పాలకుల నుండి ప్రజల వరకు – ప్రభుత్వాల రకాలు (Types of Governments) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for పాలకుల నుండి ప్రజల వరకు – ప్రభుత్వాల రకాలు (Types of Governments) (7వ తరగతి సోషల్ – సంస్కృతి & పాలన (Class 7 Social – Culture & Governance)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
కౌటిల్యుని ప్రకారం రక్షణ = బాహ్య శత్రు దాడుల నుండి దేశాన్ని కాపాడటం, పాలన = రాజ్యంలో శాంతి-భద్రతలు నిలపడం, యోగక్షేమం = ప్రజల సంక్షేమాన్ని కాపాడటం. పన్నుల వసూలు ఈ మూడింటిలో ఒకటిగా పాఠం పేర్కొనలేదు.
పాఠంలో పేర్కొన్న ప్రభుత్వ పాత్రల జాబితాలో లేనిది ఏది?
A. ఇతర దేశాలతో సంబంధాల నిర్వహణ
B. మతపరమైన క్రతువులు నిర్వహించడం
C. ఆర్థిక వ్యవస్థ నిర్వహణ
D. విద్య, ఆరోగ్యం, మౌలిక సదుపాయాలు అందించడం
Answer & explanation
Correct: B — మతపరమైన క్రతువులు నిర్వహించడం
పాఠం ప్రకారం ప్రభుత్వ పాత్రలు: శాంతి-భద్రతలు, శాంతి-స్థిరత్వం-భద్రత, విదేశీ సంబంధాలు, దేశ రక్షణ, విద్య-ఆరోగ్యం-మౌలిక సదుపాయాలు, ఆర్థిక వ్యవస్థ నిర్వహణ, ప్రజా సంక్షేమం. మతపరమైన క్రతువులు నిర్వహించడం ప్రజాస్వామ్య ప్రభుత్వ పాత్రగా పాఠంలో లేదు.
పాఠశాల విద్యార్థి కమిటీ ఉదాహరణలో ప్రజాస్వామ్య పద్ధతిగా పాఠం పేర్కొన్నది ఏది?
A. పాఠశాలలో అందరూ కమిటీలో ఉండటం
B. ప్రధానోపాధ్యాయులే సభ్యులను ఎంచుకోవడం
C. ప్రతి తరగతి ఓటింగ్ ద్వారా తమ ప్రతినిధిని ఎన్నుకోవడం
D. అత్యంత సీనియర్ తరగతి అన్ని పనులు చూసుకోవడం
Answer & explanation
Correct: C — ప్రతి తరగతి ఓటింగ్ ద్వారా తమ ప్రతినిధిని ఎన్నుకోవడం
అందరూ కమిటీలో ఉంటే నిర్ణయాలు, అమలు కష్టం; ప్రధానోపాధ్యాయులే ఎంచుకుంటే చాలా మందికి పాత్ర, గొంతు ఉండదు; ఒకే తరగతి అన్నీ చూసుకుంటే ఇతర తరగతుల సమస్యలు తెలియవు. ప్రతి తరగతి ఓటింగ్తో ప్రతినిధిని ఎన్నుకోవడమే ప్రజాస్వామ్య మార్గమని పాఠం చెబుతుంది.
D. మరొక వ్యక్తి/సమూహం తరఫున బాధ్యత వహించడానికి లేదా నిర్ణయాలు తీసుకోవడానికి ఎన్నికైన వ్యక్తి
Answer & explanation
Correct: D — మరొక వ్యక్తి/సమూహం తరఫున బాధ్యత వహించడానికి లేదా నిర్ణయాలు తీసుకోవడానికి ఎన్నికైన వ్యక్తి
ప్రతినిధి అంటే మరొక వ్యక్తి లేదా సమూహం తరఫున బాధ్యత వహించడానికి/నిర్ణయాలు తీసుకోవడానికి ఎన్నికైన వ్యక్తి. వారసత్వ రాజు Monarch, తీర్పు ఇవ్వడం Adjudicating, రాజకీయ సంఘటనలపై అభిప్రాయాలు చెప్పేవారు రాజకీయ విశ్లేషకులు (Political commentators) – ఇవి పాఠంలోని ఇతర పదాలు.
"ప్రభుత్వం ఎలా ఏర్పడుతుంది?" అనే వ్యత్యాసం కింద పాఠం చెప్పిన విషయంలో సరైనది ఏది?
A. ప్రజాస్వామ్యంలో సాధారణంగా ఎన్నిక ద్వారా; రాజ్యాల్లో సాధారణంగా రాజ కుటుంబంలోని వారే పాలకులు
B. అన్ని దేశాల్లో ప్రభుత్వం ఒకే విధంగా ఏర్పడుతుంది
C. ప్రజాస్వామ్యాల్లో అన్నింటిలో ఎన్నికల పద్ధతి ఒకటే
D. రాజ్యాల్లో ప్రభుత్వం ఎప్పుడూ ఎన్నికతోనే ఏర్పడుతుంది
Answer & explanation
Correct: A — ప్రజాస్వామ్యంలో సాధారణంగా ఎన్నిక ద్వారా; రాజ్యాల్లో సాధారణంగా రాజ కుటుంబంలోని వారే పాలకులు
ప్రజాస్వామ్యంలో ప్రభుత్వం సాధారణంగా ఏదో ఒక రకమైన ఎన్నిక ద్వారా ఏర్పడుతుంది; రాజు/రాణి ఉన్న రాజ్యాల్లో సాధారణంగా కుటుంబం నుండే పాలకుడు వస్తాడు, ప్రభుత్వ నిర్మాణాన్ని వారే నిర్ణయిస్తారు. ప్రజాస్వామ్యాల్లో కూడా ఎన్నికల పద్ధతులు వేర్వేరుగా ఉండవచ్చని పాఠం చెబుతుంది.
