ముఖ్యమైన రాజ్యాంగ పదవుల నియామకాలు (Constitutional Appointments) · Practice MCQs

Correct: A — రాష్ట్రపతి

అటార్నీ జనరల్ నియామకం ఆర్టికల్ 76 ప్రకారం రాష్ట్రపతి చేస్తారు. ప్రధానమంత్రి సలహా ఇవ్వగలరు కానీ నియామక అధికారం రాజ్యాంగపరంగా రాష్ట్రపతికే ఉంది. ప్రధాన న్యాయమూర్తి లేదా స్పీకర్‌కు ఈ నియామకంతో సంబంధం లేదు.

Correct: B — రాష్ట్ర గవర్నర్

ఆర్టికల్ 165 ప్రకారం రాష్ట్ర అడ్వకేట్ జనరల్‌ను గవర్నర్ నియమిస్తారు. కేంద్ర స్థాయిలో అటార్నీ జనరల్‌ను రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు; ఈ రెండింటినీ కలిపి గందరగోళపడకూడదు. రాష్ట్ర స్థాయి పదవులకు గవర్నర్, కేంద్ర స్థాయి పదవులకు రాష్ట్రపతి నియామకం చేస్తారు.

Correct: C — ఉపరాష్ట్రపతి

రాష్ట్రపతి, ఉపరాష్ట్రపతి, లోక్‌సభ స్పీకర్, రాజ్యసభ డిప్యూటీ చైర్మన్ ఎన్నిక ద్వారా పదవి పొందుతారు. అటార్నీ జనరల్, కాగ్, UPSC చైర్మన్ మాత్రం రాష్ట్రపతి నియమించే పదవులు. కాబట్టి ఇవ్వబడిన వాటిలో ఎన్నికయ్యేది ఉపరాష్ట్రపతి మాత్రమే.

Correct: D — ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్ మరియు ఎన్నికల కమిషనర్లు

ఆర్టికల్ 324 ఎన్నికల కమిషన్‌కు సంబంధించింది; ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్, ఇతర కమిషనర్లను రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు. అడ్వకేట్ జనరల్ (ఆర్టికల్ 165) మరియు రాష్ట్ర ఎన్నికల కమిషనర్ (ఆర్టికల్ 243K)ను గవర్నర్ నియమిస్తారు. డిప్యూటీ చైర్మన్ ఎన్నిక ద్వారా వస్తారు.

Correct: A — ఆర్టికల్ 75

ప్రధానమంత్రి నియామకం, మంత్రి మండలి సమష్టి బాధ్యత ఆర్టికల్ 75లో ఉన్నాయి. ఆర్టికల్ 76 అటార్నీ జనరల్‌కు, ఆర్టికల్ 148 కాగ్‌కు సంబంధించినవి. ఈ ఆర్టికల్ సంఖ్యల జతలు పరీక్షల్లో తరచుగా అడుగుతారు.

Correct: B — అటార్నీ జనరల్

ఆర్టికల్ 76 ప్రకారం అటార్నీ జనరల్ భారత ప్రభుత్వ అత్యున్నత న్యాయ సలహాదారు. సొలిసిటర్ జనరల్ ఆయనకు సహాయకుడు మాత్రమే, పైగా అది రాజ్యాంగ పదవి కాదు. కాగ్ ఖాతాల తనిఖీ చేస్తారు, న్యాయ సలహా ఇవ్వరు.

Correct: C — ఎం.సి. సెతల్వాడ్

భారతదేశపు తొలి అటార్నీ జనరల్ ఎం.సి. సెతల్వాడ్. కె.సి. నియోగి తొలి ఆర్థిక సంఘం చైర్మన్, సుకుమార్ సేన్ తొలి ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్, వి. నరహరి రావు తొలి కాగ్. ఈ నాలుగు 'తొలి' పేర్లను కలిపి గుర్తుంచుకోవాలి.

Correct: D — 65 ఏళ్లు

సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తులు 65 ఏళ్ల వయసులో పదవీ విరమణ చేస్తారు. హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల వయసు 62 ఏళ్లు కాబట్టి 62 అనేది ఉచ్చులాంటి ఎంపిక. 60, 70 ఏళ్లు ఏ ఉన్నత న్యాయస్థానానికీ వర్తించవు.

Correct: A — 62 ఏళ్లు

ఆర్టికల్ 217 ప్రకారం నియమితులయ్యే హైకోర్టు న్యాయమూర్తులు 62 ఏళ్లకు విరమిస్తారు. సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తులకు ఇది 65 ఏళ్లు. 62 ఏళ్ల పరిమితి రాష్ట్ర PSC సభ్యులకూ ఉండటం గమనార్హం.

Correct: B — రాష్ట్రపతి

ఆర్టికల్ 124 ప్రకారం భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తిని, ఇతర న్యాయమూర్తులను రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు. ఆచరణలో కొలీజియం సిఫార్సు ఆధారంగా నియామకం జరుగుతుంది. న్యాయశాఖ మంత్రి, ప్రధాని, స్పీకర్‌లకు రాజ్యాంగంలో నేరుగా నియామక అధికారం లేదు.