పార్లమెంటు ఉభయ సభలు – లోక్‌సభ, రాజ్యసభ అధికారాలు (Two Houses of Parliament)
Free practice MCQs with answers and explanations for పార్లమెంటు ఉభయ సభలు – లోక్‌సభ, రాజ్యసభ అధికారాలు (Two Houses of Parliament) in సంస్థల పనితీరు (Working of Institutions). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
రాజ్యసభ అధికారిక ఆంగ్ల పేరు ఏది?
A. హౌస్ ఆఫ్ ది పీపుల్ (House of the People)
B. లెజిస్లేటివ్ అసెంబ్లీ
C. కౌన్సిల్ ఆఫ్ స్టేట్స్ (Council of States)
D. కౌన్సిల్ ఆఫ్ మినిస్టర్స్
Answer & explanation
Correct: C — కౌన్సిల్ ఆఫ్ స్టేట్స్ (Council of States)
భారత పార్లమెంటులో రెండు సభలున్నాయి: రాజ్యసభ (Council of States), లోక్‌సభ (House of the People); లోక్‌సభను ప్రజలు నేరుగా ఎన్నుకుంటారు. మంత్రిమండలి కార్యనిర్వాహక వర్గంలోని భాగం, శాసనసభ రాష్ట్ర స్థాయి సభ.
లోక్‌సభ ఆమోదించిన ద్రవ్య బిల్లును రాజ్యసభ గరిష్ఠంగా ఎన్ని రోజులు ఆలస్యం చేయగలదు?
A. 6 నెలలు
B. 30 రోజులు
C. ఒక సంవత్సరం
D. 14 రోజులు
Answer & explanation
Correct: D — 14 రోజులు
ద్రవ్య విషయాల్లో లోక్‌సభదే పైచేయి: రాజ్యసభ బడ్జెట్‌ను తిరస్కరించలేదు, 14 రోజులు ఆలస్యం చేయవచ్చు లేదా మార్పులు సూచించవచ్చు. ఆ మార్పులను అంగీకరించాలో లేదో లోక్‌సభ ఇష్టం.
లోక్‌సభ, రాజ్యసభ అధికారాల గురించి ఈ ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ఉభయ సభల మధ్య సాధారణ చట్టంపై విభేదం వస్తే సంయుక్త సమావేశం నిర్ణయిస్తుంది.
2. మంత్రిమండలిపై అవిశ్వాసం ప్రకటించే అధికారం రాజ్యసభకు కూడా ఉంది.
ఏవి సరైనవి?
A. 2 మాత్రమే
B. 1, 2 రెండూ
C. 1 మాత్రమే
D. రెండూ కావు
Answer & explanation
Correct: C — 1 మాత్రమే
సాధారణ చట్టంపై విభేదాలను సంయుక్త సమావేశంలో పరిష్కరిస్తారు (లోక్‌సభ సభ్యులు ఎక్కువ కాబట్టి దాని మాటే నెగ్గుతుంది). అవిశ్వాసంతో మంత్రిమండలిని తొలగించగల అధికారం లోక్‌సభకే ఉంది, రాజ్యసభకు లేదు; అందుకే రెండో ప్రకటన తప్పు.
లోక్‌సభ ఆమోదించిన బడ్జెట్‌ను రాజ్యసభ వ్యతిరేకించినా అది ముందుకు సాగడానికి కారణం ఏమిటి?
A. రాజ్యసభకు ఏ అధికారమూ లేదు
B. ద్రవ్య విషయాల్లో రాజ్యసభకు తిరస్కరించే అధికారం లేదు; ఆలస్యం మాత్రమే చేయగలదు
C. బడ్జెట్‌కు రాష్ట్రపతి ఆమోదం అవసరం లేదు
D. సంయుక్త సమావేశం తప్పనిసరి కాబట్టి
Answer & explanation
Correct: B — ద్రవ్య విషయాల్లో రాజ్యసభకు తిరస్కరించే అధికారం లేదు; ఆలస్యం మాత్రమే చేయగలదు
ద్రవ్య సంబంధిత చట్టంపై లోక్‌సభ ఆమోదించాక రాజ్యసభ 14 రోజులు ఆలస్యం చేయవచ్చు లేదా మార్పులు సూచించవచ్చు, లోక్‌సభ అంగీకరించకపోవచ్చు. కాబట్టి తిరస్కరణ ప్రభావం లేదు; రాజ్యసభకు సాధారణ చట్టాలపై అధికారాలు ఉంటాయి.
ఈ జతలను పరిశీలించండి. (1) సాధారణ చట్టంపై ఉభయ సభల విభేదం – సంయుక్త సమావేశం; (2) ద్రవ్య చట్టం – రాజ్యసభ తిరస్కరించగలదు; (3) అవిశ్వాస తీర్మానం – లోక్‌సభ మాత్రమే. ఏవి సరైన జతలు?
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 3 మాత్రమే
సాధారణ చట్టం విభేదానికి సంయుక్త సమావేశం, మంత్రిమండలిపై అవిశ్వాసం లోక్‌సభ అధికారం. ద్రవ్య చట్టాన్ని రాజ్యసభ తిరస్కరించలేదు, 14 రోజులు ఆలస్యం మాత్రమే చేయగలదు కాబట్టి రెండో జత తప్పు.