పర్యావరణ (రక్షణ) చట్టం 1986 – భోపాల్ తర్వాత (Environment Protection Act 1986)
Free practice MCQs with answers and explanations for పర్యావరణ (రక్షణ) చట్టం 1986 – భోపాల్ తర్వాత (Environment Protection Act 1986) in భారత పర్యావరణ చట్టాలు (Environmental Laws). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
పర్యావరణ (రక్షణ) చట్టం 1986కు ప్రేరణ ఇచ్చిన పారిశ్రామిక దుర్ఘటన ఏది?
A. చెర్నోబిల్ ప్రమాదం
B. మినామాటా విపత్తు
C. విశాఖ ఎల్.జి. పాలిమర్స్ లీక్
D. భోపాల్ వాయు దుర్ఘటన (1984)
Answer & explanation
Correct: D — భోపాల్ వాయు దుర్ఘటన (1984)
భోపాల్ వాయు దుర్ఘటన (2–3 డిసెంబర్ 1984) తర్వాత కఠినమైన చట్టం అవసరమని భావించి EPA 1986 రూపొందింది. చెర్నోబిల్ (1986) అణు ప్రమాదం భారత్లో జరగలేదు; మినామాటా జపాన్ ఘటన. విశాఖ లీక్ చాలా తర్వాత జరిగింది.
పర్యావరణ (రక్షణ) చట్టం 1986ను ఏ పేరుతో పిలుస్తారు?
A. గొడుగు చట్టం (Umbrella Legislation)
B. మాతృ చట్టం
C. ప్రాథమిక చట్టం
D. శిక్షా చట్టం
Answer & explanation
Correct: A — గొడుగు చట్టం (Umbrella Legislation)
EPA 1986 నీరు, గాలి, భూమి వంటి అన్ని అంశాలను కలిపి మొత్తం పర్యావరణానికి చట్రం ఇస్తుంది కాబట్టి దీన్ని గొడుగు చట్టం అంటారు. జల, వాయు చట్టాలు ప్రత్యేక అంశాలకే పరిమితం. మిగతా పేర్లు ఈ చట్టానికి వాడరు.
పర్యావరణ (రక్షణ) చట్టం 1986 అమల్లోకి వచ్చిన తేదీ ఏది?
A. 2 డిసెంబర్ 1984
B. 19 నవంబర్ 1986
C. 5 జూన్ 1972
D. 26 జనవరి 1950
Answer & explanation
Correct: B — 19 నవంబర్ 1986
EPA 19 నవంబర్ 1986 నుండి అమల్లోకి వచ్చింది (ఇందిరా గాంధీ జన్మదినం). 2 డిసెంబర్ 1984 భోపాల్ దుర్ఘటన తేదీ, 5 జూన్ ప్రపంచ పర్యావరణ దినోత్సవం, 26 జనవరి 1950 రాజ్యాంగం అమలైన తేదీ.
EPA 1986 లోని సెక్షన్ 3 కింద కేంద్ర ప్రభుత్వ అధికారం కానిది ఏది?
A. వన్యప్రాణులకు పేర్లు పెట్టడం
B. పర్యావరణ నాణ్యత ప్రమాణాలు నిర్ణయించడం
C. పరిశ్రమల ప్రదేశాలపై పరిమితులు
D. ప్రమాదకర పదార్థాల నిర్వహణ నియమాలు
Answer & explanation
Correct: A — వన్యప్రాణులకు పేర్లు పెట్టడం
సెక్షన్ 3 కింద కేంద్రం నాణ్యత ప్రమాణాలు, ఉద్గార ప్రమాణాలు, పరిశ్రమల ప్రదేశాలపై పరిమితులు, ప్రమాదకర పదార్థాల నిర్వహణ, ప్రమాద నివారణ చర్యలు తీసుకోగలదు. వన్యప్రాణులకు పేర్లు పెట్టడం ఈ చట్టంతో సంబంధం లేని అంశం.
Correct: B — తీర నియంత్రణ ప్రాంత నోటిఫికేషన్ (CRZ) 1991
CRZ 1991, EIA 1994 & 2006, శబ్ద కాలుష్య నియమాలు 2000, ఘన వ్యర్థ, ప్లాస్టిక్, ఇ-వ్యర్థ నియమాలు EPA కింద వచ్చాయి. మిగతావి వేర్వేరు స్వతంత్ర చట్టాలు, EPA కింద నియమాలు కావు.
C. కేంద్ర పర్యావరణ, అటవీ, వాతావరణ మార్పు మంత్రిత్వ శాఖ (MoEFCC)
D. హోం మంత్రిత్వ శాఖ
Answer & explanation
Correct: C — కేంద్ర పర్యావరణ, అటవీ, వాతావరణ మార్పు మంత్రిత్వ శాఖ (MoEFCC)
EPA అమలుకు నోడల్ శాఖ MoEFCC. జల శక్తి శాఖ నీటి వనరుల నిర్వహణ చూస్తుంది; వ్యవసాయ, హోం శాఖలకు ఈ చట్ట అమలుతో ప్రత్యక్ష సంబంధం లేదు. కంపెనీల ఉల్లంఘనల్లో బాధ్యులైన అధికారులు కూడా శిక్షార్హులు.
C. కంపెనీల్లో బాధ్యులైన అధికారులు కూడా శిక్షార్హులు
D. ఈ చట్టానికి రాజ్యాంగ ఆధారం ఆర్టికల్ 21
Answer & explanation
Correct: D — ఈ చట్టానికి రాజ్యాంగ ఆధారం ఆర్టికల్ 21
EPA 1986కు రాజ్యాంగ ఆధారం ఆర్టికల్ 253 (అంతర్జాతీయ ఒప్పందాల అమలు), ఆర్టికల్ 21 కాదు. మిగతా మూడు ప్రకటనలు నోట్స్కు అనుగుణంగా సరైనవి: EPA గొడుగు చట్టం, ఆర్టికల్ 253 దాని ఆధారం, ఉల్లంఘనకు కంపెనీ అధికారులు కూడా శిక్షార్హులు. కాబట్టి ఆర్టికల్ 21 ఆధారమనే ప్రకటనే తప్పు.
EPA నిర్వచనం: నీరు, గాలి, భూమి, మనుషులు, జంతువులు, మొక్కలు, సూక్ష్మజీవులు, ఆస్తి మరియు వీటి పరస్పర సంబంధం. విదేశీ మారక ద్రవ్యం పర్యావరణ నిర్వచనంలో భాగం కాదు; ఇది ఆర్థిక అంశం.
స్టాక్హోమ్ సదస్సు 1972, 42వ సవరణ 1976, భోపాల్ దుర్ఘటన 1984, EPA అమలు 1986 – ఇదే సరైన క్రమం. ఇతర క్రమాలు సంవత్సరాలను తప్పుగా ఉంచాయి, ఉదాహరణకు భోపాల్ (1984)ను స్టాక్హోమ్ (1972) కంటే ముందు లేదా 42వ సవరణ (1976) కంటే ముందు పెట్టడం పొరపాటు. సదస్సు, సవరణ, దుర్ఘటన, చట్టం అనే క్రమంలో గుర్తుంచుకోండి.