పర్యావరణ వ్యవస్థలో శక్తి ప్రవాహం (Energy Flow in Ecosystem)
Free practice MCQs with answers and explanations for పర్యావరణ వ్యవస్థలో శక్తి ప్రవాహం (Energy Flow in Ecosystem) in ఆహార గొలుసు, ఆహార జాలం & శక్తి ప్రవాహం (Food Chain). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
పర్యావరణ వ్యవస్థలో శక్తి ప్రవాహం ఏ రకంగా ఉంటుంది?
A. చక్రీయ ప్రవాహం
B. ద్విదిశా ప్రవాహం
C. ప్రవాహం ఉండదు
D. ఏకదిశా ప్రవాహం (Unidirectional)
Answer & explanation
Correct: D — ఏకదిశా ప్రవాహం (Unidirectional)
శక్తి సూర్యుడు → ఉత్పత్తిదారులు → వినియోగదారులు → విచ్ఛేదకాలు అనే ఒకే దిశలో ప్రవహించి వేడిగా నష్టమవుతుంది; తిరిగి వెనక్కి రాదు. పోషకాలు మాత్రం చక్రంలా పునర్వినియోగమవుతాయి, కాబట్టి చక్రీయ ప్రవాహం పోషకాలకు వర్తిస్తుంది, శక్తికి కాదు.
శక్తి ప్రవాహాన్ని "Y" ఆకార నమూనాతో వివరించినవారు ఎవరు?
A. ఇ.పి. ఓడమ్
B. రేమండ్ లిండెమాన్
C. ఎర్నెస్ట్ హెకెల్
D. లీబిగ్
Answer & explanation
Correct: A — ఇ.పి. ఓడమ్
ఇ.పి. ఓడమ్ శక్తి ప్రవాహాన్ని మేత గొలుసు, డెట్రిటస్ గొలుసు అనే రెండు చేతులతో Y ఆకారంలో చూపించారు. లిండెమాన్ 10% నియమం, హెకెల్ ఎకాలజీ పదం, లీబిగ్ కనిష్ట నియమం ఇచ్చారు.
శక్తి శ్వాసక్రియలో ఖర్చయి, వేడిగా వెదజల్లబడి, విసర్జన ద్వారా నష్టమవుతుంది; ఇది థర్మోడైనమిక్స్ రెండవ నియమానికి అనుగుణం. కిరణజన్య సంయోగక్రియ శక్తిని ఆహారంలో నిల్వ చేసే ప్రక్రియ; నష్టం లేదని చెప్పడం తప్పు.
థర్మోడైనమిక్స్ రెండవ నియమం శక్తి ప్రవాహంలో దేన్ని సూచిస్తుంది?
A. శక్తిని సృష్టించవచ్చు
B. శక్తి నాశనం కావచ్చు
C. ప్రతి మార్పిడిలో కొంత శక్తి వేడిగా వ్యర్థమవుతుంది
D. శక్తి చక్రంలా తిరుగుతుంది
Answer & explanation
Correct: C — ప్రతి మార్పిడిలో కొంత శక్తి వేడిగా వ్యర్థమవుతుంది
రెండవ నియమం ప్రకారం ప్రతి శక్తి మార్పిడిలో కొంత వేడిగా వ్యర్థమవుతుంది. శక్తిని సృష్టించలేము, నాశనం చేయలేము అనేది మొదటి నియమం; శక్తి చక్రంలా తిరగదు. అందుకే ప్రతి పోషక స్థాయిలో శక్తి తగ్గుతూ వెళ్తుంది, దీనికి ఫలితమే 10% నియమం.
D. శక్తిని సృష్టించలేము, నాశనం చేయలేము – రూపం మాత్రమే మారుతుంది
Answer & explanation
Correct: D — శక్తిని సృష్టించలేము, నాశనం చేయలేము – రూపం మాత్రమే మారుతుంది
మొదటి నియమం శక్తి నిత్యత్వాన్ని చెబుతుంది: శక్తి రూపం మారుతుంది కానీ సృష్టి లేదా నాశనం కాదు. వేడిగా వ్యర్థం అనేది రెండవ నియమం. శక్తి చక్రీయంగా తిరగదు; అది పోషకాల లక్షణం.
A. పోషకాలు చక్రంలా తిరిగి వాడబడతాయి; శక్తి వేడిగా నష్టమై ఒకసారే వాడుతుంది
B. శక్తి చక్రంలా తిరుగుతుంది; పోషకాలు ఒకసారే వాడబడతాయి
C. రెండూ చక్రంలా తిరుగుతాయి
D. రెండూ ఒకసారే వాడబడతాయి
Answer & explanation
Correct: A — పోషకాలు చక్రంలా తిరిగి వాడబడతాయి; శక్తి వేడిగా నష్టమై ఒకసారే వాడుతుంది
కార్బన్, నైట్రోజన్ వంటి పోషకాలు విచ్ఛేదకాల ద్వారా నేలకు చేరి మళ్లీ వాడబడతాయి. శక్తి మాత్రం వేడిగా వెదజల్లబడి తిరిగి రాదు, అందుకే సూర్యుని నుండి నిరంతర శక్తి సరఫరా అవసరం.
శక్తి ప్రవాహం, పోషక చక్రం గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: (1) శక్తి ఏకదిశా (2) పోషకాలు పునర్వినియోగం (3) శక్తి విచ్ఛేదకాల ద్వారా తిరిగి ఉత్పత్తిదారులకు వస్తుంది. సరైన కలయిక?
A. (2), (3) మాత్రమే సరైనవి
B. (1), (3) మాత్రమే సరైనవి
C. (1), (2), (3) అన్నీ సరైనవి
D. (1), (2) మాత్రమే సరైనవి
Answer & explanation
Correct: D — (1), (2) మాత్రమే సరైనవి
శక్తి ఏకదిశలో ప్రవహిస్తుంది, పోషకాలు విచ్ఛేదకాల ద్వారా తిరిగి నేలకు వచ్చి పునర్వినియోగమవుతాయి. శక్తి తిరిగి రాదు; అది వేడిగా నష్టమవుతుంది. కాబట్టి (3) తప్పు.
ఇ.పి. ఓడమ్ Y ఆకారం మేత గొలుసు, డెట్రిటస్ గొలుసు అనే రెండు చేతులతో శక్తి ప్రవాహాన్ని చూపుతుంది. పిరమిడ్లు ఎల్టన్ భావన; పరాన్నజీవి గొలుసు ఈ నమూనాలో భాగం కాదు.
B. సూర్యుడు → ఉత్పత్తిదారులు → వినియోగదారులు → విచ్ఛేదకాలు
C. వినియోగదారులు → ఉత్పత్తిదారులు → సూర్యుడు
D. ఉత్పత్తిదారులు → సూర్యుడు → విచ్ఛేదకాలు
Answer & explanation
Correct: B — సూర్యుడు → ఉత్పత్తిదారులు → వినియోగదారులు → విచ్ఛేదకాలు
శక్తి సూర్యుని నుండి ఉత్పత్తిదారులకు, వారి నుండి వినియోగదారులకు, చివరకు విచ్ఛేదకాలకు ఒకే దిశలో ప్రవహిస్తుంది. ఇతర క్రమాలు శక్తి ప్రవాహం దిశకు విరుద్ధం.