కౌమార దశ – స్టాన్లీ హాల్ 'తుఫాను & ఒత్తిడి' (Adolescence, Storm and Stress)
Free practice MCQs with answers and explanations for కౌమార దశ – స్టాన్లీ హాల్ 'తుఫాను & ఒత్తిడి' (Adolescence, Storm and Stress) in వికాస దశలు (Stages of Development). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
కౌమార దశను 'తుఫాను – ఒత్తిడి (Storm and Stress)' కాలంగా వర్ణించిన అమెరికన్ మనస్తత్వవేత్త ఎవరు?
A. ఎరిక్ ఎరిక్సన్
B. సిగ్మండ్ ఫ్రాయిడ్
C. జి. స్టాన్లీ హాల్
D. జీన్ పియాజే
Answer & explanation
Correct: C — జి. స్టాన్లీ హాల్
స్టాన్లీ హాల్ కౌమారాన్ని తుఫాను–ఒత్తిడి, కొత్త జన్మ (rebirth)గా వర్ణించి 1904లో 'Adolescence' పుస్తకం రాశాడు. ఎరిక్సన్ దీన్ని అస్తిత్వ సంక్షోభంగా, పియాజే అమూర్త ఆలోచన దశగా వివరించారు.
'అడోలెసెన్స్' అనే పదం ఏ లాటిన్ పదం నుండి వచ్చింది?
A. adultus (వృద్ధాప్యం)
B. adolescere (ఎదగడం)
C. infans (మాట్లాడనివాడు)
D. puer (బాలుడు)
Answer & explanation
Correct: B — adolescere (ఎదగడం)
'అడోలెసెన్స్' లాటిన్ 'adolescere' నుండి వచ్చింది, దీని అర్థం ఎదగడం. అందుకే ఇది బాల్యం నుండి వయోజన దశకు ఎదిగే కాలాన్ని సూచిస్తుంది. ఈ మూలార్థం వల్ల కౌమారాన్ని బాల్యం నుండి వయోజన దశ వైపు ఎదిగే మార్పు కాలంగా అర్థం చేసుకోవచ్చు.
కౌమారం బాల్యం నుండి వయోజన దశకు మారే కాలం, సుమారు 12–18 ఏళ్లు. 2–6 ఏళ్లు పూర్వ బాల్యం, 6–12 ఏళ్లు ఉత్తర బాల్యం, 18 తర్వాత వయోజన దశ. ఈ వయసులోనే పాఠశాలలో 8వ నుండి 12వ తరగతి వరకు చదివే విద్యార్థులు ఉంటారు.
కౌమారంలో తల్లిదండ్రుల కంటే ఎవరి ప్రభావం ఎక్కువగా ఉంటుంది?
A. తాతయ్య ప్రభావం
B. స్నేహితుల ప్రభావం
C. ఉపాధ్యాయుల ప్రభావం మాత్రమే
D. టెలివిజన్ ప్రభావం మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — స్నేహితుల ప్రభావం
కౌమారంలో స్నేహితుల ప్రభావం తల్లిదండ్రుల కంటే ఎక్కువ; స్వతంత్రం కోరిక పెరుగుతుంది, అందుకే సహచర ఒత్తిడి (peer pressure) ఒక సమస్య అవుతుంది. అందుకే సహచర ఒత్తిడి కౌమారంలో ఒక ముఖ్య సమస్యగా నోట్స్ పేర్కొంది.
9వ తరగతి విద్యార్థి ఒక రోజు ఉత్సాహంగా, మరో రోజు కోపంగా ఉండటాన్ని ఉపాధ్యాయుడు ఎలా అర్థం చేసుకోవాలి?
A. క్రమశిక్షణ లోపంగా భావించి శిక్షించాలి
B. తల్లిదండ్రుల తప్పుగా భావించాలి
C. హార్మోన్ల మార్పుల ప్రభావంగా; తిట్టకుండా అర్థం చేసుకోవాలి
D. విస్మరించాలి
Answer & explanation
Correct: C — హార్మోన్ల మార్పుల ప్రభావంగా; తిట్టకుండా అర్థం చేసుకోవాలి
కౌమారంలో మానసిక స్థితి త్వరగా మారడం హార్మోన్ల ప్రభావం, భావోద్వేగ వికాసంలో భాగం; ఉపాధ్యాయుడు స్నేహపూర్వక మార్గదర్శనం, అవగాహన ఇవ్వాలి, శిక్షించకూడదు. తిట్టడం లేదా శిక్షించడం వల్ల సమస్య పెరుగుతుంది, అవగాహన, స్నేహపూర్వక మార్గదర్శనం అవసరం.
