అట్టడుగుతనాన్ని ఎదుర్కోవడం (Confronting Marginalisation) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for అట్టడుగుతనాన్ని ఎదుర్కోవడం (Confronting Marginalisation) (8వ తరగతి సోషల్ – పౌరశాస్త్రం (Class 8 Social – Civics)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
అటవీ హక్కుల (గుర్తింపు) చట్టాన్ని కేంద్ర ప్రభుత్వం ఏ సంవత్సరంలో చేసింది?
A. 1989
B. 1993
C. 2006
D. 2013
Answer & explanation
Correct: C — 2006
షెడ్యూల్డ్ తెగలు, ఇతర సంప్రదాయ అటవీ నివాసుల (అటవీ హక్కుల గుర్తింపు) చట్టం 2006లో వచ్చింది. 1989 అత్యాచారాల నిరోధక చట్టం, 1993 స్కావెంజింగ్ నిషేధ చట్టం, 2013 పునరావాస చట్టం సంవత్సరాలను దీనితో కలగలపకూడదు.
పుస్తకం సి.కె. జానును ఆదివాసీ కార్యకర్తగా పరిచయం చేస్తుంది; గిరిజన భూముల ఆక్రమణ, తొలగింపు, పరిహారంపై ఆమె అభిప్రాయాలు అధ్యాయంలో ఉన్నాయి. ఆమె మంత్రి, కవయిత్రి లేదా న్యాయమూర్తిగా పేర్కొనబడలేదు.
కేస్ స్టడీలోని గ్రామ ఉత్సవం ఎన్నేళ్లకోసారి జరుగుతుంది?
A. ఐదేళ్లకోసారి
B. ప్రతి ఏటా
C. మూడేళ్లకోసారి
D. పదేళ్లకోసారి
Answer & explanation
Correct: A — ఐదేళ్లకోసారి
ఆ గ్రామంలో స్థానిక దేవతను ఐదేళ్లకోసారి గౌరవిస్తారు; ఐదు రోజుల కార్యక్రమానికి 20 పొరుగు గ్రామాల పూజారులు వస్తారు. ఈ వ్యవధి కారణంగానే ఆచారం ఒక్కో తరంలో కొద్దిసార్లే జరుగుతుంది.
మాన్యువల్ స్కావెంజింగ్ పనిని ప్రధానంగా ఎవరు చేస్తారు?
A. గిరిజన పురుషులు
B. దళిత మహిళలు, యువతులు
C. మునిసిపల్ ఇంజినీర్లు
D. ఉన్నత కులాల యువకులు
Answer & explanation
Correct: B — దళిత మహిళలు, యువతులు
పొడి మరుగుదొడ్ల నుంచి వ్యర్థాలను తలపై మోసే ఈ పనిని ప్రధానంగా దళిత మహిళలు, బాలికలు చేస్తారని పుస్తకం పేర్కొంటుంది. ఇది కులం, లింగం రెండు రకాల అసమానతలు కలిసిన స్థితిని చూపుతుంది; ఇతర ఎంపికలను పుస్తకం చెప్పదు.
పట్టణ మునిసిపాలిటీలలో పనిచేసే మాన్యువల్ స్కావెంజర్లు సగటున రోజుకు ఎంత సంపాదిస్తారని పుస్తకం చెబుతుంది?
A. ₹ 20
B. ₹ 500
C. ₹ 200
D. ₹ 1,000
Answer & explanation
Correct: C — ₹ 200
పుస్తకం ప్రకారం పట్టణ మునిసిపాలిటీలలో పనిచేసేవారు రోజుకు ₹200 సంపాదిస్తారు; ప్రైవేటుగా చేసేవారికి అంతకంటే చాలా తక్కువ. ఇది ప్రమాదకరమైన పని పరిస్థితులతో పోలిస్తే చాలా తక్కువ వేతనం అని పుస్తకం సూచిస్తుంది.
దళిత, ఆదివాసీ విద్యార్థులకు ప్రభుత్వం కల్పించే సౌకర్యానికి పుస్తకం ఇచ్చిన ఉదాహరణ ఏది?
