ఆంధ్ర పండుగలు, నృత్యాలు & జానపద కళలు (Festivals & Folk Arts) · Practice MCQs

Correct: A — కనుమ

సంక్రాంతి నాలుగు రోజులు: భోగి (భోగి మంటలు, భోగి పళ్లు), మకర సంక్రాంతి (ప్రధాన రోజు), కనుమ (పశువులను పూజించే రోజు), ముక్కనుమ (నాలుగో రోజు, ఎక్కువగా మాంసాహార విందులు). కాబట్టి పశువుల పూజ కనుమ రోజున.

Correct: D — రేగి పళ్లు (భోగి పళ్లు)

భోగి రోజున భోగి మంటలు వేసి పాత వస్తువులు కాల్చుతారు; సాయంత్రం పిల్లలకు 'భోగి పళ్లు' (రేగి పళ్లు) పోస్తారు. ఇతర పళ్లు ఈ ఆచారంలో భాగం కావు. భోగి మంటలు పాత వస్తువులను వదిలి కొత్తదానికి స్వాగతం పలికే సూచన; తర్వాతి రోజు మకర సంక్రాంతి (ప్రధాన రోజు), కనుమ (పశువుల పూజ), ముక్కనుమ.

Correct: D — హరిదాసులు

సంక్రాంతి సంప్రదాయాల్లో హరిదాసులు తెల్లవారుజామున 'హరిలో రంగ హరి' అంటూ పాడుతూ వస్తారు. గంగిరెద్దులు అలంకరించిన ఎద్దులతో సన్నాయి వాయిస్తూ వచ్చేవారు; పగటి వేషగాళ్లు వేషాలతో వినోదం పంచేవారు.

Correct: A — ప్రభల తీర్థం

కోనసీమలోని జగ్గన్నతోటలో కనుమ రోజున ప్రభల తీర్థం జరుగుతుంది; చుట్టుపక్కల గ్రామాల నుండి ఎత్తైన 'ప్రభలు' (దేవతా వాహనాలు) మోసుకొని వస్తారు. రొట్టెల పండుగ నెల్లూరులో, సిరిమానోత్సవం విజయనగరంలో, గంగమ్మ జాతర తిరుపతిలో జరుగుతాయి.

Correct: D — చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి

ఉగాది (యుగ + ఆది) తెలుగు నూతన సంవత్సరం, చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి నాడు జరుపుకుంటారు. ఆశ్వయుజ బహుళ తదియ అట్లతద్ది, భాద్రపద బహుళ తదియ ఉండ్రాళ్ల తద్ది. ఉగాది పచ్చడి షడ్రుచులు (చేదు, తీపి, పులుపు, వగరు, ఉప్పు, కారం) జీవితంలోని సుఖదుఃఖాలకు గుర్తు; పంచాంగ శ్రవణం ఈ పండుగ ఆచారం.

Correct: C — ఆశ్వయుజ బహుళ తదియ

అట్లతద్ది ఆశ్వయుజ బహుళ తదియ నాడు జరుపుకునే స్త్రీల పండుగ; గౌరీదేవిని పూజించి, చంద్రోదయం తర్వాత అట్లు నైవేద్యం పెడతారు. భాద్రపద బహుళ తదియ ఉండ్రాళ్ల తద్ది, శ్రావణ మాసంలో వరలక్ష్మీ వ్రతం జరుగుతాయి.

Correct: B — రొట్టెల పండుగ

రొట్టెల పండుగ నెల్లూరు బారాషహీద్ దర్గా వద్ద మొహర్రం సమయంలో జరుగుతుంది; అన్ని మతాల వారు పాల్గొంటారు. సిరిమానోత్సవం విజయనగరంలో పైడితల్లి అమ్మవారిది. ఈ పండుగలో అన్ని మతాల వారు పాల్గొనడం మత సామరస్యానికి గుర్తు; ఆంధ్ర ముఖ్య జాతరల్లో సిరిమానోత్సవం (విజయనగరం), గంగమ్మ జాతర (తిరుపతి) కూడా ఉన్నాయి.

Correct: B — అది పుట్టిన గ్రామం కూచిపూడి పేరు మీదుగా

కూచిపూడి నృత్యం పుట్టిన గ్రామం (మొవ్వ మండలం, కృష్ణా జిల్లా) పేరుతోనే దానికి పేరు వచ్చింది; పాత పేరు 'కుచేలపురం'. స్థాపకుడు సిద్ధేంద్ర యోగి. సిద్ధేంద్ర యోగి 17వ శతాబ్దంలో ఈ కళకు పితామహుడిగా నిలిచాడు; ఆయన రచన భామా కలాపం, శిక్షణ సంస్థ సిద్ధేంద్ర కళాక్షేత్రం కూచిపూడి గ్రామంలో ఉంది.

Correct: A — సిద్ధేంద్ర యోగి

సిద్ధేంద్ర యోగి (17వ శతాబ్దం) కూచిపూడికి పితామహుడు; ఆయన రచన 'భామా కలాపం'. నారాయణ తీర్థులు 'శ్రీ కృష్ణ లీలా తరంగిణి' (తరంగానికి ఆధారం) రచయిత, వెంపటి చిన్న సత్యం ఆధునిక గురువు, రుద్రకవి తొలి తెలుగు యక్షగాన రచయిత.

Correct: B — భామా కలాపం

సిద్ధేంద్ర యోగి రచించిన భామా కలాపంలో సత్యభామ పాత్ర ప్రధానంగా సాగుతుంది. సుగ్రీవ విజయం కందుకూరి రుద్రకవి యక్షగానం, శ్రీ కృష్ణ లీలా తరంగిణి నారాయణ తీర్థుల రచన, గయోపాఖ్యానం ఒక పద్య నాటకం.