భారతదేశంలో ఆహార భద్రత (Food Security in India) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భారతదేశంలో ఆహార భద్రత (Food Security in India) (9వ తరగతి సోషల్ – ఆర్థిక శాస్త్రం (Class 9 Social – Economics)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
ఆహార భద్రత ఉన్నట్లు చెప్పడానికి అవసరమైన షరతులపై ఈ ప్రకటనలను పరిగణించండి. 1) అందరికీ సరిపడా ఆహారం ఉండాలి. 2) అందరికీ ఆమోదయోగ్య నాణ్యత గల ఆహారం కొనగల సామర్థ్యం ఉండాలి. 3) ఆహారం పొందడానికి ఎలాంటి అడ్డంకీ ఉండకూడదు. ఏవి సరైనవి?
A. 1, 2, 3 అన్నీ
B. 1, 2 మాత్రమే
C. 2, 3 మాత్రమే
D. 1 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2, 3 అన్నీ
పాఠంలో ఆహార భద్రతకు మూడు షరతులు ఇచ్చారు: తగినంత ఆహారం అందుబాటులో ఉండటం, ప్రతి ఒక్కరికీ కొనగల సామర్థ్యం ఉండటం, ఆహారం పొందడానికి అడ్డంకులు లేకపోవడం. ఇవి మూడూ పరస్పరం పూరకాలు, ఒక్కటి లోపించినా ఆహార భద్రత సంపూర్ణం కాదు.
ఈ క్రమాలలో విపత్తు సమయంలో ఆహార భద్రత దెబ్బతినే సరైన వరుస ఏది?
A. ధరల పెరుగుదల → ఉత్పత్తి తగ్గుదల → కొరత → కొనలేకపోవడం
B. ఉత్పత్తి తగ్గుదల → కొరత → ధరల పెరుగుదల → కొనలేకపోవడం
C. కొరత → ఉత్పత్తి తగ్గుదల → కొనలేకపోవడం → ధరల పెరుగుదల
D. కొనలేకపోవడం → కొరత → ఉత్పత్తి తగ్గుదల → ధరల పెరుగుదల
Answer & explanation
Correct: B — ఉత్పత్తి తగ్గుదల → కొరత → ధరల పెరుగుదల → కొనలేకపోవడం
విపత్తు వల్ల మొదట ఉత్పత్తి తగ్గుతుంది, దాని ఫలితంగా కొరత ఏర్పడుతుంది; కొరత వల్ల ధరలు పెరుగుతాయి; ఆ ధరల వద్ద కొందరు కొనలేరు. కారణం–ఫలితం క్రమం ఇది; ధరల పెరుగుదల కొరత తరువాతే వస్తుంది, ముందు కాదు.
బెంగాల్ బియ్యం పట్టిక 4.1 ప్రకారం మొత్తం లభ్యత అత్యల్పంగా ఉన్న సంవత్సరం ఏది?
A. 1938
B. 1942
C. 1941
D. 1943
Answer & explanation
Correct: C — 1941
పట్టికలో మొత్తం లభ్యత 1938లో 85, 1939లో 83, 1940లో 85, 1941లో 70, 1942లో 92, 1943లో 79 లక్షల టన్నులు. అత్యల్పం 70 – అది 1941లో. కరవు వచ్చిన 1943లో లభ్యత 79; కాబట్టి అత్యల్పం 1943 కాదు.
బెంగాల్ కరవు గురించి ఈ ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1) కరవు వచ్చిన 1943లో మొత్తం బియ్యం లభ్యత 1941 కన్నా ఎక్కువ. 2) బియ్యం ధర విపరీతంగా పెరగడం వల్ల వ్యవసాయ కూలీలు, మత్స్యకారులు ఎక్కువగా నష్టపోయారు. ఏవి సరైనవి?
A. 1 మాత్రమే
B. 2 మాత్రమే
C. రెండూ సరికావు
D. 1, 2 రెండూ
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 రెండూ
పట్టిక ప్రకారం 1943లో లభ్యత 79, 1941లో 70 – కాబట్టి మొదటి ప్రకటన సరైనది; అయినా 1941లో కరవు రాలేదు. రెండో ప్రకటన కూడా పాఠానికి అనుగుణం: ధర పెరుగుదల వల్ల కూలీలు, మత్స్యకారులు, రవాణా కార్మికులు అధికంగా మరణించారు. కాబట్టి రెండూ సరైనవి.
ఈ రాష్ట్రాలలో పుస్తకం ఆహార అభద్రత ఎక్కువగా ఉన్నవిగా పేర్కొననిది ఏది?
