పట్టణ సమస్యలు & మురికివాడలు (Urban Problems and Slums)

Correct: A — ముంబై

ధారావి ముంబైలో ఉన్న, ఆసియాలోని అతిపెద్ద మురికివాడల్లో ఒకటి. ముంబై ఉన్న మహారాష్ట్రలోనే దేశంలో అత్యధిక మురికివాడల జనాభా ఉంది. ధారావి ఆసియాలోని అతిపెద్ద మురికివాడల్లో ఒకటి; మురికివాడల జనాభాలో మహారాష్ట్రది మొదటి స్థానం.

Correct: B — మహారాష్ట్ర

మహారాష్ట్రలో అత్యధిక మురికివాడల జనాభా ఉంది; రెండో స్థానం ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్‌ది. దేశం మొత్తం మురికివాడల జనాభా సుమారు 6.5 కోట్లు. మహారాష్ట్ర మొదటి స్థానంలో ఉండగా రెండో స్థానం ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్‌ది; దేశం మొత్తంలో మురికివాడల జనాభా సుమారు 6.5 కోట్లు. గుర్తించబడిన (Identified) మురికివాడలో కనీసం 300 మంది ఉంటారు.

Correct: B — 300

Identified slum లో కనీసం 300 మంది (సుమారు 60–70 కుటుంబాలు) అపరిశుభ్ర, ఇరుకైన పరిస్థితుల్లో నివసిస్తారు; జనగణన అధికారులు వాటిని గుర్తిస్తారు. ఈ రకం మురికివాడలను జనగణన అధికారులు గుర్తిస్తారు; ప్రకటిత మురికివాడలను ప్రభుత్వం చట్టం ద్వారా ప్రకటిస్తుంది.

Correct: C — 6.5 కోట్లు

2011లో మురికివాడల జనాభా సుమారు 6.5 కోట్లు; ఇందులో మహారాష్ట్రది అత్యధిక వాటా. ఇందులో మహారాష్ట్రలో అత్యధిక వాటా, ఆ తర్వాత ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉన్నాయి. గృహ కొరత, పారిశుధ్య లోపం, ఇరుకైన ఇళ్లు మురికివాడల లక్షణాలు; ముంబైలోని ధారావి ఆసియాలోని అతిపెద్ద మురికివాడల్లో ఒకటి.

Correct: C — 1, 2 మాత్రమే

ధారావి ముంబైలో ఉంది, ఢిల్లీలో కాదు. కాబట్టి 3 తప్పు, 1, 2 సరైనవి. జనగణన 2011లో దేశ మురికివాడల జనాభా సుమారు 6.5 కోట్లు. ధారావి ముంబైలో ఉంది కాబట్టి ఢిల్లీ అనడం తప్పు; అలాగే మహారాష్ట్ర తర్వాత రెండో స్థానం ఉమ్మడి AP ది. గృహ కొరత, పారిశుధ్య లోపం ఈ ప్రాంతాల ప్రధాన సమస్యలు, వాటి పరిష్కారానికే PMAY-U వంటి పథకాలు వచ్చాయి.

Correct: D — ఉష్ణ ద్వీపం – చుట్టూ ఉన్న గ్రామీణ ప్రాంతం కంటే నగరం వేడిగా ఉండటం; పట్టణ విస్తరణ (Sprawl) – ప్రణాళిక లేకుండా శివారుల్లోకి విస్తరించడం

కాంక్రీట్, తారు రోడ్లు, తక్కువ పచ్చదనం వల్ల నగరం గ్రామీణ ప్రాంతాల కంటే వేడెక్కడం ఉష్ణ ద్వీపం. నగరం ప్రణాళిక లేకుండా పొలాల్లోకి, శివారుల్లోకి విస్తరించడం పట్టణ విస్తరణ (Urban Sprawl).

Correct: B — చట్టబద్ధ (Statutory)

జనగణన మురికివాడలు ప్రకటిత, గుర్తించిన, గుర్తించబడిన (Identified) అని మూడు రకాలు. 'చట్టబద్ధ' అనేది పట్టణాల వర్గీకరణలో (Statutory Town) వాడే పదం. ప్రకటిత (చట్టం ద్వారా), గుర్తించిన (రాష్ట్ర/స్థానిక సంస్థలు), గుర్తించబడిన (జనగణన అధికారులు, కనీసం 300 మంది) అనే మూడు రకాలు మాత్రమే మురికివాడలకు ఉన్నాయి.