పట్టణీకరణ & వలసలు (Urbanisation & Migration) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for పట్టణీకరణ & వలసలు (Urbanisation & Migration) (భారతదేశ మానవ భూగోళశాస్త్రం (Human Geography of India)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
1) మహారాష్ట్రలో అత్యధిక మురికివాడల జనాభా ఉంది. 2) రెండో స్థానం ఉమ్మడి AP ది. 3) ధారావి ఢిల్లీలో ఉంది. ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
ధారావి ముంబైలో ఉంది, ఢిల్లీలో కాదు. కాబట్టి 3 తప్పు, 1, 2 సరైనవి. జనగణన 2011లో దేశ మురికివాడల జనాభా సుమారు 6.5 కోట్లు. ధారావి ముంబైలో ఉంది కాబట్టి ఢిల్లీ అనడం తప్పు; అలాగే మహారాష్ట్ర తర్వాత రెండో స్థానం ఉమ్మడి AP ది. గృహ కొరత, పారిశుధ్య లోపం ఈ ప్రాంతాల ప్రధాన సమస్యలు, వాటి పరిష్కారానికే PMAY-U వంటి పథకాలు వచ్చాయి.
A. ఉష్ణ ద్వీపం – ప్రణాళిక లేకుండా శివారుల్లోకి విస్తరించడం; పట్టణ విస్తరణ (Sprawl) – నగరం వేడిగా ఉండటం
B. ఉష్ణ ద్వీపం – మురికివాడల పెరుగుదల; పట్టణ విస్తరణ (Sprawl) – నగరం వేడిగా ఉండటం
C. ఉష్ణ ద్వీపం – నగరం చల్లగా ఉండటం; పట్టణ విస్తరణ (Sprawl) – మురికివాడల పెరుగుదల
D. ఉష్ణ ద్వీపం – చుట్టూ ఉన్న గ్రామీణ ప్రాంతం కంటే నగరం వేడిగా ఉండటం; పట్టణ విస్తరణ (Sprawl) – ప్రణాళిక లేకుండా శివారుల్లోకి విస్తరించడం
Answer & explanation
Correct: D — ఉష్ణ ద్వీపం – చుట్టూ ఉన్న గ్రామీణ ప్రాంతం కంటే నగరం వేడిగా ఉండటం; పట్టణ విస్తరణ (Sprawl) – ప్రణాళిక లేకుండా శివారుల్లోకి విస్తరించడం
కాంక్రీట్, తారు రోడ్లు, తక్కువ పచ్చదనం వల్ల నగరం గ్రామీణ ప్రాంతాల కంటే వేడెక్కడం ఉష్ణ ద్వీపం. నగరం ప్రణాళిక లేకుండా పొలాల్లోకి, శివారుల్లోకి విస్తరించడం పట్టణ విస్తరణ (Urban Sprawl).
జనగణన మురికివాడలు ప్రకటిత, గుర్తించిన, గుర్తించబడిన (Identified) అని మూడు రకాలు. 'చట్టబద్ధ' అనేది పట్టణాల వర్గీకరణలో (Statutory Town) వాడే పదం. ప్రకటిత (చట్టం ద్వారా), గుర్తించిన (రాష్ట్ర/స్థానిక సంస్థలు), గుర్తించబడిన (జనగణన అధికారులు, కనీసం 300 మంది) అనే మూడు రకాలు మాత్రమే మురికివాడలకు ఉన్నాయి.
1) 74వ సవరణ 1992లో భాగం IXA గా చేరింది. 2) అది 1 జూన్ 1993 నుండి అమలైంది. 3) 12వ షెడ్యూల్‌లో 29 అంశాలు ఉన్నాయి. ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
12వ షెడ్యూల్‌లో 18 అంశాలు ఉన్నాయి; 29 అంశాలు 11వ షెడ్యూల్‌లో ఉంటాయి. కాబట్టి 3 తప్పు. 74వ సవరణ భాగం IXA (243P–243ZG) గా చేరింది, 1 జూన్ 1993 నుండి అమలైంది; 12వ షెడ్యూల్‌లో 18 అంశాలు ఉన్నాయి. 11వ షెడ్యూల్ (పంచాయతీలు)లో 29 అంశాలు, ఇది 73వ సవరణతో వచ్చింది. రెండు షెడ్యూళ్ల అంశాల సంఖ్యలను తారుమారు చేయడం ఇక్కడ పొరపాటు.
