పియాజే విద్యా అనువర్తనాలు, వైగాట్స్కీ పోలిక (Educational Implications, Vygotsky)
Free practice MCQs with answers and explanations for పియాజే విద్యా అనువర్తనాలు, వైగాట్స్కీ పోలిక (Educational Implications, Vygotsky) in సంజ్ఞానాత్మక వికాసం – పియాజే (Piaget). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
సమీప వికాస మండలం (Zone of Proximal Development) భావనను ప్రతిపాదించినవారు ఎవరు?
A. పియాజే (Piaget)
B. బ్రూనర్ (Bruner)
C. కోల్బర్గ్ (Kohlberg)
D. వైగాట్స్కీ (Vygotsky)
Answer & explanation
Correct: D — వైగాట్స్కీ (Vygotsky)
ZPD అంటే బిడ్డ ఒంటరిగా చేయగలిగిన దానికీ, పెద్దల లేదా తోటివారి సహాయంతో చేయగలిగిన దానికీ మధ్య ఉండే ఖాళీ; ఇది రష్యన్ మనస్తత్వవేత్త వైగాట్స్కీ భావన. పియాజే దశల సిద్ధాంతం, బ్రూనర్ మూడు ప్రాతినిధ్య రూపాలు, కోల్బర్గ్ నైతిక దశలు ఇచ్చారు.
వైగాట్స్కీ ప్రకారం సమీప వికాస మండలం (ZPD) అంటే ఏమిటి?
A. బిడ్డ ఒంటరిగా చేయగల పనుల మొత్తం
B. బిడ్డ ఏ సహాయంతోనూ చేయలేని పనులు
C. తల్లిదండ్రుల ఆశించే లక్ష్యాల జాబితా
D. బిడ్డ ఒంటరిగా చేయగలిగిన దానికీ, సహాయంతో చేయగలిగిన దానికీ మధ్య ఖాళీ
Answer & explanation
Correct: D — బిడ్డ ఒంటరిగా చేయగలిగిన దానికీ, సహాయంతో చేయగలిగిన దానికీ మధ్య ఖాళీ
ZPD అనేది బిడ్డ ఇప్పుడు స్వతంత్రంగా చేయగలిగే స్థాయి, సహాయంతో చేయగల స్థాయి మధ్య ఉన్న పరిధి; ఇక్కడే బోధన అత్యంత ప్రభావవంతం. ఒంటరిగా చేయగలిగే పనులే కాదు, సహాయం ఉన్నా చేయలేని పనులు కూడా ZPD బయట ఉంటాయి.
'అభ్యసనం వికాసాన్ని ముందుకు నడిపిస్తుంది' అనే అభిప్రాయం ఎవరిది?
A. వైగాట్స్కీ
B. పియాజే
C. ఆర్నాల్డ్ గెసెల్
D. స్కామన్
Answer & explanation
Correct: A — వైగాట్స్కీ
వైగాట్స్కీ దృష్టిలో పెద్దలు, తోటివారి సహాయంతో జరిగే అభ్యసనం వికాసాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్తుంది. పియాజే దీనికి విరుద్ధంగా వికాసం ముందు, అభ్యసనం తర్వాత అన్నారు; గెసెల్ పరిపక్వతకు, స్కామన్ అవయవాల వృద్ధి వక్రాలకు సంబంధించినవారు.
బ్రూనర్ చెప్పిన జ్ఞాన ప్రాతినిధ్య మూడు రూపాల్లో 'ప్రతిమా (Iconic)' రూపం దేన్ని సూచిస్తుంది?
