నదీ వ్యవస్థ (Drainage) · Practice MCQs

Correct: C — రెండూ రిఫ్ట్ లోయల్లో పశ్చిమంగా ప్రవహించి ఈస్చ్యూరీలు ఏర్పరుస్తాయి

ద్వీపకల్పంలో పశ్చిమంగా ప్రవహించే పొడవైన నదులు నర్మద, తాపి మాత్రమే; రిఫ్ట్ లోయల్లో ప్రవహించి ఈస్చ్యూరీలు ఏర్పరుస్తాయి. నర్మద అమర్‌కంటక్‌లో, తాపి సాత్పురాలో పుడతాయి; తాపి చాలా చిన్నది.

Correct: D — కృష్ణా

సబర్మతి, మహి, భారతపుళ, పెరియార్ పశ్చిమ తీర నదులు; ఇరుకైన తీర మైదానం వల్ల పొట్టివి. కృష్ణా పశ్చిమ కనుమల వద్ద పుట్టి తూర్పుకు ప్రవహించి బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది.

Correct: A — తుంగభద్ర

గోదావరికి పూర్ణా, వార్ధా, ప్రాణహిత, మంజీరా, వైన్‌గంగా, పెన్‌గంగా ఉపనదులు. తుంగభద్ర కృష్ణా నదికి ఉపనది. ఇలా ఉపనదులను నదుల వారీగా గుర్తుంచుకోవడం పరీక్షల్లో ఉపయోగపడుతుంది.

Correct: B — ఛత్తీస్‌గఢ్‌లో పుట్టి ఒడిశా గుండా ప్రవహిస్తుంది; పొడవు సుమారు 860 కి.మీ.

మహానది ఛత్తీస్‌గఢ్ ఎత్తైన భూముల్లో పుట్టి ఒడిశా మీదుగా బంగాళాఖాతం చేరుతుంది; పొడవు సుమారు 860 కి.మీ. దీని పరివాహక ప్రాంతం మహారాష్ట్ర, ఛత్తీస్‌గఢ్, జార్ఖండ్, ఒడిశాలలో.

Correct: C — అమరావతి, భవాని, హేమావతి, కబిని

కావేరి ఉపనదులు అమరావతి, భవాని, హేమావతి, కబిని. తుంగభద్ర, కొయినా, భీమా, మూసీ కృష్ణా ఉపనదులు; పూర్ణా, వార్ధా, మంజీరా గోదావరి ఉపనదులు; చంబల్, బెట్వా, సోన్ గంగ ఉపనదులు.

Correct: D — తీరంలో ఇసుక దిబ్బల (spits, bars) వల్ల లగూన్‌లుగా

తీర ప్రాంతాల్లో స్పిట్స్, బార్స్ (ఇసుక దిబ్బలు) వల్ల లగూన్‌లు ఏర్పడతాయి; చిల్కా, పులికాట్, కొల్లేరు వీటికి ఉదాహరణలు. నది వంపు తెగి ఆక్స్‌బో సరస్సు, హిమానీనదం తవ్వి హిమాలయ సరస్సులు, ఆనకట్టతో కృత్రిమ సరస్సులు ఏర్పడతాయి.

Correct: A — రాజస్థాన్ – ఉప్పునీటి సరస్సు, ఉప్పు తయారీకి వాడతారు

సాంభార్ రాజస్థాన్‌లోని ఉప్పునీటి రుతు సరస్సు; అంతర్గత ప్రవాహ ప్రాంతంలో ఉంది, దీని నీటితో ఉప్పు తయారు చేస్తారు. వూలర్ (జమ్మూ కశ్మీర్) భూగర్భ చలన సరస్సు; చిల్కా (ఒడిశా) లగూన్; గురు గోవింద్ సాగర్ ఆనకట్ట సరస్సు.

Correct: B — వరద నీటిని పెంచడం

సరస్సులు భారీ వర్షాల్లో వరదలను నిరోధిస్తాయి, పొడి కాలంలో ప్రవాహాన్ని సమం చేస్తాయి. కాబట్టి వరద నీటిని పెంచడం వాటి పని కాదు. అవి వాతావరణం మితపరచడం, జలవిద్యుత్తు, పర్యాటకానికి కూడా ఉపయోగపడతాయి.

Correct: C — శుద్ధి చేయని మురుగు, పారిశ్రామిక వ్యర్థాలు కలవడం, ప్రవాహం తగ్గడం

నదుల నుంచి ఎక్కువ నీరు తోడబడి ప్రవాహం తగ్గడం, అదే సమయంలో శుద్ధి చేయని మురుగు, పారిశ్రామిక వ్యర్థాలు చేరడం వల్ల నది స్వయం శుద్ధి సామర్థ్యం దెబ్బతింటుంది. తగినంత ప్రవాహంతో గంగా 20 కి.మీ. లోపల కాలుష్యాన్ని కరిగించుకోగలదు.

Correct: D — తాపి

పుస్తక వ్యాయామంలో రిఫ్ట్ లోయలో ప్రవహించే నది తాపి; నర్మద కూడా ఇలాంటిదే. మహానది, కృష్ణా, తుంగభద్ర తూర్పు ప్రవాహ నదులు, రిఫ్ట్ లోయలో కాక సాధారణ వాలులో ప్రవహిస్తాయి.