అయస్కాంతాల మధ్య ఆకర్షణ, వికర్షణ (Attraction and Repulsion)
Free practice MCQs with answers and explanations for అయస్కాంతాల మధ్య ఆకర్షణ, వికర్షణ (Attraction and Repulsion) in అయస్కాంతాల అన్వేషణ (Exploring Magnets). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
రెండు అయస్కాంతాల సజాతి ధ్రువాలు (Like poles) దగ్గరకు తెస్తే ఏమవుతుంది?
A. వికర్షించుకుంటాయి (దూరంగా జరుగుతాయి)
B. ఆకర్షించుకుంటాయి
C. ఏమీ జరగదు
D. అయస్కాంతత్వం పోతుంది
Answer & explanation
Correct: A — వికర్షించుకుంటాయి (దూరంగా జరుగుతాయి)
ఉత్తరం-ఉత్తరం లేదా దక్షిణం-దక్షిణం వంటి సజాతి ధ్రువాలు ఒకదానినొకటి వికర్షిస్తాయి (Repel). విజాతి ధ్రువాలు (ఉత్తరం-దక్షిణం) ఆకర్షిస్తాయి. దగ్గరకు తెచ్చినంత మాత్రాన అయస్కాంతత్వం పోదు; వేడి చేయడం, సుత్తితో కొట్టడం వంటివి మాత్రమే హాని చేస్తాయి.
ఒక అయస్కాంతపు ఉత్తర ధ్రువం, మరో అయస్కాంతపు దక్షిణ ధ్రువం మధ్య ఏ బలం పనిచేస్తుంది?
A. వికర్షణ (Repulsion)
B. ఆకర్షణ (Attraction)
C. ఏ బలమూ ఉండదు
D. ఘర్షణ మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — ఆకర్షణ (Attraction)
ఉత్తరం-దక్షిణం విజాతి ధ్రువాలు (Unlike poles); ఇవి ఒకదానినొకటి ఆకర్షిస్తాయి. సజాతి ధ్రువాలు మాత్రమే వికర్షిస్తాయి. కృత్యం 4.5లో పెన్సిళ్లపై ఉంచిన అయస్కాంతం విజాతి ధ్రువం దగ్గరకు తెస్తే దాని వైపు కదులుతుంది.
దిక్సూచి సూది ఉత్తర ధ్రువం దగ్గరకు దండ అయస్కాంతపు ఉత్తర ధ్రువం తెస్తే సూది ఏమి చేస్తుంది?
A. దగ్గరకు వస్తుంది
B. కదలదు
C. దూరంగా జరుగుతుంది
D. వేగంగా గిరగిరా తిరుగుతుంది
Answer & explanation
Correct: C — దూరంగా జరుగుతుంది
దిక్సూచి సూది కూడా ఒక అయస్కాంతమే. ఉత్తరం-ఉత్తరం సజాతి ధ్రువాలు కాబట్టి వికర్షించి సూది దూరంగా జరుగుతుంది. అదే దండ అయస్కాంతపు దక్షిణ ధ్రువం తెస్తే విజాతి ధ్రువాల ఆకర్షణ వల్ల సూది ఉత్తర చివర దగ్గరకు వస్తుంది (కృత్యం 4.6).
దిక్సూచి, దండ అయస్కాంతం మధ్య చెక్క, కార్డుబోర్డు, ప్లాస్టిక్ లేదా గాజు పలక పెడితే సూది విచలనం ఎలా ఉంటుంది?
A. సూది పూర్తిగా ఆగిపోతుంది
B. సూది దిశ తారుమారవుతుంది
C. అయస్కాంతం తన అయస్కాంతత్వాన్ని కోల్పోతుంది
D. గమనించదగిన మార్పు ఉండదు
Answer & explanation
Correct: D — గమనించదగిన మార్పు ఉండదు
కృత్యం 4.7లో చెక్క, కార్డుబోర్డు, పలుచని ప్లాస్టిక్, పలుచని గాజు పలకలను మధ్యలో పెట్టినా సూది విచలనంలో గమనించదగిన మార్పు రాలేదు. దీని నుండి అయస్కాంత ప్రభావం అనయస్కాంత పదార్థాల గుండా పనిచేస్తుందని నిర్ధారిస్తాం. అందుకే నీటిలోని క్లిప్‌ను గాజు గుండా బయటకు లాగవచ్చు.
కృత్యం 4.5లో ఒక దండ అయస్కాంతాన్ని గుండ్రని పెన్సిళ్లపై ఎందుకు ఉంచుతారు?