A. చర్యల ద్వారా ప్రాతినిధ్యం
B. బొమ్మలు, చిత్రాల ద్వారా ప్రాతినిధ్యం
C. భాష, సంఖ్యల ద్వారా ప్రాతినిధ్యం
D. ప్రతీకార చర్యల ద్వారా ప్రాతినిధ్యం
Answer & explanation
Correct: B — బొమ్మలు, చిత్రాల ద్వారా ప్రాతినిధ్యం
బ్రూనర్ రూపాలు: క్రియా (చర్యలు), ప్రతిమా (బొమ్మలు/చిత్రాలు), సంకేత (భాష, సంఖ్యలు). భిన్నాలు నేర్పేటప్పుడు రొట్టె ముక్కలు (క్రియా) → బొమ్మలు (ప్రతిమా) → సంఖ్యలు (సంకేత) అనే క్రమం ఈ ఆలోచనకు సరిపోతుంది.
A. వైగాట్స్కీ: బిడ్డ ఒంటరిగా అన్వేషించి మాత్రమే నేర్చుకుంటాడు
B. పియాజే: వికాసం ముందు, అభ్యసనం తర్వాత
C. వైగాట్స్కీ: అభ్యసనం వికాసాన్ని ముందుకు నడిపిస్తుంది
D. వైగాట్స్కీ: సామాజిక పరస్పర చర్య, భాష వికాసానికి కీలకం
Answer & explanation
Correct: A — వైగాట్స్కీ: బిడ్డ ఒంటరిగా అన్వేషించి మాత్రమే నేర్చుకుంటాడు
ఒంటరిగా అన్వేషించి నేర్చుకోవడం పియాజే అభిప్రాయం; వైగాట్స్కీ పెద్దలు, తోటి పిల్లల సహాయంతో నేర్చుకుంటారని చెప్పారు. కాబట్టి ఆ ప్రకటన వైగాట్స్కీకి ఆపాదించడం తప్పు.
పియాజే బోధనా అనువర్తనాలపై ప్రకటనలు: 1) తప్పులను శిక్షించాలి. 2) సంసిద్ధతకు ముందు బోధన బలవంతం చేయరాదు. 3) కృత్యాధార అభ్యసనం, ప్రయోగాలకు అవకాశం ఇవ్వాలి. సరైనవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మరియు 3
D. 2 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 2 మరియు 3 మాత్రమే
పియాజే ప్రకారం తప్పులు బిడ్డ ఆలోచనా దశను సూచిస్తాయి కాబట్టి వాటిని శిక్షించకూడదు, అందుకే 1 తప్పు. సంసిద్ధత లేకుండా బలవంతం చేయకపోవడం, కృత్యాధార అభ్యసనం ఇవ్వడం నోట్స్లోని సరైన అనువర్తనాలు.
రొట్టె ముక్కలను చేతితో తాకి చేసే అనుభవం క్రియా, బొమ్మలు ప్రతిమా, సంఖ్యలు (చిహ్నాలు) సంకేత రూపం. మూర్త నుండి అమూర్తం వైపు సాగే ఈ క్రమం పియాజే, బ్రూనర్ ఇద్దరి ఆలోచనలకు సరిపోతుంది.
పియాజే సిద్ధాంతంపై వచ్చిన విమర్శల్లో సరికానిది (NOT) ఏది?
A. పిల్లల సామర్థ్యాన్ని తక్కువగా అంచనా వేశాడు
B. పిల్లల సామర్థ్యాన్ని ఎక్కువగా అంచనా వేశాడు
C. దశల మధ్య స్పష్టమైన విభజన ఉండదు
D. సంస్కృతి ప్రభావాన్ని తక్కువ చేశాడు
Answer & explanation
Correct: B — పిల్లల సామర్థ్యాన్ని ఎక్కువగా అంచనా వేశాడు
విమర్శకులు పియాజే పిల్లల సామర్థ్యాన్ని తక్కువగా అంచనా వేశాడన్నారు, ఎక్కువగా కాదు; కాబట్టి 'ఎక్కువగా అంచనా వేశాడు' అనే ప్రకటన తప్పు. దశల మధ్య స్పష్టమైన విభజన లేకపోవడం, సంస్కృతిని విస్మరించడం నోట్స్లోని విమర్శలు.