పొడవు కొలత & చలనం (Measurement of Length and Motion) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for పొడవు కొలత & చలనం (Measurement of Length and Motion) (6వ తరగతి సైన్స్ (Class 6 Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
దర్జీ టేపు వంటి కొలత పరికరాలను వంగే (Flexible) పదార్థాలతో ఎందుకు తయారు చేస్తారు?
A. అవి చౌకగా ఉంటాయి కాబట్టి మాత్రమే
B. అవి సాగి పొడవు పెంచుతాయి కాబట్టి
C. గుండ్రని, వంపు ఉన్న వస్తువుల చుట్టూ చుట్టి కొలవడానికి
D. అవి గట్టి స్కేలు కంటే ఖచ్చితంగా సరళరేఖలు కొలుస్తాయి కాబట్టి
Answer & explanation
Correct: C — గుండ్రని, వంపు ఉన్న వస్తువుల చుట్టూ చుట్టి కొలవడానికి
నడుము, ఛాతీ, చెట్టు కాండం, సీసా అడుగు వంటి గుండ్రని లేదా వంపు ఉన్న వస్తువుల చుట్టూ చుట్టి కొలవడానికి వంగే టేపులు అవసరం. అవి వంగుతాయి కానీ సాగకూడదు – సాగితే కొలత తప్పవుతుంది. సరళరేఖల కొలతకు గట్టి స్కేలే మెరుగు; ధర ప్రధాన కారణం కాదు.
బస్సులో ఒక ప్రయాణికుడికి మొదట "విజయవాడ 70 km", తర్వాత "విజయవాడ 60 km" రాయి కనిపించింది. దీని నుండి సరైన నిర్ధారణ ఏది?
A. ప్రయాణికుడు విజయవాడ నుండి 10 km దూరమయ్యాడు
B. ప్రయాణికుడు 130 km ప్రయాణించాడు
C. ప్రయాణికుడి స్థానం మారలేదు
D. ప్రయాణికుడు విజయవాడకు 10 km దగ్గరయ్యాడు
Answer & explanation
Correct: D — ప్రయాణికుడు విజయవాడకు 10 km దగ్గరయ్యాడు
కిలోమీటర్ రాళ్లు విజయవాడ (నిర్దేశ బిందువు) నుండి దూరాన్ని చూపుతాయి. 70 km నుండి 60 km కు రావడం అంటే విజయవాడ నుండి దూరం 10 km తగ్గింది – అంటే ప్రయాణికుడు 10 km దగ్గరయ్యాడు. 70 + 60 = 130 కలపడం అర్థం లేనిది; దూరం మారింది కాబట్టి అతని స్థానం మారింది.
వాక్యం A: నిర్దేశ బిందువు మారితే ఒకే వస్తువు దూరం కూడా మారవచ్చు. వాక్యం B: అందరూ ఒకే నిర్దేశ బిందువు వాడితే అందరి పరిశీలనలు ఒకేలా ఉంటాయి. సరైనది ఏది?
A. A, B రెండూ సరైనవి
B. A మాత్రమే సరైనది
C. B మాత్రమే సరైనది
D. A, B రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: A — A, B రెండూ సరైనవి
తోట-బడి ఉదాహరణలో ప్రతి ఒక్కరి ఇల్లు వేరే నిర్దేశ బిందువు కావడంతో దూరాలు వేరుగా వచ్చాయి – A సరైనది. అందరూ బస్ స్టాండ్ వంటి ఒకే బిందువు నుండి ఆలోచించి ఉంటే అందరి పరిశీలనలు ఒకేలా ఉండేవని పాఠం చెబుతుంది – B కూడా సరైనది.
ప్రశాంత సముద్రంపై సరళరేఖలో స్థిర వేగంతో వెళ్తున్న, కిటికీలు లేని ఓడ లోపల ఉన్న వ్యక్తికి ఓడ కదులుతోందో లేదో చెప్పడం ఎందుకు కష్టం?
A. ఓడ నిజంగా ఆగి ఉంటుంది
B. పోల్చడానికి బయటి నిర్దేశ బిందువు కనిపించదు
C. సముద్రపు నీరు కదలదు
D. ఓడలో గడియారం ఉండదు
Answer & explanation
Correct: B — పోల్చడానికి బయటి నిర్దేశ బిందువు కనిపించదు
చలనాన్ని గుర్తించాలంటే స్థానం మారుతుందో లేదో ఏదో ఒక నిర్దేశ బిందువుతో పోల్చాలి. కిటికీలు లేకపోతే తీరం, భవనం వంటి బయటి వస్తువులు కనిపించవు; ఓడ లోపలి వస్తువులన్నీ ఓడతో పాటే కదులుతాయి కాబట్టి అవి నిశ్చలంగా కనిపిస్తాయి. ఓడ నిజంగా ఆగి ఉందని చెప్పలేం.
కింది వాక్యాల్లో సరైనవి: (i) ఒకే వస్తువు ఒక నిర్దేశ బిందువుకు నిశ్చలంగా, మరోదానికి చలనంలో ఉండవచ్చు. (ii) చలనం నిర్ణయించడంలో నిర్దేశ బిందువుకు పాత్ర లేదు. (iii) కాలంతో స్థానం మారకపోతే వస్తువు నిశ్చలం.