కింది వాటిలో ఆంధ్రప్రదేశ్ స్మార్ట్ సిటీ కానిది ఏది?
A. విశాఖపట్నం
B. కాకినాడ
C. తిరుపతి
D. వరంగల్
Answer & explanation
Correct: D — వరంగల్
వరంగల్, కరీంనగర్ తెలంగాణ స్మార్ట్ సిటీలు. AP స్మార్ట్ సిటీలు: విశాఖపట్నం, కాకినాడ, తిరుపతి, అమరావతి. వరంగల్, కరీంనగర్ తెలంగాణ స్మార్ట్ సిటీలు; AP నుండి విశాఖపట్నం, కాకినాడ, తిరుపతి, అమరావతి ఎంపికయ్యాయి. హెరిటేజ్ నగరాల పథకం HRIDAY కింద అమరావతి, వరంగల్ ఎంపికైన విషయం వేరు, కాబట్టి రెండు పథకాలను కలపకూడదు.
కింది పట్టణ పథకాలను ప్రారంభ క్రమంలో అమర్చండి: JNNURM, స్వచ్ఛ భారత్ (పట్టణ), HRIDAY, స్మార్ట్ సిటీస్ మిషన్.
A. JNNURM (డిసెంబర్ 2005) → స్వచ్ఛ భారత్ (2 అక్టోబర్ 2014) → HRIDAY (జనవరి 2015) → స్మార్ట్ సిటీస్ (25 జూన్ 2015)
B. స్వచ్ఛ భారత్ (2014) → JNNURM (2005) → HRIDAY (2015) → స్మార్ట్ సిటీస్ (2015)
C. JNNURM (2005) → HRIDAY (జనవరి 2015) → స్వచ్ఛ భారత్ (2 అక్టోబర్ 2014) → స్మార్ట్ సిటీస్ (జూన్ 2015)
D. JNNURM (2005) → స్మార్ట్ సిటీస్ (జూన్ 2015) → స్వచ్ఛ భారత్ (2014) → HRIDAY (2015)
Answer & explanation
Correct: A — JNNURM (డిసెంబర్ 2005) → స్వచ్ఛ భారత్ (2 అక్టోబర్ 2014) → HRIDAY (జనవరి 2015) → స్మార్ట్ సిటీస్ (25 జూన్ 2015)
JNNURM డిసెంబర్ 2005, స్వచ్ఛ భారత్ (పట్టణ) 2 అక్టోబర్ 2014, HRIDAY జనవరి 2015, స్మార్ట్ సిటీస్ 25 జూన్ 2015న ప్రారంభమయ్యాయి. JNNURM డిసెంబర్ 2005 నాటి పెద్ద నగరాల మౌలిక సదుపాయాల మిషన్; తర్వాత స్వచ్ఛ భారత్ (2014), HRIDAY, స్మార్ట్ సిటీస్ (2015) వచ్చాయి.
1) జిల్లా లోపల వలసలే అత్యధికం. 2) గ్రామీణ నుండి గ్రామీణ వలస అతిపెద్ద ప్రవాహం, ఇందులో వివాహం వల్ల మహిళలు ఎక్కువ. 3) పట్టణ నుండి గ్రామీణ వలస అతిపెద్ద ప్రవాహం. ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
పట్టణ నుండి గ్రామీణ వలస అతి చిన్న ప్రవాహం; అతిపెద్దది గ్రామీణ నుండి గ్రామీణం. కాబట్టి 3 తప్పు. వలసల్లో జిల్లా లోపల వలసలే అత్యధికం; ప్రవాహాల్లో గ్రామీణ నుండి గ్రామీణ అతిపెద్దది, ఇందులో వివాహం వల్ల మహిళల వలస ఎక్కువ. పట్టణ నుండి గ్రామీణ వలస అతి చిన్నది, కాబట్టి 3 తప్పు. గ్రామీణ నుండి పట్టణ ప్రవాహంలో ఎక్కువగా ఉపాధి కోసం పురుషులు వెళ్తారు.
