ద్రావణాలు – ద్రావణి, ద్రావితం, మిశ్రమ లోహాలు (Solutions and Alloys)
Free practice MCQs with answers and explanations for ద్రావణాలు – ద్రావణి, ద్రావితం, మిశ్రమ లోహాలు (Solutions and Alloys) in మన చుట్టూ ఉన్న పదార్థం స్వచ్ఛమేనా? (Is Matter Around Us Pure?). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ద్రావణంలో ఇతర అంశాన్ని కరిగించే అంశాన్ని ఏమంటారు?
A. ద్రావితం (Solute)
B. అవశేషం (Residue)
C. వడపోత ద్రవం (Filtrate)
D. ద్రావణి (Solvent)
Answer & explanation
Correct: D — ద్రావణి (Solvent)
ద్రావణిలో ద్రావితం కరుగుతుంది; ద్రావణి సాధారణంగా ఎక్కువ పరిమాణంలో ఉంటుంది. కరిగే అంశం ద్రావితం. అవశేషం వడపోతలో ఫిల్టర్ పేపర్పై మిగిలే ఘనం, వడపోత ద్రవం కాగితం గుండా వచ్చే ద్రవం.
గాలి వాయువుల సజాతీయ మిశ్రమం; ప్రధాన అంశాలు నైట్రోజన్ (సుమారు 78%), ఆక్సిజన్ (సుమారు 21%). మిగిలిన వాయువులు చాలా తక్కువ పరిమాణంలో ఉంటాయి. 21% ఆక్సిజన్ శాతం, నైట్రోజన్ది కాదు.
టింక్చర్ ఆఫ్ అయోడిన్ ద్రావణంలో ద్రావితం, ద్రావణి వరుసగా ఏవి?
A. అయోడిన్, ఆల్కహాల్
B. ఆల్కహాల్, అయోడిన్
C. అయోడిన్, నీరు
D. నీరు, ఆల్కహాల్
Answer & explanation
Correct: A — అయోడిన్, ఆల్కహాల్
టింక్చర్ ఆఫ్ అయోడిన్లో ఘనమైన అయోడిన్ ద్రావితం; ద్రవమైన ఆల్కహాల్ ద్రావణి. కాబట్టి ఇది ద్రవంలో ఘనం రకం ద్రావణం. ద్రావణి ఆల్కహాల్, నీరు కాదు. ద్రావణిలో కరిగే అంశం ద్రావితం కాబట్టి ఘన అయోడిన్ ద్రావితం, ద్రవ ఆల్కహాల్ ద్రావణి అవుతాయి.
సోడా వాటర్లో కార్బన్ డైఆక్సైడ్ (వాయువు) నీటిలో (ద్రవం) కరిగి ఉంది. గాలి వాయువులో వాయువు; చక్కెర నీరు ద్రవంలో ఘనం; ఇత్తడి ఘన ద్రావణం (మిశ్రమ లోహం). ఇత్తడి వంటి మిశ్రమ లోహాలు ఘన ద్రావణాలు, గాలి వాయు ద్రావణం – జతలను ప్రావస్థల ఆధారంగా సరిపోల్చాలి.
ఇత్తడి (Brass) మిశ్రమ లోహంలో సుమారుగా ఏ నిష్పత్తి ఉంటుంది?
A. 30% రాగి, 70% జింక్
B. 50% రాగి, 50% జింక్
C. 70% రాగి, 30% జింక్
D. 70% రాగి, 30% టిన్
Answer & explanation
Correct: C — 70% రాగి, 30% జింక్
ఇత్తడి రాగి, జింక్ మిశ్రమం; పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం సుమారు 70% రాగి, 30% జింక్. మిశ్రమ లోహాలు భౌతిక పద్ధతులతో వేరవవు కానీ అంశాల లక్షణాలు చూపి, చర సంఘటనం ఉండటం వల్ల మిశ్రమాలే.
కింది కథనాలను పరిశీలించండి.
1. ద్రావణంలో ఎక్కువ పరిమాణంలో ఉండే అంశం ద్రావణి.
2. సోడా వాటర్లో కార్బన్ డైఆక్సైడ్ ద్రావితం.
3. చక్కెర నీటిలో చక్కెర ద్రావణి.
సరైనవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
సాధారణంగా ఎక్కువ పరిమాణంలోని అంశం ద్రావణి (1 సరైనది); సోడా వాటర్లో CO₂ ద్రావితం, నీరు ద్రావణి (2 సరైనది). చక్కెర నీటిలో కరుగుతుంది కాబట్టి చక్కెర ద్రావితం, నీరు ద్రావణి (3 తప్పు).
మిశ్రమ లోహాలను (alloys) మిశ్రమాలుగా పరిగణించడానికి కారణం?
A. వాటిని భౌతిక పద్ధతులతో సులభంగా వేరు చేయవచ్చు
B. అవి ఎల్లప్పుడూ నిర్ణీత నిష్పత్తిలో ఉంటాయి
C. అవి ఎల్లప్పుడూ విజాతీయం
D. అవి తమ అంశాల లక్షణాలు చూపి చర సంఘటనం కలిగి ఉంటాయి
Answer & explanation
Correct: D — అవి తమ అంశాల లక్షణాలు చూపి చర సంఘటనం కలిగి ఉంటాయి
మిశ్రమ లోహాలను భౌతిక పద్ధతులతో వేరు చేయలేం; అయినా వాటి అంశాల లక్షణాలు కనిపించడం, సంఘటనం మార్చగలగడం వల్ల అవి మిశ్రమాలు. నిర్ణీత నిష్పత్తి సమ్మేళనానికి లక్షణం.