జాతీయోద్యమ రూపకల్పన 1870–1947 (The Making of the National Movement) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for జాతీయోద్యమ రూపకల్పన 1870–1947 (The Making of the National Movement) (8వ తరగతి సోషల్ – చరిత్ర (Class 8 Social – History)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
"సార్వజనిక" అనే పదానికి అర్థం ఏమిటి?
A. ప్రజలందరి కోసం / ప్రజలందరికి చెందినది
B. కేవలం పండితుల కోసం
C. వ్యాపారుల సంఘానికి చెందినది
D. రాజవంశానికి చెందినది
Answer & explanation
Correct: A — ప్రజలందరి కోసం / ప్రజలందరికి చెందినది
సార్వజనిక = సర్వ (అందరూ) + జనిక (ప్రజలకు చెందినది). పూనా సార్వజనిక సభ తన లక్ష్యాలను ఒక ప్రాంతం, వర్గం లేదా సముదాయానిగా కాకుండా భారత ప్రజలందరి లక్ష్యాలుగా చెప్పింది; అందుకే ఈ పేరు. మిగిలిన అర్థాలు ఈ పదంలో లేవు.
ఆయుధ చట్టం, వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ చట్టం రెండింటినీ బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం ఏ సంవత్సరంలో తెచ్చింది?
A. 1857
B. 1883
C. 1885
D. 1878
Answer & explanation
Correct: D — 1878
పాఠం ప్రకారం ఆయుధ చట్టం, వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ చట్టం రెండూ 1878లోనే వచ్చాయి. 1857 తిరుగుబాటు సంవత్సరం, 1883లో ఇల్బర్ట్ బిల్లు వివాదం జరిగింది, 1885లో కాంగ్రెస్ స్థాపన జరిగింది; ఇవి ఆ చట్టాల సంవత్సరం కాదు.
1885 డిసెంబర్లో బొంబాయిలో ఇండియన్ నేషనల్ కాంగ్రెస్ స్థాపనకు సమావేశమైన ప్రతినిధుల సంఖ్య ఎంత?
A. 52
B. 82
C. 100
D. 72
Answer & explanation
Correct: D — 72
పాఠం చెప్పినట్లు దేశం నలుమూలల నుంచి 72 మంది ప్రతినిధులు 1885 డిసెంబర్లో బొంబాయిలో సమావేశమై కాంగ్రెస్ను స్థాపించారు. 52, 82, 100 అనే సంఖ్యలు పాఠంలో ఎక్కడా లేవు; అవి కేవలం పోలికకు ఇచ్చిన తప్పు సంఖ్యలు.
లండన్లో స్థిరపడిన వ్యాపారవేత్త, కొంతకాలం బ్రిటిష్ పార్లమెంటు సభ్యుడు, యువ జాతీయవాదులకు మార్గదర్శి అయిన తొలి కాంగ్రెస్ నాయకుడు ఎవరు?
A. ఫిరోజ్షా మెహతా
B. దాదాభాయ్ నౌరోజీ
C. సురేంద్రనాథ్ బెనర్జీ
D. బద్రుద్దీన్ తయ్యబ్జీ
Answer & explanation
Correct: B — దాదాభాయ్ నౌరోజీ
పాఠం నౌరోజీని లండన్లో స్థిరపడిన వ్యాపారవేత్త, ప్రచారకర్తగా, కొంతకాలం బ్రిటిష్ పార్లమెంటు సభ్యుడిగా వర్ణించింది; ఆయన యువ జాతీయవాదులకు మార్గదర్శి. మెహతా, బెనర్జీ, తయ్యబ్జీ ఇతర తొలి నాయకులే కానీ ఈ వర్ణనకు సరిపోరు.
"స్వరాజ్యం నా జన్మహక్కు, దాన్ని సాధించి తీరతాను!" అనే నినాదాన్ని ఇచ్చినవారు ఎవరు?