A. గ్రామం నుండి పట్టణానికి రోజూ పనికి వెళ్లి రావడం – రోజువారీ రాకపోకలు
B. గల్ఫ్ దేశాలకు వెళ్లడం – అంతర్జాతీయ వలస
C. ఒక రాష్ట్రం నుండి మరో రాష్ట్రానికి వెళ్లడం – రాష్ట్రాల మధ్య వలస
D. ఇటుక బట్టీలకు, చెరకు నరకడానికి వెళ్లడం – శాశ్వత వలస
Answer & explanation
Correct: D — ఇటుక బట్టీలకు, చెరకు నరకడానికి వెళ్లడం – శాశ్వత వలస
ఇటుక బట్టీలు, చెరకు నరకడం, పంట కోతకు వెళ్లేవారు కాలానుగుణ (Seasonal) వలసదారులు, శాశ్వత వలసదారులు కాదు. కాబట్టి మొదటి జత తప్పు. కాలానుగుణ వలసలో పంట కోత, ఇటుక బట్టీలు, చెరకు నరకడం వంటి పనుల కోసం కొద్ది కాలానికి వలస వెళ్తారు; శాశ్వత వలసలో నివాసం పూర్తిగా మారుతుంది. రోజువారీ రాకపోకలు (Commuting) వేరే రకం.
A. రావెన్‌స్టీన్ (1885) – వలస నియమాలు, ప్రతి-ప్రవాహం; ఎవరెట్ లీ (1966) – మధ్యస్థ అడ్డంకులు
B. రావెన్‌స్టీన్ (1966) – వలస నియమాలు; ఎవరెట్ లీ (1885) – మధ్యస్థ అడ్డంకులు
C. రావెన్‌స్టీన్ (1885) – మధ్యస్థ అడ్డంకులు; ఎవరెట్ లీ (1966) – వలస నియమాలు
D. రావెన్‌స్టీన్ (1948) – వలస నియమాలు; ఎవరెట్ లీ (1901) – మధ్యస్థ అడ్డంకులు
Answer & explanation
Correct: A — రావెన్‌స్టీన్ (1885) – వలస నియమాలు, ప్రతి-ప్రవాహం; ఎవరెట్ లీ (1966) – మధ్యస్థ అడ్డంకులు
రావెన్‌స్టీన్ వలస నియమాలను 1885లో ప్రతిపాదించారు (ఎక్కువ మంది తక్కువ దూరం వెళ్తారు; ప్రతి ప్రవాహానికి ప్రతి-ప్రవాహం ఉంటుంది). ఎవరెట్ లీ 1966లో దూరం, ఖర్చు, భాష వంటి మధ్యస్థ అడ్డంకులను చేర్చారు.
1) అంతర్రాష్ట్ర వలస కార్మికుల చట్టం 1979లో వచ్చింది. 2) ఎమిగ్రేషన్ చట్టం 1983లో వచ్చింది. 3) 'శ్రామిక్ స్పెషల్' రైళ్లు ఆగస్టు 2020 నుండి నడిచాయి. ఏవి సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 2 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 మాత్రమే
శ్రామిక్ స్పెషల్ రైళ్లు 1 మే 2020 నుండి నడిచాయి, ఆగస్టు 2020 నుండి కాదు. కాబట్టి 3 తప్పు, 1, 2 సరైనవి. అంతర్రాష్ట్ర వలస కార్మికుల చట్టం 1979 ఇప్పుడు వృత్తిపరమైన భద్రత, ఆరోగ్య కోడ్ 2020లో విలీనమైంది; ఎమిగ్రేషన్ చట్టం 1983 విదేశాలకు వెళ్లే కార్మికులను రక్షిస్తుంది. కోవిడ్-19 తిరోగమన వలసలో 1 మే 2020 నుండి శ్రామిక్ స్పెషల్ రైళ్లు నడిపారు, కాబట్టి ఆగస్టు 2020 అనడం తప్పు.