స్టాన్లీ హాల్ పునరావృత్తి సిద్ధాంతం (Recapitulation theory) ఏమి చెబుతుంది?
A. వికాసం యౌవనంతో ఆగుతుంది
B. భాష పుట్టుకతో వస్తుంది
C. నైతికత సమాజం నేర్పేది
D. బిడ్డ వికాసం మానవ జాతి పరిణామ దశలను పునరావృతం చేస్తుంది
Answer & explanation
Correct: D — బిడ్డ వికాసం మానవ జాతి పరిణామ దశలను పునరావృతం చేస్తుంది
స్టాన్లీ హాల్ ప్రకారం వ్యక్తి వికాసం జాతి పరిణామం యొక్క పునరావృత్తి; అందుకే కౌమారాన్ని 'కొత్త జన్మ'గా చూశాడు. ఇది ఇతర సిద్ధాంతాలతో సంబంధం లేని ఆయన ప్రత్యేక ప్రతిపాదన.
కౌమార దశపై ప్రకటనలు: 1) స్టాన్లీ హాల్ దీన్ని తుఫాను–ఒత్తిడి కాలంగా వర్ణించాడు. 2) ఎరిక్సన్ ప్రకారం అస్తిత్వం–పాత్ర అయోమయం సంక్షోభం. 3) పియాజే ప్రకారం మూర్త ప్రచాలక దశ. సరైనవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 1 మరియు 2 మాత్రమే
కౌమారంలో నైరూప్య ఆలోచన వస్తుంది, ఇది పియాజే ఔపచారిక (అమూర్త) ప్రచాలక దశ; మూర్త ప్రచాలక దశ కాదు, కాబట్టి 3 తప్పు. 1, 2 సరైనవి. కౌమారంలో నైరూప్య ఆలోచన ఔపచారిక దశకు, మూర్త దశ ఉత్తర బాల్యానికి చెందుతాయి.
క్రింది వాటిలో కౌమార దశ సమస్య కానిది (odd one out) ఏది?
A. హీరో ఆరాధన
B. సహచర ఒత్తిడి
C. నోట్లో వస్తువులు పెట్టుకోవడం
D. కెరీర్ గురించి ఆందోళన
Answer & explanation
Correct: C — నోట్లో వస్తువులు పెట్టుకోవడం
నోట్లో వస్తువులు పెట్టుకోవడం శైశవ లక్షణం. హీరో ఆరాధన, సహచర ఒత్తిడి, కెరీర్ ఆందోళన, తిరుగుబాటు ధోరణి కౌమార సమస్యలు. ఈ లక్షణాలు పాఠశాల వయసు చివర, కౌమార ప్రారంభంలో వచ్చే సామాజిక, భావోద్వేగ సవాళ్లకు సంబంధించినవి.
కౌమార దశ జతల్లో తప్పుగా ఉన్నది (NOT correctly matched) ఏది?
A. భావోద్వేగ మార్పు – నైరూప్య ఆలోచన
B. శారీరక మార్పు – వేగవంతమైన పెరుగుదల, యౌవన ప్రారంభం
C. సాంఘిక మార్పు – స్నేహితుల ప్రభావం, స్వతంత్ర కోరిక
D. మానసిక మార్పు – నైరూప్య (abstract) ఆలోచన
Answer & explanation
Correct: A — భావోద్వేగ మార్పు – నైరూప్య ఆలోచన
నైరూప్య ఆలోచన మానసిక (సంజ్ఞానాత్మక) మార్పు; భావోద్వేగ మార్పులు మానసిక స్థితి త్వరగా మారడం, ఆవేశం వంటివి. కాబట్టి మొదటి జత తప్పు. మానసిక, భావోద్వేగ మార్పులను వేరు చేసి గుర్తుంచుకోవాలి: ఆలోచన సంజ్ఞానాత్మకం, ఆవేశం భావోద్వేగం.
D. 1904లో 'ది మోరల్ జడ్జిమెంట్ ఆఫ్ ది చైల్డ్' రాశాడు
Answer & explanation
Correct: D — 1904లో 'ది మోరల్ జడ్జిమెంట్ ఆఫ్ ది చైల్డ్' రాశాడు
స్టాన్లీ హాల్ 1904లో 'Adolescence' పుస్తకం రాశాడు; 'ది మోరల్ జడ్జిమెంట్ ఆఫ్ ది చైల్డ్' పియాజే పుస్తకం (1932). మిగతా ప్రకటనలు సరైనవి. పుస్తకాలను రచయితలతో కలపకుండా గుర్తుంచుకోవడం ముఖ్యం: పియాజే 1932, హాల్ 1904.