జ్వలన ఉష్ణోగ్రత, అగ్ని త్రిభుజం, రసాయన మార్పు లక్షణాలు (Ignition Temperature)
Free practice MCQs with answers and explanations for జ్వలన ఉష్ణోగ్రత, అగ్ని త్రిభుజం, రసాయన మార్పు లక్షణాలు (Ignition Temperature) in మన చుట్టూ మార్పులు (Changes Around Us). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఒక పదార్థం మంటలు అంటుకునే కనిష్ఠ ఉష్ణోగ్రతను ఏమంటారు?
A. ద్రవీభవన స్థానం
B. జ్వలన ఉష్ణోగ్రత (Ignition temperature)
C. బాష్పీభవన స్థానం
D. గది ఉష్ణోగ్రత
Answer & explanation
Correct: B — జ్వలన ఉష్ణోగ్రత (Ignition temperature)
ఒక పదార్థం మంటలు అంటుకునే కనిష్ఠ ఉష్ణోగ్రత జ్వలన ఉష్ణోగ్రత. భూతద్దంతో కేంద్రీకరించిన సూర్యకాంతి కాగితాన్ని ఈ ఉష్ణోగ్రతకు చేర్చి మండించింది. ద్రవీభవన స్థానం ఘనం ద్రవంగా మారే ఉష్ణోగ్రత, బాష్పీభవన స్థానం ద్రవం ఆవిరయ్యే ఉష్ణోగ్రత – ఇవి మండటానికి సంబంధించినవి కావు.
అగ్ని త్రిభుజం (Fire triangle) లోని మూడు అవసరాలు ఏవి?
A. ఇంధనం, నీరు, ఉష్ణం
B. ఆక్సిజన్, నైట్రోజన్, కార్బన్ డయాక్సైడ్
C. ఇంధనం, ఆక్సిజన్, ఉష్ణం
D. నీరు, గాలి, సూర్యరశ్మి
Answer & explanation
Correct: C — ఇంధనం, ఆక్సిజన్, ఉష్ణం
దహనం జరగాలంటే దహనశీల పదార్థం (ఇంధనం), ఆక్సిజన్, ఇంధనాన్ని జ్వలన ఉష్ణోగ్రతకు చేర్చే ఉష్ణం – మూడూ కావాలి; దీన్నే అగ్ని త్రిభుజం అంటారు. నీరు మంటను ఆర్పుతుంది, అవసరం కాదు. నైట్రోజన్, కార్బన్ డయాక్సైడ్ దహనానికి తోడ్పడవు.
భూతద్దంతో సూర్యకాంతిని కేంద్రీకరిస్తే కాగితం మండుతుంది, కానీ మామూలు ఎండలో మండదు. సరైన వివరణ ఏది?
A. భూతద్దం ఆక్సిజన్ సరఫరా పెంచుతుంది
B. కాగితం మండే ముందు కరుగుతుంది
C. కేంద్రీకరించిన కాంతి కాగితాన్ని జ్వలన ఉష్ణోగ్రతకు చేరుస్తుంది
D. చిన్న ప్రాంతంలో పడే ఏ కాంతి అయినా కాగితాన్ని మండిస్తుంది
Answer & explanation
Correct: C — కేంద్రీకరించిన కాంతి కాగితాన్ని జ్వలన ఉష్ణోగ్రతకు చేరుస్తుంది
భూతద్దం సూర్యకిరణాలను చిన్న, ప్రకాశవంతమైన బిందువుగా కేంద్రీకరించి కాగితాన్ని క్రమంగా వేడి చేస్తుంది; ఉష్ణోగ్రత జ్వలన ఉష్ణోగ్రత చేరగానే కాగితం మండుతుంది. భూతద్దం ఆక్సిజన్ను పెంచదు; కాగితం కరగదు; కేవలం చిన్న ప్రాంతంలో పడటం కాదు, ఉష్ణోగ్రత పెరగడమే ముఖ్యం.
వెలిగించిన అగ్గిపుల్ల తాకించగానే కాగితం దాదాపు వెంటనే మండటానికి కారణం ఏమిటి?