A. అది సులభంగా కదిలి ఆకర్షణ/వికర్షణ కనిపించడానికి
B. అది వేడెక్కకుండా ఉండటానికి
C. పెన్సిళ్లు అయస్కాంతత్వం పెంచడానికి
D. అయస్కాంతం విరగకుండా ఉండటానికి
Answer & explanation
Correct: A — అది సులభంగా కదిలి ఆకర్షణ/వికర్షణ కనిపించడానికి
గుండ్రని పెన్సిళ్లు చక్రాల్లా పనిచేసి అయస్కాంతం A చిన్న బలానికే సులభంగా కదిలేలా చేస్తాయి. అప్పుడు అయస్కాంతం B ని తాకకుండా దగ్గరకు తెచ్చినప్పుడు A దగ్గరకు వస్తుందా (ఆకర్షణ), దూరంగా పోతుందా (వికర్షణ) అనేది స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. పెన్సిళ్లు అయస్కాంతత్వం పెంచవు.
ఒకేలా కనిపించే మూడు లోహపు కడ్డీలు ఉన్నాయి – రెండు అయస్కాంతాలు, ఒకటి ఇనుము. వేరే పరికరం లేకుండా అయస్కాంతాలను ఎలా గుర్తించాలి?
A. ఆకర్షణ చూపిన ఏ జతనైనా అయస్కాంతాలుగా చెప్పాలి
B. బరువు ఎక్కువ ఉన్న కడ్డీలను అయస్కాంతాలు అనాలి
C. పొడవు ఎక్కువ ఉన్నవాటిని అయస్కాంతాలు అనాలి
D. రెండేసి కడ్డీలను దగ్గరకు తెచ్చి, వికర్షణ చూపిన జతను అయస్కాంతాలుగా గుర్తించాలి
Answer & explanation
Correct: D — రెండేసి కడ్డీలను దగ్గరకు తెచ్చి, వికర్షణ చూపిన జతను అయస్కాంతాలుగా గుర్తించాలి
అయస్కాంతం ఇనుమును కూడా ఆకర్షిస్తుంది కాబట్టి ఆకర్షణ ద్వారా గుర్తించలేం – అయస్కాంతం-ఇనుము జత కూడా ఆకర్షిస్తుంది. వికర్షణ రెండు అయస్కాంతాల సజాతి ధ్రువాల మధ్య మాత్రమే జరుగుతుంది. కాబట్టి ఏ జత ఏదో ఒక అమరికలో వికర్షిస్తుందో అవే అయస్కాంతాలు; బరువు, పొడవు సూచికలు కావు.
ఒక కర్రకు గుచ్చిన రెండు వలయ అయస్కాంతాల్లో పైది X కిందకు దిగకుండా గాలిలో ఆగిపోయింది. కారణం, దాన్ని Y కు అతుక్కునేలా చేసే మార్గం ఏమిటి?
A. ఎదురెదురు ముఖాలు సజాతి ధ్రువాలు; X ను తిరగేసి మళ్లీ గుచ్చాలి
B. ఎదురెదురు ముఖాలు విజాతి ధ్రువాలు; X ను నొక్కాలి
C. X అయస్కాంతత్వం కోల్పోయింది; కొత్తది కొనాలి
D. కర్ర అయస్కాంతం; కర్ర మార్చాలి
Answer & explanation
Correct: A — ఎదురెదురు ముఖాలు సజాతి ధ్రువాలు; X ను తిరగేసి మళ్లీ గుచ్చాలి
X, Y ఎదురెదురుగా ఉన్న ముఖాలు సజాతి ధ్రువాలు కావడం వల్ల వికర్షణతో X గాలిలో ఆగింది. X ను తిరగేసి గుచ్చితే విజాతి ధ్రువాలు ఎదురవుతాయి, ఆకర్షణతో అవి నెట్టకుండానే అతుక్కుంటాయి. విజాతి ధ్రువాలైతే అసలు ఆగేదే కాదు; X అయస్కాంతత్వం కోల్పోతే వికర్షణ కనిపించదు.
మూడు దండ అయస్కాంతాలు ఒకే వరుసలో, చివర్లు కలిసేలా ఒకదానికొకటి ఆకర్షించుకుని అతుక్కుని ఉన్నాయి. మొదటి అయస్కాంతపు కుడి చివర N అయితే, రెండో అయస్కాంతపు కుడి చివర ఏ ధ్రువం?
A. S
B. N
C. ధ్రువం ఉండదు
D. చెప్పలేం
Answer & explanation
Correct: B — N
అయస్కాంతాలు ఆకర్షించుకుని అతుక్కున్నాయంటే ఎదురెదురుగా ఉన్నవి విజాతి ధ్రువాలు. మొదటిదాని కుడి చివర N కాబట్టి రెండోదాని ఎడమ చివర S. ప్రతి అయస్కాంతానికి రెండు ధ్రువాలు ఉంటాయి కాబట్టి రెండోదాని కుడి చివర N అవుతుంది. ధ్రువం లేని చివర ఉండదు.