భారతదేశంలో వలస యుగం (The Colonial Era in India) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భారతదేశంలో వలస యుగం (The Colonial Era in India) (8వ తరగతి సోషల్ – చరిత్ర (Class 8 Social – History)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
ఒక దేశం మరో ప్రాంతాన్ని అధీనంలోకి తీసుకుని స్థావరాలు ఏర్పరచి తన రాజకీయ, ఆర్థిక, సాంస్కృతిక వ్యవస్థలను రుద్దడాన్ని ఏమంటారు?
A. జాతీయవాదం
B. సమాఖ్యవాదం
C. వర్తకవాదం
D. వలసవాదం (Colonialism)
Answer & explanation
Correct: D — వలసవాదం (Colonialism)
ఒక దేశం ఇంకో ప్రాంతాన్ని నియంత్రణలోకి తీసుకుని అక్కడ స్థావరాలు నెలకొల్పి తన వ్యవస్థలను రుద్దడాన్ని వలసవాదం అంటారు. జాతీయవాదం ఒక దేశ ప్రజల ఐక్యతా భావన; సమాఖ్యవాదం అధికార పంపిణీకి సంబంధించినది. వర్తకవాదం కేవలం వాణిజ్య విధానం మాత్రమే.
వలస యుగం (Age of Colonialism) సాధారణంగా ఏ శతాబ్దం నుంచి యూరప్ విస్తరణను సూచిస్తుంది?
A. 10వ శతాబ్దం
B. 15వ శతాబ్దం
C. 12వ శతాబ్దం
D. 19వ శతాబ్దం
Answer & explanation
Correct: B — 15వ శతాబ్దం
వలస యుగం అంటే 15వ శతాబ్దం నుంచి యూరప్ దేశాలు ప్రపంచంలోని అనేక ప్రాంతాలకు విస్తరించిన కాలం. 19వ శతాబ్దం దానికి పరాకాష్ఠ దశ మాత్రమే; 10, 12 శతాబ్దాలు యూరప్ సముద్ర విస్తరణకు ముందు కాలాలు.
వాస్కోడగామా 1498లో భారతదేశంలో ఏ ప్రదేశం వద్ద దిగాడు?
A. గోవా
B. సూరత్
C. కప్పడ్ (కోజికోడ్ సమీపం)
D. మచిలీపట్నం
Answer & explanation
Correct: C — కప్పడ్ (కోజికోడ్ సమీపం)
వాస్కోడగామా 1498 మేలో కేరళలోని కోజికోడ్ (కాలికట్) సమీపంలో ఉన్న కప్పడ్ వద్ద దిగాడు; ఇక్కడినుంచే భారత్లో యూరప్ వలసీకరణ మొదలైంది. గోవాను పోర్చుగీసువారు 1510లో పట్టుకున్నారు; సూరత్, మచిలీపట్నం డచ్చి, ఫ్రెంచ్ వ్యాపార కేంద్రాలుగా ప్రసిద్ధం.
పోర్చుగీసువారు భారత్లో తమ కాలనీ రాజధానిగా చేసుకున్న ప్రదేశం ఏది?
A. పాండిచ్చేరి
B. కొచ్చిన్
C. బొంబాయి
D. గోవా
Answer & explanation
Correct: D — గోవా
పోర్చుగీసువారు 1510లో గోవాను పట్టుకుని దాన్ని భారత్లోని తమ కాలనీ రాజధానిగా చేశారు. పాండిచ్చేరి ఫ్రెంచివారి కేంద్రం; కొచ్చిన్ డచ్చి వాణిజ్య కేంద్రాల్లో ఒకటి; బొంబాయి ఇంగ్లిష్ కంపెనీ తొలి స్థావరాల్లో ఒకటి.
అరేబియా సముద్రంలో ప్రయాణించే నౌకలు పోర్చుగీసు అనుమతి పత్రం కొనాలనే వ్యవస్థ పేరు ఏమిటి?