A. బాల గంగాధర్ తిలక్
B. లాలా లజపతి రాయ్
C. బిపిన్ చంద్ర పాల్
D. దాదాభాయ్ నౌరోజీ
Answer & explanation
Correct: A — బాల గంగాధర్ తిలక్
అతివాద నాయకులలో తిలక్ ఈ నినాదాన్ని ఇచ్చాడని పాఠం స్పష్టంగా చెబుతుంది; ఆయన మరాఠీ పత్రిక కేసరి ద్వారా బ్రిటిష్ పాలనను విమర్శించాడు. లజపతి రాయ్, పాల్ కూడా అతివాదులే కానీ ఆ నినాదం వారిది కాదు; నౌరోజీ మితవాది.
పాఠం ప్రకారం 1905లో వైస్రాయ్ కర్జన్ బెంగాల్ను విభజించాడు; ఇది స్వదేశీ ఉద్యమానికి దారి తీసింది. కానింగ్, డల్హౌసీ 19వ శతాబ్ది మధ్యలో పనిచేసినవారు, బెంటింక్ 1830లలో గవర్నర్-జనరల్ – వారికి 1905 విభజనతో సంబంధం లేదు.
అఖిల భారత ముస్లిం లీగ్ను ఎక్కడ, ఎప్పుడు స్థాపించారు?
A. లక్నో, 1916
B. బొంబాయి, 1885
C. లాహోర్, 1940
D. ఢాకా, 1906
Answer & explanation
Correct: D — ఢాకా, 1906
ముస్లిం భూస్వాములు, నవాబుల బృందం 1906లో ఢాకాలో ముస్లిం లీగ్ను స్థాపించిందని పాఠం చెబుతుంది. లక్నోలో 1916లో కాంగ్రెస్–లీగ్ ఒప్పందం జరిగింది; బొంబాయి కాంగ్రెస్ పుట్టిన చోటు (1885); 1940 లీగ్ తీర్మానం సంవత్సరం.
గాంధీజీ 1915లో భారతదేశానికి ఏ దేశం నుంచి తిరిగి వచ్చాడు?
A. ఇంగ్లండ్
B. దక్షిణాఫ్రికా
C. జర్మనీ
D. రష్యా
Answer & explanation
Correct: B — దక్షిణాఫ్రికా
గాంధీజీ 46 ఏళ్ల వయసులో 1915లో దక్షిణాఫ్రికా నుంచి వచ్చాడు; అక్కడ జాతి వివక్ష ఆంక్షలపై అహింసా యాత్రలు నడిపి అంతర్జాతీయ గుర్తింపు పొందాడు. ఇంగ్లండ్, జర్మనీ, రష్యాలు ఆయన తిరిగొచ్చిన దేశాలు కావు; రష్యాలో 1917 విప్లవం జరిగింది.
1919 ఏప్రిల్ 13న అమృత్సర్లోని జలియన్వాలా బాగ్లో జనంపై కాల్పులు జరిపిన అధికారి ఎవరు?
A. జనరల్ డయ్యర్
B. లార్డ్ సైమన్
C. సాండర్స్
D. లార్డ్ కర్జన్
Answer & explanation
Correct: A — జనరల్ డయ్యర్
బైసాఖీ రోజు (13 ఏప్రిల్ 1919) గోడలతో చుట్టుముట్టిన ప్రాంగణంలో జనరల్ డయ్యర్ కాల్పులు జరిపాడు. సైమన్ 1927 కమిషన్ అధ్యక్షుడు, సాండర్స్ను 1928లో విప్లవకారులు కాల్చారు, కర్జన్ 1905 బెంగాల్ విభజనతో సంబంధం ఉన్న వైస్రాయ్.
ఖిలాఫత్ ఉద్యమ నాయకులు మహమ్మద్ అలీ, షౌకత్ అలీ; వీరు పూర్తిస్థాయి సహాయ నిరాకరణ కోరగా గాంధీజీ మద్దతిచ్చాడు. మోతీలాల్, దాస్ వృత్తిని వదిలిన న్యాయవాదులు; సిద్ధూ–కన్హూ సంతాల్ తిరుగుబాటు నేతలు; భగత్ సింగ్, సుఖ్దేవ్ విప్లవకారులు.