A. (i), (ii) మాత్రమే
B. (ii), (iii) మాత్రమే
C. (i), (iii) మాత్రమే
D. (ii) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: C — (i), (iii) మాత్రమే
బస్సులోని ప్రయాణికులు బస్సుకు నిశ్చలం, భవనానికి చలనం – కాబట్టి (i) సరైనది. "చలనంలో ఉందా లేదా అని నిర్ణయించడంలో నిర్దేశ బిందువు ముఖ్యం" అని పాఠం స్పష్టంగా చెబుతుంది, కాబట్టి (ii) తప్పు. నిర్దేశ బిందువుకు సంబంధించి కాలంతో స్థానం మారకపోతే వస్తువు నిశ్చలం – (iii) సరైనది.
రైలులో మీ ఎదురు సీటులో కూర్చున్న స్నేహితుడి గురించి సరైన వాక్యం ఏది?
A. మీకు సంబంధించి చలనంలో, ప్లాట్ఫాంకు సంబంధించి నిశ్చలం
B. అన్ని నిర్దేశ బిందువులకూ నిశ్చలం
C. అన్ని నిర్దేశ బిందువులకూ చలనంలో
D. మీకు సంబంధించి నిశ్చలం, ప్లాట్ఫాంకు సంబంధించి చలనంలో
Answer & explanation
Correct: D — మీకు సంబంధించి నిశ్చలం, ప్లాట్ఫాంకు సంబంధించి చలనంలో
మీరు, మీ స్నేహితుడు రైలుతో పాటే కదులుతున్నారు; మీకు సంబంధించి అతని స్థానం మారడం లేదు కాబట్టి అతను నిశ్చలంగా కనిపిస్తాడు. ప్లాట్ఫాం స్థిరంగా ఉంది; దానికి సంబంధించి అతని స్థానం మారుతోంది కాబట్టి చలనంలో ఉన్నాడు. చలనం/నిశ్చలం ఎప్పుడూ నిర్దేశ బిందువుపై ఆధారపడుతుంది.
ఉయ్యాల, నేరు రోడ్డుపై కారు, గోడ గడియారం ముళ్లు – వీటి చలన రకాలు సరైన క్రమంలో ఏవి?
A. డోలన, సరళరేఖా, వృత్తాకార
B. డోలన, వృత్తాకార, సరళరేఖా
C. సరళరేఖా, డోలన, వృత్తాకార
D. వృత్తాకార, సరళరేఖా, డోలన
Answer & explanation
Correct: A — డోలన, సరళరేఖా, వృత్తాకార
ఉయ్యాల స్థిర స్థానం చుట్టూ అటూ ఇటూ ఊగుతుంది – డోలన చలనం. నేరు రోడ్డుపై కారు సరళరేఖలో వెళ్తుంది – సరళరేఖా చలనం. గడియారం ముళ్లు గుండ్రంగా తిరుగుతాయి – వృత్తాకార చలనం. ఇదే పాఠ్యపుస్తక ప్రశ్న 9 కు సరైన సమాధానం; ఇతర క్రమాల్లో జతలు తారుమారయ్యాయి.
Correct: B — దారానికి కట్టి గిరగిరా తిప్పుతున్న ఎరేజర్
ఎత్తు నుండి పడే ఎరేజర్, కవాతులో నేరుగా నడిచే విద్యార్థులు, నెట్టిన బరువైన పెట్టె – ఇవన్నీ పాఠంలో సరళరేఖా చలనానికి ఇచ్చిన ఉదాహరణలు. దారానికి కట్టి తిప్పుతున్న ఎరేజర్ వృత్తాకార మార్గంలో కదులుతుంది కాబట్టి అది వృత్తాకార చలనం, సరళరేఖా చలనం కాదు.
రోలర్ కోస్టర్ ట్రాక్పై బంతి నేరు భాగాలు, గుండ్రని లూప్ భాగాల గుండా వెళ్తుంది. దాని చలనం గురించి సరైనది ఏది?
A. మొత్తం ట్రాక్పై డోలన చలనం మాత్రమే
B. మొత్తం ట్రాక్పై సరళరేఖా చలనం మాత్రమే
C. నేరు భాగాల్లో సరళరేఖా, లూప్ భాగాల్లో వృత్తాకార చలనం
D. బంతి నిశ్చలంగా ఉంటుంది
Answer & explanation
Correct: C — నేరు భాగాల్లో సరళరేఖా, లూప్ భాగాల్లో వృత్తాకార చలనం
ఒకే వస్తువు తన మార్గంలోని వేర్వేరు భాగాల్లో వేర్వేరు రకాల చలనాలు చూపవచ్చు. రోలర్ కోస్టర్లో నేరుగా ఉన్న భాగాల్లో బంతి సరళరేఖా చలనం, గుండ్రని లూప్లో వృత్తాకార చలనం చూపుతుంది. అది అటూ ఇటూ ఊగదు కాబట్టి డోలన కాదు; కదులుతోంది కాబట్టి నిశ్చలం కాదు.
పాఠం ప్రకారం వృత్తాకార, డోలన చలనాలు రెండూ ఆవర్తన స్వభావం కలవి; సెకన్ల ముల్లు ప్రతి 60 సెకన్లకు అదే వృత్తాన్ని పునరావృతం చేస్తుంది కాబట్టి అది కూడా ఆవర్తనం. కానీ సరళరేఖలో ముందుకు వెళ్లే కారు వంటివి సాధారణంగా అదే మార్గాన్ని నిర్ణీత కాలానికోసారి పునరావృతం చేయవు – కాబట్టి "ఎప్పుడూ ఆవర్తనం" అనడం తప్పు.