A. అగ్గిపుల్ల కాగితానికి ఆక్సిజన్ ఇస్తుంది
B. కాగితం దహనశీల పదార్థం కాదు
C. అగ్గిపుల్ల మంట ఉష్ణోగ్రత కాగితం జ్వలన ఉష్ణోగ్రత కంటే ఎక్కువ
D. అగ్గిపుల్ల కాగితాన్ని చల్లబరుస్తుంది
Answer & explanation
Correct: C — అగ్గిపుల్ల మంట ఉష్ణోగ్రత కాగితం జ్వలన ఉష్ణోగ్రత కంటే ఎక్కువ
అగ్గిపుల్ల మంట ఉష్ణోగ్రత అప్పటికే కాగితం జ్వలన ఉష్ణోగ్రత కంటే ఎక్కువ కాబట్టి కాగితం ఆ ఉష్ణోగ్రతను వెంటనే చేరి మండుతుంది. ఆక్సిజన్ గాలి నుంచి వస్తుంది, అగ్గిపుల్ల నుంచి కాదు. కాగితం దహనశీలమే; అగ్గిపుల్ల చల్లబరచదు – అందుకే మిగతా ఎంపికలు తప్పు.
C. అసలు పదార్థాన్ని సులభ భౌతిక పద్ధతులతో తిరిగి పొందవచ్చు
D. ఉష్ణం లేదా కాంతి వెలువడవచ్చు లేదా వాటి శోషణ జరగవచ్చు
Answer & explanation
Correct: C — అసలు పదార్థాన్ని సులభ భౌతిక పద్ధతులతో తిరిగి పొందవచ్చు
రసాయన మార్పులో భిన్న ధర్మాలున్న కొత్త పదార్థాలు ఏర్పడతాయి, మార్పు శాశ్వతం, ఉష్ణం/కాంతి వెలువడవచ్చు లేదా వాటి శోషణ జరగవచ్చు. అసలు పదార్థాన్ని సులభ భౌతిక పద్ధతులతో తిరిగి పొందగలగడం భౌతిక మార్పు లక్షణం; రసాయన మార్పులో అది సాధ్యం కాదు.
అగ్ని త్రిభుజం ప్రకారం దహనానికి ఇంధనం, ఆక్సిజన్, ఇంధనాన్ని జ్వలన ఉష్ణోగ్రతకు చేర్చే ఉష్ణం – ఈ మూడూ తప్పనిసరి. కార్బన్ డయాక్సైడ్ దహనం వల్ల ఏర్పడే ఉత్పన్నం (కొవ్వొత్తి గ్లాసులో సున్నపు నీటితో నిర్ధారించారు) – అది దహనానికి అవసరం కాదు, పైగా మంటకు తోడ్పడదు.
గాలిలో ఆక్సిజన్ ఉన్నా, కాగితం దహనశీలమైనా, బల్లపై ఉంచిన కాగితం దానంతట అది మండకపోవడానికి కారణం ఏమిటి?
A. దాని ఉష్ణోగ్రత జ్వలన ఉష్ణోగ్రతకు చేరకపోవడం
B. కాగితంలో కార్బన్ లేకపోవడం
C. గాలిలో నైట్రోజన్ ఉండటం
D. కాగితం అలోహం కావడం
Answer & explanation
Correct: A — దాని ఉష్ణోగ్రత జ్వలన ఉష్ణోగ్రతకు చేరకపోవడం
దహనానికి ఇంధనం, ఆక్సిజన్తో పాటు ఇంధనాన్ని జ్వలన ఉష్ణోగ్రతకు చేర్చే ఉష్ణం కూడా కావాలి. సాధారణ ఉష్ణోగ్రత వద్ద కాగితం జ్వలన ఉష్ణోగ్రతకు చేరదు కాబట్టి మండదు; అగ్గిపుల్ల లేదా భూతద్దం అది అందిస్తాయి. కాగితంలో కార్బన్ ఉంటుంది; నైట్రోజన్ కారణం కాదు; కాగితం మూలకం కాదు.