ప్రభుత్వ లక్ష్యాల ఆధారంగా పాఠం భారత ప్రభుత్వాన్ని ఎలా వర్ణించింది?
A. కొన్ని కుటుంబాల శ్రేయస్సు కోసమే రూపొందింది
B. అందరికీ సమానత్వం, శ్రేయస్సు కోసం పనిచేసేలా రూపొందింది
C. మత నియమాల అమలు కోసమే రూపొందింది
D. కేవలం దేశ రక్షణ కోసమే రూపొందింది
Answer & explanation
Correct: B — అందరికీ సమానత్వం, శ్రేయస్సు కోసం పనిచేసేలా రూపొందింది
"ప్రభుత్వం దేని కోసం పనిచేస్తుంది" అనే నాలుగో వ్యత్యాసం కింద – భారత ప్రభుత్వం వంటివి అందరికీ సమానత్వం, శ్రేయస్సు కోసం రూపొందాయని, కొన్ని ఇతర ప్రభుత్వాలు కేవలం కొన్ని కుటుంబాలు/సమూహాల శ్రేయస్సుకే రూపొందవచ్చని పాఠం చెబుతుంది.
పాఠం చివరి ప్రశ్నలోని త్రాసు, రెండు చేతుల చిహ్నం ఏ ప్రజాస్వామ్య సూత్రాన్ని సూచిస్తుంది?
A. వాక్ స్వాతంత్ర్యం
B. సార్వత్రిక వయోజన ఓటుహక్కు
C. చట్టం ముందు సమానత్వం
D. ప్రాతినిధ్య భాగస్వామ్యం
Answer & explanation
Correct: C — చట్టం ముందు సమానత్వం
త్రాసు సమతుల్యతకు, న్యాయానికి చిహ్నం; పాఠంలో సమానత్వం సూత్రం పక్కన ఇదే చిహ్నం ఉంది. సమానత్వం అంటే ప్రతి వ్యక్తికీ సమాన గౌరవం, సమాన సౌకర్యాలు, చట్టం ముందు అందరూ సమానం. విరిగిన సంకెళ్ల చిహ్నం స్వేచ్ఛను, బ్యాలెట్ చిహ్నం ఓటుహక్కును సూచిస్తాయి.
పాఠం ప్రకారం స్వతంత్ర న్యాయవ్యవస్థ (Independent judiciary) పాత్ర ఏది?
A. చట్టాలు రూపొందించడం
B. ఎన్నికల్లో అభ్యర్థులను నిలబెట్టడం
C. విదేశీ సంబంధాలు నిర్వహించడం
D. పౌరుల ప్రాథమిక హక్కుల రక్షణ, చట్టాలను పౌరులతో పాటు ప్రభుత్వ అన్ని విభాగాలూ పాటించేలా చూడటం
Answer & explanation
Correct: D — పౌరుల ప్రాథమిక హక్కుల రక్షణ, చట్టాలను పౌరులతో పాటు ప్రభుత్వ అన్ని విభాగాలూ పాటించేలా చూడటం
స్వతంత్ర న్యాయవ్యవస్థ ప్రతి పౌరుడి ప్రాథమిక హక్కులకు రక్షణ ఉండేలా, చట్టాలను పౌరులే కాకుండా ప్రభుత్వ అన్ని విభాగాలూ పాటించేలా చూస్తుంది. చట్టాలు చేయడం శాసనసభ పని; విదేశీ సంబంధాలు కార్యనిర్వాహక శాఖ బాధ్యత; అభ్యర్థులను నిలబెట్టడం న్యాయవ్యవస్థ పని కాదు.
"జవాబుదారీతనం (Accountability)" కు పాఠం ఇచ్చిన అర్థం ఏది?
A. ప్రభుత్వం తనను ఎన్నుకున్న ప్రజలకు సమాధానం చెప్పాల్సిన బాధ్యత
B. రాజు దేవునికి మాత్రమే బాధ్యుడు
C. న్యాయమూర్తులు జీవితాంతం పదవిలో ఉండటం
D. పౌరులు ప్రభుత్వ ప్రతి ఆదేశాన్ని పాటించడం
Answer & explanation
Correct: A — ప్రభుత్వం తనను ఎన్నుకున్న ప్రజలకు సమాధానం చెప్పాల్సిన బాధ్యత
ప్రాతినిధ్య ప్రజాస్వామ్యంలో ప్రజలు నేరుగా పాలించకపోయినా ప్రభుత్వం ఎప్పుడూ ప్రజలకు జవాబుదారీగా ఉంటుంది – అంటే తనను ఎన్నుకున్న ప్రజలకు సమాధానం చెప్పాలి. రాజు దైవిక అధికారం, పౌరుల గుడ్డి విధేయత – ఇవి జవాబుదారీతనానికి వ్యతిరేక భావనలు.
పాఠంలోని "ప్రజాస్వామ్యం ఏర్పడిన సంవత్సరం" పట్టికలో సరిగా జతపరచనిది ఏది?
A. అమెరికా – 1787
B. జర్మనీ – 1964
C. స్విట్జర్లాండ్ – 1848
D. నేపాల్ – 2008
Answer & explanation
Correct: B — జర్మనీ – 1964
పట్టిక ప్రకారం USA 1787, స్విట్జర్లాండ్ 1848, భారత్ 1947, జర్మనీ 1949, కెన్యా 1964, నేపాల్ 2008. కాబట్టి జర్మనీ – 1964 తప్పు జత; 1964 కెన్యాకు చెందిన సంవత్సరం, జర్మనీది 1949.