భూకంపాలు – నివారణ చర్యలు (Earthquakes) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భూకంపాలు – నివారణ చర్యలు (Earthquakes) (సహజ విపత్తులు (Natural Disasters)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
కొయినా డ్యామ్ ప్రాంతంలో సంభవించిన భూకంపం ఏ రకమైన కారణానికి ఉదాహరణ?
A. పెద్ద డ్యామ్లో నీటి నిల్వ వల్ల (Reservoir-induced)
B. అగ్నిపర్వత విస్ఫోటనం వల్ల
C. గనుల తవ్వకాల వల్ల
D. అణు పరీక్షల వల్ల
Answer & explanation
Correct: A — పెద్ద డ్యామ్లో నీటి నిల్వ వల్ల (Reservoir-induced)
పెద్ద డ్యాముల్లో నీటి నిల్వ వల్ల కూడా భూకంపాలు రావచ్చు; కొయినా డ్యామ్ ప్రాంతం (1967 భూకంపం) దీనికి ఉదాహరణ. అగ్నిపర్వతాలు, గనుల తవ్వకాలు, అణు పరీక్షలు ఇతర కారణాలు, కానీ ఈ సందర్భానికి సంబంధించినవి కావు.
పసిఫిక్ మహాసముద్రం చుట్టూ ఉన్న, ప్రపంచ భూకంపాల్లో ఎక్కువ సంభవించే ప్రాంతాన్ని ఏమంటారు?
A. గ్రేట్ రిఫ్ట్ వ్యాలీ
B. రింగ్ ఆఫ్ ఫైర్
C. థార్ ఎడారి
D. డెక్కన్ ట్రాప్స్
Answer & explanation
Correct: B — రింగ్ ఆఫ్ ఫైర్
పసిఫిక్ చుట్టూ ఉన్న భూకంప, అగ్నిపర్వత ప్రాంతాన్ని రింగ్ ఆఫ్ ఫైర్ అంటారు; ప్రపంచ భూకంపాల్లో ఎక్కువ ఇక్కడే సంభవిస్తాయి. సునామీలు కూడా ఎక్కువగా ఈ ప్రాంతంలో వస్తాయి.
హిమాలయ ప్రాంతం భూకంపాలకు ఎక్కువగా గురవడానికి కారణం ఏమిటి?
A. భారీ వర్షపాతం
B. సముద్ర ఆటుపోట్లు
C. భారత పలక యూరేషియా పలకను ఢీకొనడం
D. ఎడారి గాలులు
Answer & explanation
Correct: C — భారత పలక యూరేషియా పలకను ఢీకొనడం
భారత పలక యూరేషియా పలకను ఢీకొట్టడం వల్ల హిమాలయ ప్రాంతంలో నిరంతరం ఒత్తిడి పెరిగి భూకంపాలు సంభవిస్తాయి. వర్షాలు, గాలులు, ఆటుపోట్లు దీనికి కారణం కావు. అందుకే హిమాలయ ప్రాంతం భూకంపాల ముప్పు ఎక్కువ ఉన్న ప్రాంతంగా పరిగణించబడుతుంది.
S తరంగాలు P తర్వాత వస్తాయి, ద్రవాల్లో ప్రయాణించవు. ఘన, ద్రవ, వాయువుల్లో ప్రయాణించేవి P తరంగాలు; ఉపరితలం మీద ప్రయాణించేవి L తరంగాలు. ఈ లక్షణం వల్లే S తరంగాల ప్రయాణాన్ని అధ్యయనం చేసి భూమి లోపల ద్రవ భాగాల ఉనికిని తెలుసుకుంటారు; పరీక్షల్లో ఈ తేడా తరచూ వస్తుంది.
L (Surface) తరంగాలు భూ ఉపరితలంపై ప్రయాణిస్తూ భవనాలకు ఎక్కువ నష్టం కలిగిస్తాయి. P తరంగాలు వేగంగా వచ్చినా, భవన నష్టంలో ఉపరితల తరంగాల పాత్ర ఎక్కువ. ఈ కారణంగా భూకంపంలో భవనాలు కూలడంలో ఉపరితల తరంగాల పాత్ర ఎక్కువ.
రిక్టర్ స్కేల్ లాగరిథమిక్ స్కేల్; ఒక్కో సంఖ్య పెరిగితే విడుదలయ్యే శక్తి సుమారు 32 రెట్లు పెరుగుతుంది. కాబట్టి 7వ పరిమాణ భూకంపం 6వ దాని కంటే చాలా రెట్లు శక్తివంతమైనది.
భూకంప తీవ్రత (Intensity) ను, అంటే ప్రజలు, నిర్మాణాలపై ప్రభావాన్ని కొలిచే స్కేల్ ఏది?
A. రిక్టర్ స్కేల్
B. pH స్కేల్
C. మెర్కాలీ స్కేల్
D. కెల్విన్ స్కేల్
Answer & explanation
Correct: C — మెర్కాలీ స్కేల్
మెర్కాలీ స్కేల్ తీవ్రతను కొలుస్తుంది; ఇది ఒక ప్రదేశంలో కనిపించిన ప్రభావం, దూరాన్ని బట్టి మారుతుంది. రిక్టర్ స్కేల్ పరిమాణం (శక్తి) కొలుస్తుంది, ఒకే విలువ ఉంటుంది.
అండమాన్ నికోబార్ దీవులు జోన్ Vలో ఉన్నాయి; కశ్మీర్ లోయ, కచ్, ఈశాన్య రాష్ట్రాలు కూడా ఇదే జోన్. ఢిల్లీ, సిక్కిం, ఉత్తర బిహార్ జోన్ IVలో ఉన్నాయి. జోన్ V, IVల ప్రాంతాలను కలగలపకుండా వేర్వేరుగా గుర్తుంచుకోవాలి.
భారత భూభాగంలో సుమారు ఎంత శాతం III నుండి V భూకంప మండలాల్లో ఉంది?
A. సుమారు 59%
B. సుమారు 12%
C. సుమారు 68%
D. సుమారు 25%
Answer & explanation
Correct: A — సుమారు 59%
భారత భూభాగంలో సుమారు 59% III నుండి V మండలాల్లో ఉంది. 12% వరద ముప్పు గల భూమి శాతం; 68% కరవు ముప్పు గల సాగు భూమి శాతం. సంఖ్యలను విపత్తులతో జతచేయాలి. అంటే దేశంలో సగానికి పైగా ప్రాంతం మధ్యస్థం నుండి తీవ్ర ప్రమాద మండలాల్లో ఉంది.
2002లో జోన్ Iను జోన్ IIలో కలపడంతో ఐదు మండలాలు నాలుగు (II–V)గా మారాయి. జోన్ V అత్యంత తీవ్రమైనదిగా కొనసాగింది. ఈ మార్పు వల్ల భూకంప ప్రమాదం అతి తక్కువ అనే వర్గం ప్రత్యేకంగా లేకుండా పోయింది. ప్రమాదం ఎక్కువ ఉండే జోన్ V మాత్రం యథాతథంగా ఉంది, పరీక్షల్లో ఈ సవరణ సంవత్సరం (2002) తరచూ అడుగుతారు.