లు త్వరగా పండటానికి తోడ్పడతాయి. పశ్చిమ బెంగాల్, అస్సాంలో వచ్చేవి కాల్ బైశాఖి తుపానులు.

Correct: B — అరబిక్ (మౌసిమ్ – రుతువు)

మాన్సూన్ అనే పదం అరబిక్ 'మౌసిమ్ (Mausim)' నుండి వచ్చింది; దాని అర్థం రుతువు. కాలాన్ని బట్టి దిశ మార్చుకునే పవనాలను రుతుపవనాలు అంటారు. అరబిక్ మౌసిమ్ అంటే రుతువు; రుతువును బట్టి దిశ మార్చుకునే పవనాలే రుతుపవనాలు, భారత వ్యవసాయం వీటిపై ఆధారపడి ఉంది.

Correct: C — జూన్ 1

నైరుతి రుతుపవనాలు సాధారణంగా జూన్ 1న కేరళ తీరాన్ని తాకుతాయి, IMD సవరించిన తేదీల ప్రకారం జూలై 8 నాటికి దేశమంతా విస్తరిస్తాయి. రుతుపవనాలు కేరళ నుండి మొదలై IMD సవరించిన తేదీల ప్రకారం జూలై 8 నాటికి దేశమంతా విస్తరిస్తాయి; సెప్టెంబర్ 17 నుండి తిరోగమనం మొదలవుతుంది.

Correct: D — అక్టోబర్ – డిసెంబర్

ఈశాన్య రుతుపవనాలు అక్టోబర్–డిసెంబర్ మధ్య భూమి నుండి సముద్రం వైపు వీస్తాయి. జూన్–సెప్టెంబర్ నైరుతి రుతుపవనాల కాలం. ఈ రుతుపవనాలు బంగాళాఖాతం మీదుగా వచ్చేటప్పుడు తేమను సేకరించి కోరమాండల్ తీరానికి వర్షం ఇస్తాయి; తుపానులు ఎక్కువగా ఏర్పడే కాలం కూడా ఇదే.

Correct: A — ఈశాన్య రుతుపవనాలు

నైరుతి రుతుపవనాల కాలంలో తమిళనాడు తీరం పొడిగా ఉంటుంది. ఈశాన్య రుతుపవనాలు బంగాళాఖాతం మీదుగా తేమ సేకరించి కోరమాండల్ తీరానికి వర్షం ఇస్తాయి. దక్షిణ కోస్తా ఆంధ్ర (నెల్లూరు, ప్రకాశం)కు కూడా ఈ రుతుపవనాల నుండే ఎక్కువ వర్షం వస్తుంది.

Correct: C — చిన్న బాలుడు (Christ Child)

ఎల్ నినో అంటే చిన్న బాలుడు; క్రిస్మస్ సమయంలో కనిపించడం వల్ల ఈ పేరు వచ్చింది. లా నినా అంటే చిన్న బాలిక. ఇది క్రిస్మస్ సమయంలో కనిపించే పసిఫిక్ సముద్ర వేడెక్కడం కాబట్టి ఈ పేరు వచ్చింది; ఎల్ నినో వల్ల పెరూ (హంబోల్ట్) చల్లని ప్రవాహం బలహీనపడుతుంది, రుతుపవనాలు బలహీనపడి కరువు అవకాశం పెరుగుతుంది. దీనికి వ్యతిరేకమైన లా నినా అంటే చిన్న బాలిక; అప్పుడు భారత్‌లో మంచి వర్షాలు పడతాయి.

Correct: D — మంచి రుతుపవనాలు, ఎక్కువ వర్షం

లా నినాలో తూర్పు పసిఫిక్ సాధారణం కంటే చల్లబడుతుంది; ఇది సాధారణంగా భారత్‌కు మంచి వర్షం తెస్తుంది. ఎల్ నినో దీనికి వ్యతిరేకంగా రుతుపవనాలను బలహీనపరుస్తుంది.