Free practice MCQs with answers and explanations for నీటిపారుదల & బహుళార్థక ప్రాజెక్టులు (Irrigation Projects) (భారతదేశ ఆర్థిక భూగోళశాస్త్రం (Economic Geography of India)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Correct: A — బావులు & గొట్టపు బావులు
నికర సాగు విస్తీర్ణంలో సగానికి పైగా బావులు, గొట్టపు బావుల ద్వారానే సాగవుతోంది. కాలువలు, చెరువులు తర్వాతి స్థానాల్లో ఉంటాయి; బిందు సేద్యం సూక్ష్మ నీటిపారుదల పద్ధతి మాత్రమే.
Revise related study notesCorrect: B — దక్షిణ పీఠభూమి (తమిళనాడు, AP, తెలంగాణ, కర్ణాటక)
గట్టి రాతి పొరలు ఉండి, భూగర్భ జలం తక్కువగా ఉండే దక్షిణ పీఠభూమిలో చెరువులు ఎక్కువ. మెత్తని ఒండ్రు నేలలున్న ఉత్తర మైదానాల్లో బావులు, గొట్టపు బావులు ఎక్కువ.
Revise related study notesCorrect: C — మొక్క వేరు దగ్గరే చుక్క చుక్కగా నీరు ఇవ్వడం
బిందు సేద్యంలో మొక్క వేరు దగ్గరే నీరు చుక్కలుగా అందుతుంది, నీరు వృథా కాదు. వర్షంలా నీరు చల్లేది తుంపర సేద్యం (Sprinkler). ఈ పద్ధతిలో నీరు వృథా కాదు; తక్కువ నీటితో ఎక్కువ దిగుబడి వస్తుంది కాబట్టి పండ్ల తోటలకు, మెట్ట ప్రాంతాలకు అనుకూలం.
Revise related study notesCorrect: D — దామోదర్ లోయ కార్పొరేషన్ (DVC)
దామోదర్ లోయ కార్పొరేషన్ 1948లో ఏర్పడిన స్వతంత్ర భారత తొలి బహుళార్థక నదీలోయ ప్రాజెక్టు. అమెరికా టెన్నెస్సీ లోయ అథారిటీ (TVA) ఆదర్శంగా రూపొందింది. అమెరికాలోని టెన్నెస్సీ లోయ అథారిటీ (TVA) నమూనాలో ఇది రూపొందింది.
Revise related study notesCorrect: B — దామోదర్
దామోదర్ నది తరచూ వరదలు తెచ్చి నష్టం కలిగించడంతో దానిని బెంగాల్ దుఃఖదాయిని అనేవారు. బిహార్ దుఃఖదాయిని కోసి నది. దామోదర్ నది తరచూ వరదలకు కారణమైనందున ఈ పేరు పెట్టారు; అదే విధంగా బిహార్‌లోని కోసి నది తరచూ మార్గం మార్చుకుంటూ నష్టం కలిగిస్తుంది కాబట్టి దాన్ని బిహార్ దుఃఖదాయిని అంటారు. దామోదర్ లోయ ప్రాజెక్టు వరద నియంత్రణ కోసం కూడా ఏర్పడింది.
Revise related study notesCorrect: C — ఆధునిక భారత దేవాలయాలు (Temples of Modern India)
నెహ్రూ పెద్ద ఆనకట్టలను 'ఆధునిక భారత దేవాలయాలు' అని పిలిచారు; అవి ఇతర ప్రయోజనాలతో పాటు సాగునీరు, విద్యుత్ ఇస్తాయని భావించారు. పెద్ద ఆనకట్టలు సాగునీరు, విద్యుత్, వరద నియంత్రణ వంటి బహుళ ప్రయోజనాలు ఇస్తాయని నెహ్రూ భావించారు; అయితే గిరిజన నిర్వాసనం వంటి సమస్యలు కూడా ఉన్నాయి.
Revise related study notesCorrect: D — సట్లెజ్
భాక్రా నంగల్ ప్రాజెక్టు సట్లెజ్ నదిపై ఉంది; భాక్రా ఆనకట్ట హిమాచల్ ప్రదేశ్‌లో, నంగల్ ఆనకట్ట పంజాబ్‌లో ఉన్నాయి. బియాస్ నదిపై పాంగ్ ఆనకట్ట ఉంది. భాక్రా ఆనకట్ట హిమాచల్ ప్రదేశ్‌లో, నంగల్ పంజాబ్‌లో ఉన్నాయి, ఈ ప్రాజెక్టు పంజాబ్, హర్యానా, రాజస్థాన్‌ల ఉమ్మడి ప్రాజెక్టు.
Revise related study notesCorrect: A — భాగీరథి
తెహ్రీ ఆనకట్ట ఉత్తరాఖండ్‌లో భాగీరథి నదిపై ఉంది; ఇది భారత్‌లో అత్యంత ఎత్తైన ఆనకట్ట. సట్లెజ్‌పై భాక్రా, చీనాబ్‌పై సలాల్ ఉన్నాయి. ఇది ఉత్తరాఖండ్‌లో భారత్‌లో అత్యంత ఎత్తైన ఆనకట్ట (దాదాపు 260 మీ.). భాక్రా ఆనకట్ట ఎత్తు సుమారు 226 మీ.
Revise related study notesCorrect: C — గోవింద్ సాగర్
భాక్రా జలాశయం గోవింద్ సాగర్. మహారాణా ప్రతాప్ సాగర్ పాంగ్ ఆనకట్టది, గోవింద్ వల్లభ్ పంత్ సాగర్ రిహంద్ ప్రాజెక్టుది, గాంధీ సాగర్ చంబల్‌పై ఉంది. పాంగ్ జలాశయం మహారాణా ప్రతాప్ సాగర్; ఈ రెండు జలాశయాలు హిమాచల్ ప్రదేశ్‌లో ఉన్నాయి.
Revise related study notesCorrect: D — మహానది
హిరాకుడ్ ఆనకట్ట ఒడిశాలో సంబల్‌పూర్ దగ్గర మహానదిపై ఉంది; భారత్‌లో అత్యంత పొడవైన ఆనకట్టగా ప్రసిద్ధి. నర్మదపై సర్దార్ సరోవర్ ఉంది. ఒడిశాలోని సంబల్‌పూర్ దగ్గర ఉన్న ఈ ఆనకట్ట ప్రధాన కట్ట దాదాపు 4.8 కి.మీ. పొడవు; కట్టలు కలిపి దాదాపు 25.8 కి.మీ., అందుకే భారత్‌లో అత్యంత పొడవైన ఆనకట్టగా చెబుతారు. ఇది స్వాతంత్ర్యం తర్వాత తొలి పెద్ద బహుళార్థక ప్రాజెక్టుల్లో ఒకటి.
Revise related study notes