చిరుధాన్యాలు, ఫుడ్ మైల్స్, ఆహార నిల్వ (Millets, Food Miles and Food Preservation)

Correct: C — పోషక ధాన్యాలు (Nutri-cereals)

జొన్న, సజ్జ, రాగి, సాంవా వంటి చిరుధాన్యాల్లో విటమిన్లు, ఇనుము, కాల్షియం వంటి ఖనిజాలు, పీచు ఎక్కువ కాబట్టి వీటిని Nutri-cereals అంటారు. ఇవి పప్పు ధాన్యాలు గానీ నూనె గింజలు గానీ కావు; పోషకాలు ఎక్కువ కాబట్టి జంక్ అనడం తప్పు.

Correct: D — ఫుడ్ మైల్స్ (Food miles)

ఉత్పత్తి స్థలం (పొలం) నుండి మన కంచం వరకు ఆహారం ప్రయాణించే మొత్తం దూరాన్ని ఫుడ్ మైల్స్ అంటారు. ఫుడ్ చైన్ జీవుల మధ్య ఆహార సంబంధం, ఫోర్టిఫికేషన్ పోషకాలు కలపడం, ఫుడ్ ప్రిజర్వేషన్ ఆహారాన్ని నిల్వ చేయడం – ఇవి దూరాన్ని సూచించవు.

Correct: C — ఆహార ధర, కాలుష్యం రెండూ పెరగడం

ఫుడ్ మైల్స్ తగ్గిస్తే రవాణా ఖర్చు, కాలుష్యం తగ్గుతాయి, స్థానిక రైతులకు మద్దతు లభిస్తుంది, ఆహారం తాజాగా ఆరోగ్యంగా ఉంటుంది. ధర, కాలుష్యం పెరగడం ఫుడ్ మైల్స్ పెరిగినప్పుడు జరిగేది – తగ్గించినప్పుడు కాదు. అందుకే 'ఆహార ధర, కాలుష్యం రెండూ పెరగడం' లాభం కాదు.

Correct: D — ఊరగాయ పెట్టడం ఒక ఆహార నిల్వ (Preservation) పద్ధతి

పాఠం ప్రకారం ఊరగాయ ఎక్కువ కాలం పాడవకుండా ఉండటానికి కారణం నిల్వ పద్ధతి. ఉప్పు వేసి ఎండబెట్టడం, ఊరగాయ పెట్టడం (Pickling) సంప్రదాయ నిల్వ పద్ధతులు. నీరు ఎక్కువ ఉంటే ఆహారం త్వరగా పాడవుతుంది; ప్రోటీన్ నిల్వకు కారణం కాదు.

Correct: C — శనగ

జొన్న (Jowar), సజ్జ (Bajra), రాగి (Ragi) చిరుధాన్యాలు (Millets / Nutri-cereals). శనగ (Chana) ఒక పప్పుధాన్యం, ప్రోటీన్‌కు మూలం – ఇది చిరుధాన్యం కాదు. పాఠ్యపుస్తక అభ్యాసంలో ఇదే Odd one out ప్రశ్నగా ఇచ్చారు; సమాధానం శనగ.

Correct: D — ఇవి ఒక ప్రత్యేక వాతావరణంలో మాత్రమే పండుతాయి

చిరుధాన్యాలు వేర్వేరు వాతావరణ పరిస్థితుల్లో సులభంగా పండుతాయని పాఠం చెబుతుంది – "ఒక ప్రత్యేక వాతావరణంలో మాత్రమే" అనేది తప్పు. ఇవి భారత స్వదేశీ పంటలు, శతాబ్దాలుగా మన ఆహారంలో భాగం, విటమిన్లు, ఇనుము, కాల్షియం, పీచు ఎక్కువ – ఇవన్నీ సరైనవే.