ఆర్థిక సంఘం – కేంద్ర, రాష్ట్రాల ఆదాయ పంపిణీ (Finance Commission)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆర్థిక సంఘం – కేంద్ర, రాష్ట్రాల ఆదాయ పంపిణీ (Finance Commission) in కేంద్ర బడ్జెట్ & ఆర్థిక సర్వే ముఖ్యాంశాలు (Budget & Economic Survey). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఆర్థిక సంఘం ఏర్పాటు ఏ రాజ్యాంగ ఆర్టికల్ ప్రకారం జరుగుతుంది?
A. ఆర్టికల్ 112
B. ఆర్టికల్ 279A
C. ఆర్టికల్ 280
D. ఆర్టికల్ 202
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 280
ఆర్టికల్ 280 ప్రకారం రాష్ట్రపతి ఆర్థిక సంఘాన్ని ప్రతి ఐదేళ్లకోసారి లేదా అవసరమైతే ముందుగా నియమిస్తారు. ఆర్టికల్ 112 కేంద్ర బడ్జెట్‌కు, 279A GST మండలికి, 202 రాష్ట్ర బడ్జెట్‌కు సంబంధించినవి.
మొదటి ఆర్థిక సంఘం 1951లో ఏర్పడింది; అధ్యక్షుడు కె.సి. నియోగి. వై.వి. రెడ్డి 14వ సంఘానికి, ఎన్.కె. సింగ్ 15వ సంఘానికి, అరవింద్ పనగరియా 16వ సంఘానికి అధ్యక్షులు. కాబట్టి తొలి అధ్యక్షుడు నియోగి మాత్రమే.
14వ ఆర్థిక సంఘం రాష్ట్రాల వాటాను 32% నుంచి ఎంతకు పెంచింది?
A. 41%
B. 50%
C. 35%
D. 42%
Answer & explanation
Correct: D — 42%
వై.వి. రెడ్డి అధ్యక్షతన ఉన్న 14వ ఆర్థిక సంఘం రాష్ట్రాల వాటాను 32% నుంచి 42%కి పెంచింది (2015–20). 15వ సంఘం (ఎన్.కె. సింగ్) 2021–26కి 41% సిఫార్సు చేసింది (జమ్ము కశ్మీర్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతం కావడంతో 1% తగ్గింది). 50%, 35%కు నోట్స్‌లో ఆధారం లేదు.
15వ ఆర్థిక సంఘం 2021–26 కాలానికి రాష్ట్రాల వాటాను ఎంతగా సిఫార్సు చేసింది, ఎందుకు తగ్గింది?
A. 42%; ఎలాంటి మార్పు లేదు
B. 50%; పెరిగింది
C. 41%; జమ్ము కశ్మీర్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతం కావడంతో 1% తగ్గింది
D. 32%; మళ్లీ తగ్గించారు
Answer & explanation
Correct: C — 41%; జమ్ము కశ్మీర్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతం కావడంతో 1% తగ్గింది
ఎన్.కె. సింగ్ అధ్యక్షతన 15వ ఆర్థిక సంఘం 2021–26కి రాష్ట్రాల వాటా 41% సిఫార్సు చేసింది; 14వ సంఘం 42% ఇవ్వగా జమ్ము కశ్మీర్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతం కావడంతో 1% తగ్గింది. 32% 14వ సంఘానికి ముందున్న వాటా; 50% నోట్స్‌లో లేదు.
రాష్ట్ర బడ్జెట్‌కు సంబంధించిన ఆర్టికల్, అది ఎవరిని ఉద్దేశిస్తుంది?
A. ఆర్టికల్ 202; గవర్నర్ రాష్ట్ర శాసనసభ ముందు వార్షిక ఆర్థిక ప్రకటన ఉంచేలా చేస్తారు
B. ఆర్టికల్ 112; రాష్ట్రపతి
C. ఆర్టికల్ 280; ముఖ్యమంత్రి
D. ఆర్టికల్ 266; ఆర్థిక మంత్రి
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 202; గవర్నర్ రాష్ట్ర శాసనసభ ముందు వార్షిక ఆర్థిక ప్రకటన ఉంచేలా చేస్తారు
ఆర్టికల్ 202 ప్రకారం గవర్నర్ రాష్ట్ర శాసనసభ ముందు వార్షిక ఆర్థిక ప్రకటన ఉంచేలా చేస్తారు. ఆర్టికల్ 112 కేంద్ర బడ్జెట్‌కు (రాష్ట్రపతి), ఆర్టికల్ 280 ఆర్థిక సంఘానికి, ఆర్టికల్ 266 సంఘటిత నిధి, ప్రజా పద్దుకు సంబంధించినవి.
ఆర్థిక సంఘాలకు సంబంధించి కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1) మొదటి ఆర్థిక సంఘం 1951లో ఏర్పడింది; అధ్యక్షుడు కె.సి. నియోగి.
2) 14వ సంఘం రాష్ట్రాల వాటాను 32% నుంచి 42%కి పెంచింది.
3) 15వ సంఘం అధ్యక్షుడు వై.వి. రెడ్డి.
సరైనది ఏది?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే
వాక్యాలు 1, 2 సరైనవి. వాక్యం 3 తప్పు: 15వ ఆర్థిక సంఘం అధ్యక్షుడు ఎన్.కె. సింగ్; వై.వి. రెడ్డి 14వ సంఘం అధ్యక్షుడు. కాబట్టి 1, 2 మాత్రమే సరైనవి. సంఘాల అధ్యక్షులను సంఖ్యలతో జతచేసి గుర్తుంచుకోవాలి.
ఆర్థిక సంఘాలను, వాటి అధ్యక్షులను, లక్షణాలను సరిగ్గా జతచేసినది ఏది?
A. 14వ – ఎన్.కె. సింగ్ – వాటా 41%; 15వ – వై.వి. రెడ్డి – వాటా 42%; 16వ – కె.సి. నియోగి
B. 14వ – అరవింద్ పనగరియా – వాటా 32%; 15వ – ఎన్.కె. సింగ్ – వాటా 42%; 16వ – వై.వి. రెడ్డి
C. 14వ – వై.వి. రెడ్డి – వాటా 32%; 15వ – అరవింద్ పనగరియా – వాటా 41%; 16వ – ఎన్.కె. సింగ్
D. 14వ – వై.వి. రెడ్డి – వాటా 42%; 15వ – ఎన్.కె. సింగ్ – వాటా 41% (2021–26); 16వ – అరవింద్ పనగరియా (2026–31 కాలానికి)
Answer & explanation
Correct: D — 14వ – వై.వి. రెడ్డి – వాటా 42%; 15వ – ఎన్.కె. సింగ్ – వాటా 41% (2021–26); 16వ – అరవింద్ పనగరియా (2026–31 కాలానికి)
14వ సంఘం – వై.వి. రెడ్డి (వాటా 32% నుంచి 42%, 2015–20); 15వ సంఘం – ఎన్.కె. సింగ్ (వాటా 41%, 2021–26); 16వ సంఘం – అరవింద్ పనగరియా (2026–31 కాలానికి సిఫార్సులు ఇవ్వాలి). మిగిలిన ఎంపికల్లో అధ్యక్షులు, శాతాలు తారుమారయ్యాయి; కె.సి. నియోగి 1951లో మొదటి అధ్యక్షుడు.