స్మృతి & విస్మృతి (Memory & Forgetting) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for స్మృతి & విస్మృతి (Memory & Forgetting) (అభ్యసనం (Learning)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
గతంలో నేర్చినదాన్ని నిల్వ చేసుకుని అవసరమైనప్పుడు తిరిగి గుర్తు తెచ్చుకునే శక్తిని ఏమంటారు?
A. స్మృతి (Memory)
B. ప్రేరణ (Motivation)
C. అవధానం (Attention)
D. ప్రత్యక్షణ (Perception)
Answer & explanation
Correct: A — స్మృతి (Memory)
స్మృతి అంటే నేర్చినదాన్ని మనసులో నిల్వ చేసి అవసరమైనప్పుడు తిరిగి తెచ్చుకునే శక్తి; స్మృతి లేకపోతే అభ్యసనం నిలవదు. ప్రేరణ నేర్చుకోవాలనే కోరిక, అవధానం ఏకాగ్రత, ప్రత్యక్షణ ఇంద్రియ సమాచారాన్ని అర్థం చేసుకోవడం.
స్మృతి ప్రక్రియలు: సంకేతీకరణ (Encoding) – సమాచారాన్ని మనసు గ్రహించే రూపంలోకి మార్చడం, నిల్వ (Storage) – భద్రపరచడం, పునఃప్రాప్తి (Retrieval) – అవసరమైనప్పుడు బయటకు తీయడం. ఇతర ఎంపికలు వేరే సిద్ధాంతాల పదాలు.
స్మృతి అధ్యయనంలో మార్గదర్శకుడిగా పేరొందిన జర్మన్ మనస్తత్వవేత్త ఎవరు?
A. సిగ్మండ్ ఫ్రాయిడ్
B. జీన్ పియాజే
C. హెర్మన్ ఎబ్బింగ్హాస్
D. ఇవాన్ పావ్లోవ్
Answer & explanation
Correct: C — హెర్మన్ ఎబ్బింగ్హాస్
స్మృతిని శాస్త్రీయంగా అధ్యయనం చేసిన మార్గదర్శకుడు జర్మన్ మనస్తత్వవేత్త హెర్మన్ ఎబ్బింగ్హాస్. ఫ్రాయిడ్ అణచివేత ఆలోచన ఇచ్చాడు, పియాజే వికాసాన్ని, పావ్లోవ్ శాస్త్రీయ నిబంధనాన్ని అధ్యయనం చేశారు.
అట్కిన్సన్, షిఫ్రిన్ 1968లో బహుళ నిల్వ నమూనా ఇచ్చారు; ఇందులో ఇంద్రియ, స్వల్పకాలిక, దీర్ఘకాలిక స్మృతులు ఉంటాయి. టుల్వింగ్ దీర్ఘకాలిక స్మృతి రకాలను, మిల్లర్ స్వల్పకాలిక స్మృతి పరిమాణాన్ని వివరించారు.
కంటి ద్వారా వచ్చే దృశ్య సమాచారపు స్వల్ప స్మృతిని ఐకానిక్ స్మృతి అంటారు. శ్రవణ ఇంద్రియ స్మృతి ఎకోయిక్; పద్ధతి, అర్థ స్మృతులు దీర్ఘకాలిక స్మృతి రకాలు, కాబట్టి ఇవి ఇంద్రియ స్మృతికి చెందవు.
చెవుల ద్వారా వచ్చే శబ్ద సమాచారపు స్వల్ప స్మృతి ఎకోయిక్ స్మృతి. ఐకానిక్ దృశ్య స్మృతి; సంఘటనా, పద్ధతి స్మృతులు దీర్ఘకాలిక స్మృతిలోని ఉపరకాలు. ఈ ఇంద్రియ స్మృతి కొన్ని క్షణాలు మాత్రమే నిలుస్తుంది.
జార్జ్ మిల్లర్ (1956) ప్రకారం స్వల్పకాలిక స్మృతి సామర్థ్యం సుమారు 7 ± 2 అంశాలు. అపరిమిత సామర్థ్యం దీర్ఘకాలిక స్మృతికి ఉంటుంది, 20 ± 5 లేదా 2 ± 1 అనే సంఖ్యలు సరైనవి కావు.
నిన్న ఏం జరిగింది, పుట్టినరోజు ఎలా జరుపుకున్నాం వంటివి సంఘటనా స్మృతి. అర్థ స్మృతిలో సాధారణ జ్ఞానం, వాస్తవాలు; పద్ధతి స్మృతిలో నైపుణ్యాలు, అలవాట్లు ఉంటాయి.
సాధారణ జ్ఞానం, వాస్తవాలు, భావనలు అర్థ స్మృతిలో నిల్వ ఉంటాయి; భారత రాజధాని ఢిల్లీ అనేది వాస్తవం. సంఘటనా స్మృతి మన వ్యక్తిగత అనుభవాలది, పద్ధతి స్మృతి నైపుణ్యాలది.
సైకిల్ తొక్కడం, ఈత కొట్టడం వంటి నైపుణ్యాల స్మృతిని ఏమంటారు?
A. అర్థ స్మృతి
B. పద్ధతి స్మృతి (Procedural)
C. సంఘటనా స్మృతి
D. ఎకోయిక్ స్మృతి
Answer & explanation
Correct: B — పద్ధతి స్మృతి (Procedural)
"ఎలా చేయాలి" అనే తెలివి పద్ధతి స్మృతి; సైకిల్, ఈత, టైపింగ్ దీనికి ఉదాహరణలు. ఒకసారి బాగా నేర్చినవి చాలా సంవత్సరాలు గుర్తుంటాయి. ఈ స్మృతి ఉద్దేశపూర్వకంగా చెప్పలేనిది, అలవాటుగా ప్రదర్శించే రూపంలో ఉంటుంది, అందుకే అస్పష్ట స్మృతి కిందకు వస్తుంది.