యత్న-దోష అభ్యసనం – థార్న్‌డైక్ (Thorndike) · Practice MCQs

Correct: A — ఎడ్వర్డ్ థార్న్‌డైక్

యత్న-దోష (Trial and Error) అభ్యసనాన్ని అమెరికన్ మనోవిజ్ఞాన శాస్త్రవేత్త ఎడ్వర్డ్ లీ థార్న్‌డైక్ ప్రతిపాదించారు. పావ్‌లోవ్ శాస్త్రీయ నిబంధనానికి, స్కిన్నర్ క్రియాజన్య నిబంధనానికి, బండూరా సాంఘిక అభ్యసనానికి సంబంధించినవారు.

Correct: B — అనుసంధానవాదం (Connectionism)

థార్న్‌డైక్ అభ్యసనాన్ని ఉద్దీపన, ప్రతిస్పందన మధ్య బంధంగా వివరించారు కాబట్టి దీనిని అనుసంధానవాదం లేదా S-R బంధ సిద్ధాంతం అంటారు. అంతర్దృష్టి గెస్టాల్ట్ వాదులది, నిర్మాణవాదం పియాజే–వైగోట్స్కీలకు సంబంధించినది.

Correct: C — 1898

థార్న్‌డైక్ 'Animal Intelligence' (జంతు మేధస్సు) గ్రంథాన్ని 1898లో ప్రచురించారు. 1913లో వచ్చినది ఆయన 'Educational Psychology' గ్రంథం. ఈ రెండు సంవత్సరాలను కలిపి గుర్తుంచుకోవడం పరీక్షలకు ఉపయోగపడుతుంది.

Correct: D — విద్యా మనోవిజ్ఞాన పితామహుడు

థార్న్‌డైక్ విద్యారంగంలో మనోవిజ్ఞానాన్ని ప్రయోగాత్మకంగా వర్తింపజేసినందున ఆయనను విద్యా మనోవిజ్ఞాన పితామహుడు అంటారు. మనోవిశ్లేషణ పితామహుడు ఫ్రాయిడ్; ప్రవర్తనావాద స్థాపకుడిగా జె.బి. వాట్సన్‌ను పరిగణిస్తారు.

Correct: A — ఆకలిగా ఉన్న పిల్లి

థార్న్‌డైక్ ఆకలిగా ఉన్న పిల్లిని పజిల్ బాక్స్‌లో ఉంచి ప్రయోగం చేశారు. కుక్క లాలాజల ప్రయోగం పావ్‌లోవ్‌ది; ఎలుక ప్రయోగాలు (స్కిన్నర్ బాక్స్) స్కిన్నర్‌వి; కోతి ప్రయోగాలు కోహ్లర్‌వి.

Correct: B — పజిల్ బాక్స్

ఆకలిగా ఉన్న పిల్లిని బయటకు వచ్చే మార్గం తెలియని 'పజిల్ బాక్స్'లో ఉంచారు. స్కిన్నర్ బాక్స్ ఎలుక/పావురం ప్రయోగాలకు వాడేది; బోనో బొమ్మ బండూరా ప్రయోగంలో వాడినది.

Correct: C — ఆకలి మరియు బయట ఉన్న చేప ముక్క

పిల్లి ఆకలితో ఉండటం (చోదకం) మరియు బయట చేప ఉండటం (లక్ష్యం) దానిని తలుపు తెరిచే ప్రయత్నాలకు పురికొల్పాయి. ప్రశంస, తోటివారి ఒత్తిడి వంటివి జంతు ప్రయోగంలో లేవు; ప్రేరణ జీవసంబంధ అవసరం నుంచే వచ్చింది.

Correct: D — చోదకం (Drive)

దశల వరుస క్రమం: చోదకం, లక్ష్యం, అడ్డంకి, యాదృచ్ఛిక చర్యలు, అనుకోని విజయం, స్థిరపడటం. ఆకలి వంటి అవసరం (చోదకం) ముందు ఉంటేనే జంతువు లక్ష్యం కోసం ప్రయత్నిస్తుంది, కాబట్టి అదే మొదటి దశ.

Correct: A — స్టాంపింగ్ ఇన్ (Stamping in)

సరైన ప్రతిస్పందన స్థిరపడటం Stamping in; తప్పు ప్రతిస్పందనలు తొలగిపోవడం Stamping out. ఎక్స్‌టింక్షన్, జనరలైజేషన్ పదాలు శాస్త్రీయ/క్రియాజన్య నిబంధనాలకు చెందినవి.

Correct: B — క్రమక్రమంగా, అనేక ప్రయత్నాల ద్వారా

పజిల్ బాక్స్‌లో పిల్లి తప్పు చర్యలను క్రమంగా తగ్గించుకుంటూ నేర్చుకుంది; ఒక్కసారిగా తెలుసుకోలేదు. ఆకస్మిక అవగాహన గెస్టాల్ట్ అంతర్దృష్టి అభ్యసనం లక్షణం; పరిశీలన ద్వారా అభ్యసనం బండూరా సిద్ధాంతం.