A. దస్తక్
B. కార్టాజ్ (Cartaz)
C. ఫర్మాన్
D. మన్సబ్
Answer & explanation
Correct: B — కార్టాజ్ (Cartaz)
పోర్చుగీసువారి కార్టాజ్ వ్యవస్థలో అనుమతి పత్రం లేని నౌకలను స్వాధీనం చేసుకునేవారు; దీని ద్వారా వారు సుగంధ ద్రవ్యాల వ్యాపారంపై గుత్తాధిపత్యం సాధించారు. దస్తక్, ఫర్మాన్ వంటివి మొఘల్/కంపెనీ కాలపు వాణిజ్య పత్రాల పేర్లు; మన్సబ్ మొఘల్ సైనిక హోదా.
1741లో కొలాచెల్ యుద్ధంలో డచ్చివారిని ఓడించిన రాజు ఎవరు?
A. టిప్పు సుల్తాన్
B. హైదర్ అలీ
C. మార్తాండ వర్మ (ట్రావెన్కోర్)
D. సిరాజ్-ఉద్-దౌలా
Answer & explanation
Correct: C — మార్తాండ వర్మ (ట్రావెన్కోర్)
ట్రావెన్కోర్ రాజు మార్తాండ వర్మ 1741లో కొలాచెల్ వద్ద భూమిపైనా, సముద్రంపైనా డచ్చివారిని ఓడించాడు; ఆసియా శక్తి యూరప్ సేనను ఓడించిన అరుదైన సందర్భమిది. టిప్పు, హైదర్ అలీ మైసూరు పాలకులు; సిరాజ్-ఉద్-దౌలా బెంగాల్ నవాబు.
భారత్లో ఫ్రెంచ్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ స్థాపన జరిగిన ప్రదేశం ఏది?
A. కలకత్తా
B. నాగపట్నం
C. బరూచ్
D. పాండిచ్చేరి
Answer & explanation
Correct: D — పాండిచ్చేరి
ఫ్రెంచివారు 1668లో సూరత్లో తొలి వాణిజ్య కేంద్రం పెట్టి, 1674లో పాండిచ్చేరిలో తమ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీని స్థాపించారు. కలకత్తా బ్రిటిష్ కంపెనీ స్థావరం; నాగపట్నం, బరూచ్ డచ్చివారి కేంద్రాలు.
భారతీయ సైనికులకు యూరోపియన్ యుద్ధ శిక్షణ ఇచ్చి "సిపాయిలు" అనే క్రమశిక్షణ గల పదాతి దళాన్ని తయారు చేసినవాడు ఎవరు?
A. రాబర్ట్ క్లైవ్
B. డూప్లే
C. మెకాలే
D. లార్డ్ లిట్టన్
Answer & explanation
Correct: B — డూప్లే
ఫ్రెంచ్ ఇండియా గవర్నర్-జనరల్ డూప్లే (1742–1754) భారతీయులకు యూరోపియన్ పద్ధతుల్లో శిక్షణ ఇచ్చి సిపాయి దళాలు సృష్టించాడు; ఈ పద్ధతిని తర్వాత బ్రిటిష్వారు అనుసరించారు. క్లైవ్ ప్లాసీలో బ్రిటిష్ నాయకుడు; మెకాలే విద్యా మినిట్ రాశాడు; లిట్టన్ వైస్రాయ్.
ప్లాసీ యుద్ధం 1757లో రాబర్ట్ క్లైవ్ నాయకత్వంలోని ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ, బెంగాల్ నవాబు సిరాజ్-ఉద్-దౌలా మధ్య జరిగింది. 1857 మహా తిరుగుబాటు సంవత్సరం; 1764 బక్సర్ యుద్ధ కాలం; 1707 ఔరంగజేబు మరణ సంవత్సరం – వీటితో కలపకూడదు.
ప్లాసీ యుద్ధంలో బ్రిటిష్వారితో కుట్ర చేసిన నవాబు సైన్యాధిపతి ఎవరు?
A. మీర్ ఖాసిం
B. నానా సాహెబ్
C. తాత్యా తోపే
D. మీర్ జాఫర్
Answer & explanation
Correct: D — మీర్ జాఫర్
క్లైవ్ నవాబు సైన్యాధిపతి మీర్ జాఫర్ను నవాబు పదవి ఆశ చూపి తన వైపుకు తిప్పుకున్నాడు; అతని దళాలు యుద్ధంలో పక్కన నిలిచాయి. అందుకే మీర్ జాఫర్ అంటే ద్రోహి అనే అర్థం. నానా సాహెబ్, తాత్యా తోపే 1857 తిరుగుబాటు నాయకులు.