A. పంజాబ్
B. ఒడిశా
C. ఝార్ఖండ్
D. పశ్చిమ బెంగాల్
Answer & explanation
Correct: A — పంజాబ్
ఆహార అభద్రత ఎక్కువగా ఉన్న రాష్ట్రాల జాబితాలో ఉత్తరప్రదేశ్ (తూర్పు, ఆగ్నేయ), బిహార్, ఝార్ఖండ్, ఒడిశా, పశ్చిమ బెంగాల్, ఛత్తీస్‌గఢ్, మధ్యప్రదేశ్, మహారాష్ట్ర ఉన్నాయి. పంజాబ్ సంపన్న ధాన్యోత్పత్తి రాష్ట్రంగా ప్రస్తావించారు, ఆహార అభద్రత రాష్ట్రంగా కాదు.
జాతీయ ఆరోగ్య, కుటుంబ సర్వే (NHFS) 1998–99 ప్రకారం ఆహార అభద్రత గల మహిళలు, పిల్లల సంఖ్య సుమారు ఎంత?
A. 11 లక్షలు
B. 11 కోట్లు
C. 1.1 కోటి
D. 110 కోట్లు
Answer & explanation
Correct: B — 11 కోట్లు
NHFS 1998–99 ప్రకారం గర్భిణులు, పాలిచ్చే తల్లులు, 5 ఏళ్ల లోపు పిల్లలలో ఆహార అభద్రతకు గురైనవారు సుమారు 11 కోట్లు. లక్షలు లేదా వందల కోట్ల సంఖ్యలు పుస్తకంలో లేవు; 11 కోట్లే సరైనది.
పట్టిక 4.2 ప్రకారం గ్రామీణ భారతదేశంలో 1983లో "ఆకలి" ఉన్న కుటుంబాల మొత్తం శాతం ఎంత?
A. 5.1
B. 6.4
C. 18.5
D. 3.3
Answer & explanation
Correct: C — 18.5
పట్టిక 4.2లో గ్రామీణ 1983: కాలానుగుణ 16.2, దీర్ఘకాలిక 2.3, మొత్తం 18.5. 5.1 గ్రామీణ 1993–94 మొత్తం, 6.4 పట్టణ 1983 మొత్తం, 3.3 గ్రామీణ 1999–2000 మొత్తం – కాబట్టి ఇవి సరికావు.
Correct: D — కాలానుగుణ, దీర్ఘకాలిక ఆకలి రెండూ తగ్గాయి
పట్టికలో గ్రామీణ మొత్తం 18.5 నుంచి 3.3కి, పట్టణ మొత్తం 6.4 నుంచి 0.9కి పడింది; కాలానుగుణ, దీర్ఘకాలిక భాగాలు రెండూ తగ్గాయి. అలాగే మూడు సంవత్సరాల్లోనూ గ్రామీణ శాతం పట్టణ శాతం కన్నా ఎక్కువే.
2020–21లో గోధుమ ఉత్పత్తిలో ఉత్తరప్రదేశ్, మధ్యప్రదేశ్ ఉత్పత్తులు వరుసగా (మిలియన్ టన్నులు) ఎంత?
A. 36, 18
B. 58, 33
C. 17, 16
D. 18, 36
Answer & explanation
Correct: A — 36, 18
పుస్తకంలో 2020–21 గోధుమ ఉత్పత్తి: ఉత్తరప్రదేశ్ 36, మధ్యప్రదేశ్ 18 మిలియన్ టన్నులు. 58, 33 అనేవి ఆ రాష్ట్రాల మొత్తం ఆహారధాన్యాల ఉత్పత్తి; 17, 16 వరి ఉత్పత్తి (పశ్చిమ బెంగాల్, ఉత్తరప్రదేశ్).
2020–21లో వరి ఉత్పత్తిలో ముఖ్యమైన రాష్ట్రాలుగా పుస్తకం పేర్కొన్న జంట ఏది?
A. పంజాబ్ (17), హరియాణా (16)
B. పశ్చిమ బెంగాల్ (17), ఉత్తరప్రదేశ్ (16) మిలియన్ టన్నులు
C. ఆంధ్రప్రదేశ్ (36), తెలంగాణ (18)
D. మధ్యప్రదేశ్ (33), ఉత్తరప్రదేశ్ (58)
Answer & explanation
Correct: B — పశ్చిమ బెంగాల్ (17), ఉత్తరప్రదేశ్ (16) మిలియన్ టన్నులు
పాఠంలో వరి ఉత్పత్తిలో 2020–21లో పశ్చిమ బెంగాల్ 17, ఉత్తరప్రదేశ్ 16 మిలియన్ టన్నులు అని ఇచ్చారు. 58, 33 ఆహారధాన్యాల మొత్తం, 36, 18 గోధుమ; కాబట్టి మిగతా జతలు సరిపోలవు.
ఆహార భద్రత ఉన్నట్లు చెప్పడానికి అవసరమైన షరతులపై ఈ ప్రకటనలను పరిగణించండి. 1) అందరికీ సరిపడా ఆహారం ఉండాలి. 2) అందరికీ ఆమోదయోగ్య నాణ్యత గల ఆహారం కొనగల సామర్థ్యం ఉండాలి. 3) ఆహారం పొందడానికి ఎలాంటి అడ్డంకీ ఉండకూడదు. ఏవి సరైనవి?