మన చుట్టూ ఉన్న పదార్థం స్వచ్ఛమేనా? (Is Matter Around Us Pure?) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for మన చుట్టూ ఉన్న పదార్థం స్వచ్ఛమేనా? (Is Matter Around Us Pure?) (9వ తరగతి సైన్స్ – భౌతిక రసాయన శాస్త్రం (Class 9 Physical Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
కింది వాటిలో ఏది శుద్ధ పదార్థం కాదు?
A. సముద్రపు నీరు
B. సోడియం క్లోరైడ్
C. పాదరసం
D. చక్కెర
Answer & explanation
Correct: A — సముద్రపు నీరు
సముద్రపు నీరు నీరు, లవణాలు మొదలైన అనేక పదార్థాల మిశ్రమం. సోడియం క్లోరైడ్, చక్కెర సమ్మేళనాలు, పాదరసం మూలకం – ఈ మూడూ శుద్ధ పదార్థాలే. శుద్ధ పదార్థం అంటే మూలకం లేదా సమ్మేళనం మాత్రమే; ఒకటికంటే ఎక్కువ శుద్ధ అంశాలుంటే అది మిశ్రమం.
నీటి నుండి ఉప్పును బాష్పీభవనంతో వేరు చేయగలం. దీనికి సరైన వివరణ?
A. ఉప్పు ఒక మిశ్రమం
B. ఉప్పు, నీరు మిశ్రమంలో ఉన్నాయి; కానీ ఉప్పును భౌతిక పద్ధతులతో దాని రసాయన అంశాలుగా విడగొట్టలేం
C. ఉప్పు ఒక మూలకం
D. ఉప్పును భౌతిక పద్ధతులతో సోడియం, క్లోరిన్గా సులభంగా విడగొట్టవచ్చు
Answer & explanation
Correct: B — ఉప్పు, నీరు మిశ్రమంలో ఉన్నాయి; కానీ ఉప్పును భౌతిక పద్ధతులతో దాని రసాయన అంశాలుగా విడగొట్టలేం
ఉప్పు నీటి మిశ్రమం నుండి భౌతిక పద్ధతితో ఉప్పును వేరు చేయవచ్చు. కానీ సోడియం క్లోరైడ్ స్వయంగా సమ్మేళనం (శుద్ధ పదార్థం); భౌతిక పద్ధతుల్లో దాన్ని సోడియం, క్లోరిన్గా విడగొట్టలేం.
కృత్యం 4.1లో రెండు గ్రూపులు వేర్వేరు పరిమాణాల్లో కాపర్ సల్ఫేట్ కలిపి రంగు తీవ్రతలో తేడా గమనించాయి. ఇది దేన్ని సూచిస్తుంది?
A. కాపర్ సల్ఫేట్ విజాతీయ మిశ్రమం చేస్తుంది
B. ద్రావణాలకు ఎల్లప్పుడూ ఒకే సంఘటనం ఉంటుంది
C. సజాతీయ మిశ్రమానికి చర సంఘటనం ఉంటుంది
D. ద్రావణం సమ్మేళనం అవుతుంది
Answer & explanation
Correct: C — సజాతీయ మిశ్రమానికి చర సంఘటనం ఉంటుంది
రెండు ద్రావణాలూ ఏకరీతిగా ఉన్నా ద్రావితం పరిమాణం వేరు కాబట్టి రంగు తీవ్రత వేరు. అంటే సజాతీయ మిశ్రమం స్థిర సంఘటనం కలిగి ఉండదు, ఇది సమ్మేళనానికి భిన్నం. అంటే ఒకే ద్రావణ రకానికి వేర్వేరు గాఢతలు ఉండవచ్చు; అందుకే విలీన, గాఢ ద్రావణాలు అనే పదాలు సాపేక్షం.
నూనె, నీరు కలవవు; భౌతికంగా వేరు పొరలు కనిపిస్తాయి కాబట్టి ఇది విజాతీయం. ఉప్పు, చక్కెర, ఆల్కహాల్ నీటిలో ఏకరీతిగా కలిసి సజాతీయ ద్రావణాలు ఏర్పడతాయి. సజాతీయ మిశ్రమంలో భాగాలను వేరుగా గుర్తించలేం; నూనె–నీరులో రెండు పొరలు స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి.
టింక్చర్ ఆఫ్ అయోడిన్ ద్రావణంలో ద్రావితం, ద్రావణి వరుసగా ఏవి?
