కాలరేఖ & చరిత్ర ఆధారాలు (Timeline and Sources of History) · Practice MCQs

Correct: A — మానవుల గతం గురించి అధ్యయనం

పాఠ్యపుస్తకం చరిత్రను 'మానవుల గతం గురించి అధ్యయనం' (study of the human past) అని నిర్వచించింది. రాళ్ళు, నేలల అధ్యయనం భూగర్భ శాస్త్రం (Geology); నక్షత్రాలు–గ్రహాలు ఖగోళశాస్త్రం; శిలాజాల అధ్యయనం పురాజీవ శాస్త్రం (Palaeontology). ఇవి చరిత్రకు సహాయపడే శాస్త్రాలు, చరిత్ర నిర్వచనం కాదు.

Correct: D — ఇ.హెచ్. కార్ (E.H. Carr)

పాఠం ప్రారంభంలోని ఉల్లేఖనం చరిత్రకారుడు ఇ.హెచ్. కార్‌ది – నేటి సమాజానికి, నిన్నటి సమాజానికి మధ్య అంతులేని సంభాషణే చరిత్ర అని, గతం వెలుగులోనే వర్తమానం అర్థమవుతుందని ఆయన అన్నారు. ఆర్యభట ఉల్లేఖనం భూగోళశాస్త్ర పాఠంలోది; వరాహమిహిరుడు ఉజ్జయిని ఖగోళ శాస్త్రవేత్త; బుద్ధుడు కాలరేఖలోని ఒక సంఘటన.

Correct: C — మానవులు భూమి చరిత్రలో చాలా చిన్న, అత్యంత ఇటీవలి భాగాన్ని మాత్రమే ఆక్రమించారు

భూమికి చాలా చాలా పొడవైన చరిత్ర ఉంది; అందులో మానవులు చాలా చిన్న, అత్యంత ఇటీవలి భాగం మాత్రమే. ఆధునిక మానవులు సుమారు 3,00,000 సంవత్సరాలుగానే ఉన్నారు – ఇది భూమి వయసుతో పోలిస్తే చిన్న భిన్నం. కాబట్టి భూమి పుట్టినప్పటి నుండి, సగం కాలం, అతి పురాతన భాగం – ఇవన్నీ తప్పు.

Correct: B — విగ్రహాలు, నాణేలు, ఆభరణాల వంటి గతకాలపు వస్తువులను భద్రపరుస్తాయి

ప్రదర్శనశాలలు విగ్రహాలు, నాణేలు, ఆభరణాల వంటి గతకాలపు వస్తువులను భద్రపరిచి ప్రజలకు చూపుతాయి; ఇవి చరిత్రను అర్థం చేసుకోవడానికి ఆధారాలు. పటాల చిహ్నాలను సర్వే ఆఫ్ ఇండియా నిర్ణయిస్తుంది; క్యాలెండర్ తయారీ, భవిష్యత్ అంచనాలు ప్రదర్శనశాలల పని కాదు.

Correct: B — I, III మాత్రమే

I సరైనది – ఇది ఇ.హెచ్. కార్ ఉల్లేఖనంలోని భావన. II తప్పు – మానవులు భూమి చరిత్రలో చాలా చిన్న, ఇటీవలి భాగం మాత్రమే. III సరైనది – సాంఘిక శాస్త్రం గతాన్ని ఉపయోగించి వర్తమానాన్ని అర్థం చేసుకుని మంచి భవిష్యత్తుకు సిద్ధం కావడానికి సహాయపడుతుంది. కాబట్టి I, III మాత్రమే.

Correct: A — A, R రెండూ సరైనవి; R అనేది A కు సరైన వివరణ

నేడు మనం ఉన్న స్థితికి కారణాలు గతంలోని సంఘటనల్లో ఉంటాయి (R నిజం); అందుకే గతం తెలిస్తేనే వర్తమానం అర్థమవుతుంది (A నిజం). ఇదే ఇ.హెచ్. కార్ 'గతం వెలుగులోనే వర్తమానం' అనే మాటల సారాంశం. R నేరుగా A ను వివరిస్తుంది కాబట్టి మొదటి ఎంపిక సరైనది.

Correct: D — పురాజీవ శాస్త్రవేత్తలు (Palaeontologists)

శిలాజాల ద్వారా ప్రాచీన జీవుల అవశేషాలను అధ్యయనం చేసేవారు పురాజీవ శాస్త్రవేత్తలు. భూగర్భ శాస్త్రవేత్తలు నేల, రాళ్ళు, పర్వతాలు వంటి భౌతిక స్వరూపాలను; మానవ శాస్త్రవేత్తలు మానవ సమాజాలు, సంస్కృతులను; శాసన శాస్త్రవేత్తలు ప్రాచీన శాసనాలను అధ్యయనం చేస్తారు.

Correct: C — శాసన శాస్త్రవేత్తలు (Epigraphists)

పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం ప్రాచీన శాసనాలను అధ్యయనం చేసేవారు ఎపిగ్రాఫిస్టులు (శాసన శాస్త్రవేత్తలు); వీరు కూడా చరిత్ర ఆధారాలకు తోడ్పడతారు. పురావస్తు శాస్త్రవేత్తలు తవ్వకాల అవశేషాలను, భూగర్భ శాస్త్రవేత్తలు భూమి స్వరూపాలను, పురాజీవ శాస్త్రవేత్తలు శిలాజాలను అధ్యయనం చేస్తారు.

Correct: C — భూగర్భ శాస్త్రవేత్తలు (Geologists)

భూమి భౌతిక స్వరూపాలైన మట్టి, రాళ్ళు, కొండలు, పర్వతాలు, నదులు, సముద్రాలను అధ్యయనం చేసేవారు భూగర్భ శాస్త్రవేత్తలు. మానవ శాస్త్రవేత్తలు మానవ సమాజాలను, పురావస్తు శాస్త్రవేత్తలు మనుషులు వదిలిన అవశేషాలను, చరిత్రకారులు అనేక ఆధారాల సాయంతో మానవ గతాన్ని అధ్యయనం చేస్తారు.

Correct: B — పురావస్తు శాస్త్రవేత్తలు (Archaeologists)

మనుషులు, మొక్కలు, జంతువులు వదిలిన అవశేషాలను తవ్వి తీసి గతాన్ని అధ్యయనం చేసేవారు పురావస్తు శాస్త్రవేత్తలు; పనిముట్లు, కుండలు, పూసలు, కాలిన ధాన్యాలు, ఇళ్ళ భాగాలు వారి ఆధారాలు. పురాజీవ శాస్త్రవేత్తలు శిలాజాలనే, శాసన శాస్త్రవేత్తలు శాసనాలనే, భూగర్భ శాస్త్రవేత్తలు భూమి స్వరూపాలనే అధ్యయనం చేస్తారు.