A. ఉచిత విమాన ప్రయాణం
B. ప్రైవేటు వ్యాపార రుణాలు
C. ఉచిత వాహనాలు
D. ఉచిత లేదా రాయితీ హాస్టళ్లు
Answer & explanation
Correct: D — ఉచిత లేదా రాయితీ హాస్టళ్లు
స్థానికంగా విద్యా సౌకర్యాలు లేని ప్రాంతాల విద్యార్థులు చదువుకోగలిగేలా ప్రభుత్వం ఉచిత లేదా రాయితీ హాస్టళ్లను అందిస్తుందని పుస్తకం సామాజిక న్యాయ పథకానికి ఉదాహరణగా చెబుతుంది. మిగిలినవి పుస్తకంలో లేవు.
A. వ్యక్తిని లేదా సమూహాన్ని వెలివేయడం (సాంఘిక బహిష్కరణ)
B. భూమిని స్వాధీనం చేసుకోవడం
C. ఎవరినైనా సన్మానించడం
D. ఒక విధానాన్ని అమలు చేయడం
Answer & explanation
Correct: A — వ్యక్తిని లేదా సమూహాన్ని వెలివేయడం (సాంఘిక బహిష్కరణ)
పదకోశం ప్రకారం Ostracise అంటే వ్యక్తిని లేదా సమూహాన్ని వెలివేయడం; ఈ అధ్యాయంలో ఒక వ్యక్తి, అతని కుటుంబంపై సామాజిక బహిష్కరణకు ఇది వర్తిస్తుంది. భూమి స్వాధీనం కోల్పోవడం 'Dispossessed' అనే వేరే పదానికి అర్థం.
Correct: B — SC/ST సభ్యుడి భూమిని అక్రమంగా ఆక్రమించడం
చట్టంలోని (iv) నిబంధన ప్రకారం SC/ST సభ్యుడి యాజమాన్యంలోని లేదా వారికి కేటాయించిన భూమిని అక్రమంగా ఆక్రమించడం, సాగు చేయడం లేదా కేటాయింపును తనకు బదిలీ చేయించుకోవడం శిక్షార్హం. మిగిలిన మూడు సంక్షేమ చర్యలు, నేరాలు కావు.
ముస్లింలు, పార్సీల వంటి సమూహాలు ముఖ్యంగా ఏ హక్కులను ఆశ్రయించారని పుస్తకం చెబుతుంది?
A. ఓటు హక్కు మాత్రమే
B. సమాచార హక్కు మాత్రమే
C. మతస్వేచ్ఛ హక్కు, సాంస్కృతిక–విద్యా హక్కులు
D. ఎన్నికల్లో పోటీ చేసే హక్కు మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: C — మతస్వేచ్ఛ హక్కు, సాంస్కృతిక–విద్యా హక్కులు
విభిన్న సాంస్కృతిక, మత సమూహాలు తమ సంస్కృతి సారాన్ని కాపాడుకునే, పరిరక్షణ విధానాన్ని నిర్ణయించుకునే హక్కులను మతస్వేచ్ఛ, సాంస్కృతిక–విద్యా హక్కుల ద్వారా ఉపయోగించుకున్నాయని పుస్తకం వివరిస్తుంది. ఇతర ఎంపికలను అక్కడ ప్రస్తావించలేదు.
మాన్యువల్ స్కావెంజింగ్పై 2003లో సుప్రీంకోర్టులో PIL వేసిన ప్రధాన సంస్థ ఏది?
A. భారత రైల్వేస్
B. జాతీయ పోలీస్ అకాడమీ
C. అటవీ శాఖ
D. సఫాయి కర్మచారి ఆందోళన్
Answer & explanation
Correct: D — సఫాయి కర్మచారి ఆందోళన్
సఫాయి కర్మచారి ఆందోళన్, మరో 13 సంస్థలు/వ్యక్తులతో (ఏడుగురు స్కావెంజర్లు సహా) కలిసి 2003లో PIL వేసింది. రైల్వేలు ఆ ఫిర్యాదులో విమర్శకు గురైన సంస్థల్లో ఒకటి మాత్రమే; అది పిటిషనర్ కాదు.