A. అయోడిన్, ఆల్కహాల్
B. ఆల్కహాల్, అయోడిన్
C. అయోడిన్, నీరు
D. నీరు, ఆల్కహాల్
Answer & explanation
Correct: A — అయోడిన్, ఆల్కహాల్
టింక్చర్ ఆఫ్ అయోడిన్లో ఘనమైన అయోడిన్ ద్రావితం; ద్రవమైన ఆల్కహాల్ ద్రావణి. కాబట్టి ఇది ద్రవంలో ఘనం రకం ద్రావణం. ద్రావణి ఆల్కహాల్, నీరు కాదు. ద్రావణిలో కరిగే అంశం ద్రావితం కాబట్టి ఘన అయోడిన్ ద్రావితం, ద్రవ ఆల్కహాల్ ద్రావణి అవుతాయి.
సోడా వాటర్లో కార్బన్ డైఆక్సైడ్ (వాయువు) నీటిలో (ద్రవం) కరిగి ఉంది. గాలి వాయువులో వాయువు; చక్కెర నీరు ద్రవంలో ఘనం; ఇత్తడి ఘన ద్రావణం (మిశ్రమ లోహం). ఇత్తడి వంటి మిశ్రమ లోహాలు ఘన ద్రావణాలు, గాలి వాయు ద్రావణం – జతలను ప్రావస్థల ఆధారంగా సరిపోల్చాలి.
ఇత్తడి (Brass) మిశ్రమ లోహంలో సుమారుగా ఏ నిష్పత్తి ఉంటుంది?
A. 30% రాగి, 70% జింక్
B. 50% రాగి, 50% జింక్
C. 70% రాగి, 30% జింక్
D. 70% రాగి, 30% టిన్
Answer & explanation
Correct: C — 70% రాగి, 30% జింక్
ఇత్తడి రాగి, జింక్ మిశ్రమం; పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం సుమారు 70% రాగి, 30% జింక్. మిశ్రమ లోహాలు భౌతిక పద్ధతులతో వేరవవు కానీ అంశాల లక్షణాలు చూపి, చర సంఘటనం ఉండటం వల్ల మిశ్రమాలే.
ద్రావణంలో కాంతి కిరణ మార్గం కనిపించకపోవడానికి కారణం?
A. కణాలు చాలా పెద్దవి కావడం
B. ద్రావణం అస్థిరం కావడం
C. ద్రావణం విజాతీయం కావడం
D. ద్రావణ కణాలు చాలా చిన్నవి కావడం
Answer & explanation
Correct: D — ద్రావణ కణాలు చాలా చిన్నవి కావడం
ద్రావణ కణాలు 1 nm కంటే చిన్నవి కాబట్టి కాంతిని వెదజల్లవు. కణాలు పెద్దవైతే (సస్పెన్షన్, కొల్లాయిడ్) కాంతి వెదజల్లి మార్గం కనిపిస్తుంది. ద్రావణం స్థిరమైన సజాతీయ మిశ్రమం.
100 g నీటిలో 313 K వద్ద పొటాషియం నైట్రేట్ ద్రావణీయత 62 g అయితే, 50 g నీటిలో సంతృప్త ద్రావణం చేయడానికి ఎంత KNO₃ అవసరం?
A. 31 g
B. 62 g
C. 124 g
D. 21 g
Answer & explanation
Correct: A — 31 g
ద్రావణీయత 100 g నీటికి 62 g కాబట్టి 50 g నీటికి సగం, అంటే 62 ÷ 2 = 31 g అవసరం. 62 g వాడితే 100 g నీటికి సరిపోతుంది. ద్రావణీయత నీటి పరిమాణానికి అనులోమానుపాతంలో ఉంటుంది కాబట్టి నీరు సగం అయితే ద్రావితం కూడా సగమే కావాలి.
353 K వద్ద సంతృప్త పొటాషియం క్లోరైడ్ ద్రావణాన్ని గది ఉష్ణోగ్రతకు చల్లారిస్తే ఏమవుతుంది?
A. ఏ మార్పూ ఉండదు
B. ద్రావణీయత తగ్గి అదనపు KCl స్ఫటికాలుగా అడుగున చేరుతుంది
C. ద్రావణీయత పెరిగి మరింత KCl కరుగుతుంది
D. ద్రావణం కొల్లాయిడ్గా మారుతుంది
Answer & explanation
Correct: B — ద్రావణీయత తగ్గి అదనపు KCl స్ఫటికాలుగా అడుగున చేరుతుంది
KCl ద్రావణీయత 353 K వద్ద 54 g, చల్లారితే తక్కువ; కాబట్టి ఇక కరిగి ఉండలేని అదనపు KCl స్ఫటికాలుగా వేరవుతుంది. ఉష్ణోగ్రత తగ్గినప్పుడు సాధారణంగా ఘనాల ద్రావణీయత తగ్గుతుంది.